كونستيتۋتسيالىق سوت ماڭىزدى شەشىم شىعاردى: نە وزگەردى
استانا. قازاقپارات - 2026-جىلعى 10-ماۋسىمدا كونستيتۋتسيالىق سوت ادامنىڭ جەكە باس بوستاندىعىنا قاتىستى ماڭىزدى قۇقىقتىق قاعيداتتى راستادى. سوتتىڭ نورماتيۆتىك قاۋلىسىنا سايكەس، ەشكىم زاڭدا جانە سوت شەشىمىندە بەلگىلەنگەن مەرزىمنەن ارتىق كۇزەتپەن ۇستالماۋعا ءتيىس.
بۇل كونستيتۋتسيالىق ءىس جۇرگىزۋگە سوت تالقىلاۋى بارىسىندا كۇزەتپەن ۇستاۋ تۇرىندەگى بۇلتارتپاۋ شاراسىن قولدانۋعا قاتىستى ماسەلەلەر جونىندە ازاماتتاردىڭ وتىنىشتەرى نەگىز بولعان.
ادام تەك زاڭدا كوزدەلگەن نەگىزدەر بويىنشا جانە سوت شەشىمىمەن عانا كۇزەتپەن ۇستالۋى مۇمكىن. بۇل - كونستيتۋتسيادا بەكىتىلگەن نەگىزگى قۇقىقتىق كەپىلدىكتەردىڭ ءبىرى، - دەپ اتاپ ءوتتى كونستيتۋتسيالىق سوت.
ءىستى قاراۋ بارىسىندا سوت قىلمىستىق-پروتسەستىك كودەكستىڭ 342-بابىندا قۇقىقتىق ولقىلىق بار ەكەنىن انىقتادى. اتاپ ايتقاندا، قولدانىستاعى رەداكسيا كۇزەتپەن ۇستاۋ مەرزىمىن ۇزارتۋ ماسەلەسىن بۇرىن بەلگىلەنگەن مەرزىم اياقتالعاننان كەيىن دە شەشۋگە بولادى دەگەن تۇسىنىك قالىپتاستىرۋى مۇمكىن.
مۇنداي قۇقىقتىق بەلگىسىزدىك ازاماتتىڭ الدىڭعى سوت شەشىمىمەن بەلگىلەنگەن مەرزىمى اياقتالعانىنا قاراماستان قاماۋدا قالا بەرۋىنە جول اشۋى ىقتيمال.
وسىعان بايلانىستى كونستيتۋتسيالىق سوت سوت شەشىمىنسىز ادامدى ءتىپتى قىسقا مەرزىمگە بولسا دا كۇزەتتە ۇستاۋعا بولمايتىنىن اتاپ ءوتتى. مۇنداي تاجىريبە كونستيتۋتسيا تالاپتارىنا قايشى كەلەدى، - دەلىنگەن حابارلامادا.
سوت قىلمىستىق-پروتسەستىك كودەكستەگى «وسى باپتىڭ ەكىنشى بولىگىندە كورسەتىلگەن مەرزىم وتكەننەن كەيىن» دەگەن سوزدەردى كونستيتۋتسياعا سايكەس كەلمەيدى دەپ تانىدى. سونىمەن قاتار كۇزەتتە ۇستاۋ مەرزىمىن ۇزارتۋ تۋرالى ماسەلە قولدانىستاعى مەرزىم اياقتالعانعا دەيىن الدىن الا شەشىلۋى قاجەت ەكەنىن كورسەتتى.
كونستيتۋتسيالىق سوت تاعى ءبىر ماڭىزدى ماسەلەگە دە تۇسىنىك بەردى. اۋىر قىلمىستار بويىنشا سوت تالقىلاۋى كەزەڭىندە سوتتالۋشىنى كۇزەتپەن ۇستاۋدىڭ زاڭدا بەلگىلەنگەن ەڭ ۇزاق مەرزىمى – 12 اي.
سوت بۇل مەرزىم اياقتالعاننان كەيىن ادامدى سول قىلمىستىق ءىس اياسىندا قايتادان كۇزەتكە الۋعا بولمايتىنىن ناقتىلادى. ياعني زاڭدا بەلگىلەنگەن ەڭ جوعارى مەرزىم تۇپكىلىكتى بولىپ ەسەپتەلەدى جانە ونى اينالىپ وتۋگە جول بەرىلمەيدى.
كونستيتۋتسيالىق سوتتىڭ ايتۋىنشا، قابىلدانعان نورماتيۆتىك قاۋلىنىڭ نەگىزگى ماقساتى - ازاماتتاردىڭ جەكە باس بوستاندىعىنا دەگەن كونستيتۋتسيالىق قۇقىقتارىن ءتيىمدى قورعاۋ. وسىعان بايلانىستى مەملەكەتتىك ورگاندار مەن سوتتار ادامنىڭ باس بوستاندىعىن شەكتەۋگە قاتىستى زاڭدا بەلگىلەنگەن بارلىق مەرزىمدى قاتاڭ ساقتاۋعا مىندەتتى.
