ءاليحان سمايىلوۆ ساۋدا كوميتەتىنىڭ ءتوراعاسى ەرجان قازانبايەۆتى قىزمەتىنەن بوساتۋدى تاپسىردى

ساۋدا جانە ينتەگراتسيا ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى ارمان شاققاليەۆ وسى جىلدىڭ 10 ايىندا ازىق-تۇلىك ينفلياتسياسى 20,5 پايىزعا جەتكەنىن حابارلادى.

وتكەن ايدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-تۇلىك تاۋارلارىنا باعانىڭ ءوسۋى 0,8 پايىزدى قۇرادى. اتاپ ايتقاندا، جۇمىرتقا 7,6 پايىزعا، ۇن 3,9 پايىزعا، كۇرىش 3 پايىزعا، ءسۇت 2,2 پايىزعا قىمباتتادى.

سونىمەن قاتار ءبىر اپتا ىشىندە ءسابىز (0,8 پايىز)، كارتوپ (0,6 پايىز)، قانت جانە قىرىققابات (0,1 پايىز) قۇنى تومەندەگەن.

ازىق-تۇلىك ونىمدەرىنىڭ كولەمىنە باعانى تۇراقتاندىرۋ ءۇشىن استىقتى، جەمشوپ بازاسىن جانە كۇنباعىس مايىن ارزانداتۋ ماسەلەسى جوسپارلانعان.

ونىڭ ايتۋىنشا، بۇل رەتتە جۇمىرتقا، وسىمدىك مايى، كۇرىش سياقتى جەكەلەگەن تاۋار پوزيتسيالارى بويىنشا نارىق سۋبەكتىلەرىنىڭ جوسىقسىز ارەكەتتەرى بايقالادى.

«اباي وبلىسىنا بارعان كەزدە سەمەيدەن 200 شاقىرىم جەردە ورنالاسقان قۇس فابريكالارى جۇمىرتقانى وندىعىنا 360-380 تەڭگەدەن ساتقان، ال سوڭعى ساتىپ الۋشىعا ول 600 تەڭگەدەن وتكىزىلگەنى انىقتالدى. وسىعان بايلانىستى مونوپولياعا قارسى ارەكەت ەتۋدىڭ شۇعىل شارالارىن قابىلداۋ قاجەت. سونىمەن قاتار سوڭعى كەزدەرى باسپا سوزدە جەكەلەگەن تاۋار وندىرۋشىلەردىڭ الداعى ۋاقىتتا باعانىڭ كوتەرىلەتىنى تۋرالى مالىمدەمەلەرى جاريالانۋدا. بۇل رەتتە ءتيىستى تۇردە ارەكەت ەتۋ قاجەت»، — دەدى ارمان شاققاليەۆ.

اۋىل شارۋاشىلىعى ءمينيسترى ەربول قاراشوكەيەۆ قىزاناق، قيار جانە جۇمىرتقا باعاسىنىڭ ءوسۋ سەبەپتەرىن تالداۋ قورىتىندىلارى، سونداي-اق ولاردىڭ باعاسىن تۇراقتاندىرۋ جونىندەگى ىقتيمال شارالار تۋرالى باياندادى.

ول كەيبىر تاۋار وندىرۋشىلەر مەملەكەتتىك سۋبسيديالاۋ كولەمىن ۇلعايتۋدى سۇرايتىنىن اتاپ ءوتتى.

«بيىل اۋىل شارۋاشىلىعىن سۋبسيديالاۋ ەكى ەسەگە ۇلعايتىلدى، ءبىراق ونى الاتىنداردىڭ ازىق-تۇلىك باعاسىن 20 پايىزعا كوتەرگەنىن كورىپ وتىرمىز. مۇنداي جاعدايعا كونە الماسپىز. ەگەر ءبىز سۋبسيديا بەرسەك، وندا ولار قارسى مىندەتتەمەلەر قابىلداۋى كەرەك. سۋبسيديالاۋ جۇيەسى ناقتى جۇمىس ىستەۋى ءتيىس»، - دەدى ءاليحان سمايىلوۆ.

مونوپولياعا قارسى دەن قويۋ شارالارى بويىنشا باسەكەلەستىكتى قورعاۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگى ءتوراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى رۋستام احمەتوۆ ءسوز سويلەدى.

وڭىرلەردەگى احۋال جايلى ۇلىتاۋ وبلىسىنىڭ اكىمى بەرىك ءابدىعالي ۇلى، قوستاناي وبلىسىنىڭ اكىمى ارحيمەد مۇحامبەتوۆ جانە اتىراۋ وبلىسىنىڭ اكىمى سەرىك شاپكەنوۆ باياندادى.

