حالىقارالىق سوت تاجىكستاندى ايىپتادى
ەۋروپالىق وداق (ە و) تاجىكستاندى رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتينگە قاتىستى حالىقارالىق قىلمىستىق سوت (ح ق س) شىعارعان وردەردى ورىنداماعانى ءۇشىن ايىپتادى. بۇل مالىمدەمە 10- قازاندا ەۋروپالىق سىرتقى ارەكەتتەر قىزمەتىنىڭ (EEAS) رەسمي سايتىندا جاريالاندى، دەپ حابارلايدى «ادىرنا».
2023 -جىلى ناۋرىزدا ح ق س رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتينگە جانە بالالار قۇقىعى جونىندەگى ۋاكىل ماريا لۆوۆا- بەلوۆاعا تۇتقىنداۋ وردەرىن شىعارعان بولاتىن. ولارعا ۋكراينانىڭ رەسەي قارۋلى كۇشتەرى باسىپ العان اۋماقتارىنان بالالاردى زاڭسىز دەپورتاتسيالاۋ جانە كوشىرۋ قىلمىستارى بويىنشا ايىپ تاعىلىپ وتىر.
بۇل ارەكەتتەر حالىقارالىق قۇقىق نورمالارىنا قايشى دەپ تانىلىپ، ح ق س تەرگەۋ جۇرگىزۋدە. ەۋرووداق كرەملدىڭ ۋكرايناداعى سوعىسى اياسىندا جاسالعان بارلىق اسكەري جانە گۋمانيتارلىق قىلمىستار ءۇشىن ءادىل جاۋاپقا تارتىلۋى كەرەك دەپ ەسەپتەيدى.
تاجىكستان - ريم ستاتۋتىن راتيفيكاتسيالاعان، ياعني ح ق س- تىڭ مۇشە مەملەكەتتەرىنىڭ ءبىرى. مۇنداي ەلدەر سوت شەشىمدەرىن ورىنداۋعا مىندەتتى. الايدا، رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتيننىڭ «ورتالىق ازيا - رەسەي» سامميتىنە جانە ت م د مەملەكەت باسشىلارىنىڭ كەڭەسىنە قاتىسۋ ءۇشىن دۋشانبە قالاسىنا ساپارى بارىسىندا تاجىكستان بيلىگى ح ق س وردەرىن ورىنداماعان.
ەۋرووداق بۇل ارەكەتتى حالىقارالىق مىندەتتەمەلەردىڭ بۇزىلۋى رەتىندە باعالاپ وتىر جانە بارلىق مۇشە ەلدەردى ح ق س- پەن تولىق ىنتىماقتاستىق ورناتۋعا شاقىردى.
پۋتيننىڭ تاجىكستانعا ساپارى قارساڭىندا حالىقارالىق Human Rights Watch قۇقىق قورعاۋ ۇيىمى دۋشانبە بيلىگىن رەسەي پرەزيدەنتىنە ەلگە كىرۋگە رۇقسات بەرمەۋگە نەمەسە كەلگەن بويدا تۇتقىنداۋعا شاقىردى. ۇيىم ح ق س وردەرىنىڭ زاڭدى كۇشى بار ەكەنىن ەسكە سالىپ، حالىقارالىق قۇقىقتى قۇرمەتتەۋگە ۇندەدى.
ايتا كەتسەك، 2024 -جىلى قىركۇيەكتە پۋتين ح ق س مۇشەسى موڭعولياعا بارعان بولاتىن. الايدا، ۇلان-باتىر دا رەسەي كوشباسشىسىن تۇتقىنداۋدان باس تارتقان. بۇل جاعداي دا حالىقارالىق قاۋىمداستىقتىڭ سىنىنا ۇشىرادى.
