كونستيتۋتسيانىڭ «جالپى ەرەجەلەر» ءبولىمىنىڭ اتاۋىن وزگەرتۋ ۇسىنىلدى - كوميسسيا وتىرىسى

استانا. KAZINFORM - پارلامەنتى ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى سنەجاننا يماشيەۆا قازىرگى كونستيتۋتسيانىڭ «جالپى ەرەجەلەر» اتتى ءبىرىنشى ءبولىمىنىڭ اتاۋىن «كونستيتۋتسيالىق قۇرىلىس نەگىزدەرى» دەپ وزگەرتۋدى ۇسىندى.

− «كونستيتۋتسيالىق قۇرىلىس نەگىزدەرى» دەگەن اتاۋ بولىمدە مەملەكەتتىڭ ىرگەتاسىن قۇرايتىن، بۇكىل قۇقىقتىق جۇيەگە باعدار بەرەتىن نەگىزگى قاعيدالار بەكىتىلەتىنىن بىلدىرەدى. بۇل مەملەكەتتىك دامۋدىڭ باعىتىن، بيلىكتىڭ ۇيىمداستىرۋىن جانە كونستيتۋتسيانىڭ وزگە نورمالارىن ءتۇسىندىرۋدىڭ ولشەمىن ايقىندايتىن بازالىق ەرەجەلەر جيىنتىعى. ال «جالپى ەرەجەلەر» اتاۋى بەيتاراپ ءارى سيپاتتامالىق سيپاتقا يە بولىپ، كونستيتۋتسيالىق- قۇقىقتىق تۇرعىدان وسى بولىمدەگى نورمالاردىڭ يەرارحيالىق مارتەبەسىن جەتكىلىكتى دەڭگەيدە ايقىنداي بەرمەيدى، − دەدى س. يماشەۆا ەلوردادا ءوتىپ جاتقان كونستيتۋتسيالىق كوميسسيا وتىرىسىندا.

ونىڭ ايتۋىنشا، «كونستيتۋتسيالىق قۇرىلىس نەگىزدەرى» اتاۋى كونستيتۋتسيالىق قۇقىقتا ورنىققان، تەوريا جانە كونستيتۋتسيالىق باقىلاۋ تاجىريبەسىندە كەڭىنەن قولدانىلاتىن، جالپىعا بىردەي تانىلعان كاتەگوريا سانالادى.

ءبولىمنىڭ اتاۋىن وزگەرتۋ وندا قامتىلعان قاعيداتتاردىڭ نورماتيۆتىك مارتەبەسىن كۇشەيتەدى، ولاردى كونستيتۋتسيالىق باقىلاۋدى جۇزەگە اسىرۋ بارىسىندا جانە قۇقىقتىق ءتۇسىندىرۋ پروتسەسىندە اناعۇرلىم ناقتى ءارى ءبىرماندى قولدانۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونداي-اق اتالعان نورمالاردى دەكلاراتيۆتى سيپاتتاعى ەرەجەلەر رەتىندە قابىلداۋدى بولدىرمايدى.

− بۇل قۇقىقتىق كولليزيالاردى شەشۋدە وتە ماڭىزدى. ويتكەنى كونستيتۋتسيالىق قۇرىلىستىڭ نەگىزدەرىن ايقىندايتىن نورمالار كونستيتۋتسيانىڭ وزگە ەرەجەلەرى مەن قولدانىستاعى زاڭناما نورمالارىنا قاتىستى باسىمدىققا يە بولۋى ءتيىس. سوندىقتان كونستيتۋتسيا لوگيكا مەن قۇقىقتىق ايقىندىق تۇرعىسىنان «كونستيتۋتسيالىق قۇرىلىس نەگىزدەرى» اتاۋىن قولدانۋ ورىندى، − دەدى ءماجىلىس دەپۋتاتى.

ايتا كەتەيىك، پرەزيدەنت ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ V وتىرىسىندا اتا زاڭنىڭ پرەامبۋلاسىن ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىزدى ايشىقتاپ، قانشا زامان وتسە دە، وزەكتى بولىپ قالا بەرەتىندەي قايتا جازۋ كەرەگىن ايتقان ەدى. وندا قازاق جەرىندەگى وركەنيەت پەن مەملەكەتتىلىكتىڭ تاريحى تەرەڭ ەكەنى ناقتى كورىنىس تابۋعا ءتيىس.