بايانداماشىلاردى تىڭداعان پرەمەر-مينيستر ازىق-تۇلىك باعاسىن تۇراقتاندىرۋ بويىنشا مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ قىزمەتىنە قاتىستى ماڭىزدى ماسەلەلەر بار ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

«مينيسترلىكتەر مەن اكىمدىكتەردە الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-تۇلىك تاۋارلارىنىڭ باعاسىن رەتتەۋ ءۇشىن بارلىق قاجەتتى قۇرالدار، قارجى قۇرالدارى، باقىلاۋ فۋنكسيالارى بار، ءبىراق باعانىڭ ءوسۋ سەرپىنى جوعارى»، — دەدى ءاليحان سمايىلوۆ.

سونداي-اق ول بۇعان دەيىن «اينالىم سحەماسىن» قارجىلاندىرۋدى 100 ميلليارد تەڭگەگە دەيىن جەتكىزۋ تاپسىرىلعانىن، الايدا التى ءوڭىر - الماتى، جامبىل، پاۆلودار، اتىراۋ، قوستاناي جانە اقمولا وبلىستارى وسى ۋاقىتقا دەيىن ونى ىسكە اسىرماعانىن اتاپ ءوتتى.

ونىڭ ايتۋىنشا، قىزمەتىن قايتا فورماتتاۋ تاپسىرىلعان باعا بەلگىلەۋ تىزبەگىن تەرگەۋ جونىندەگى وڭىرلىك كوميسسيالاردىڭ جۇمىسىنان ءالى دە ناتيجە جوق جانە كوكونىس ساقتاۋ قويمالارى بويىنشا دەرەكتەر بازاسىن وزەكتەندىرۋ جۇرگىزىلمەگەن.

«بۇل - اكىمدىكتەردىڭ ءالسىز جۇمىسىنىڭ جانە اۋىل شارۋاشىلىعى، ساۋدا جانە ينتەگراتسيا مينيسترلىكتەرى تاراپىنان ۇيلەستىرۋدىڭ جەتكىلىكسىزدىگىنىڭ ناتيجەسى. ءوز مىندەتتەرىن تيىسىنشە ورىنداماعانى ءۇشىن اتالعان وڭىرلەر اكىمدەرىنىڭ جەتەكشىلىك ەتەتىن ورىنباسارلارىن تارتىپتىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتۋدى تاپسىرامىن»، — دەدى ءاليحان سمايىلوۆ.

سونىمەن قاتار پرەمەر-مينيستر ساۋدا جانە ينتەگراتسيا مينيسترلىگىنە وسى باعىتقا جەتەكشىلىك ەتەتىن لاۋازىمدى تۇلعالاردى تارتىپتىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتۋعا ۇسىنىس ەنگىزۋدى، سونداي-اق ساۋدا كوميتەتىنىڭ ءتوراعاسىن قىزمەتىنەن بوساتۋدى تاپسىردى.

قورىتىندىلاي كەلە، ول قيار، قىزاناق جانە جۇمىرتقا سياقتى باعانىڭ ەڭ كوپ ءوسۋى بايقالاتىن تاۋارلىق پوزيتسيالار بويىنشا ناقتى شارالار قابىلداۋ قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

«نەگىزگى جەتكىزۋشىلەردىڭ كىم ەكەنىن، باعانىڭ نەگە ءوسىپ جاتقانىن انىقتاۋ كەرەك. ەگەر ولار ءوز مارجالارىن باعانى كوتەرۋدىڭ ەسەبىنەن السا، وندا نارىقتىق ورتادا جۇمىس ىستەسىن، ال ءبىز سۋبسيديالاردى باسقا باعىتتارعا جۇمسايمىز. بۇل رەتتە وڭىرلەردە رۇقسات ەتىلگەن ساۋدا ۇستەمەسىنە جانە ارنايى كوميسسيالاردىڭ جۇمىسىنا مونيتورينگتى جۇيەلى جولعا قويۋ قاجەت. ارىپتەستەر، الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-تۇلىك ونىمدەرىنىڭ نەگىزسىز وسۋىنە جول بەرمەۋ جونىندەگى جۇمىستى كۇشەيتۋدى سۇرايمىن. قۇرالداردىڭ ءبارى بار»، — دەپ تۇيىندەدى ءاليحان سمايىلوۆ.