اقتاۋ ماڭىندا اپاتقا ۇشىراعان ازەربايجاندىق ۇشاققا قاتىستى ارالىق حابارلاما جاريالاندى
استانا. قازاقپارات - «Azerbaijan Airlines» اۋە كومپانياسىنىڭ Embraer 190 4K-AZ65 اۋە كەمەسىمەن بولعان اۆياتسيالىق وقيعانى تەرگەپ-تەكسەرۋ بارىسى تۋرالى ارالىق حابارلاماسى جاريالاندى، دەپ حابارلايدى كولىكتەگى وقيعالار مەن وقىس وقيعالاردى تەرگەپ-تەكسەرۋ دەپارتامەنتىنىڭ باسپا ءسوز قىزمەتى.
حابارلاماداعى مالىمەتتەرگە قاراعاندا، 2024-جىلعى 25-جەلتوقساندا اقتاۋ قالاسىنىڭ ماڭىندا باكۋ (UBBB) - گروزنىي (URMG) باعىتى بويىنشا J2-8243 جولاۋشىلار رەيسىن ورىنداعان «Azerbaijan Airlines» اۋە كومپانياسىنىڭ Embraer 190 4K- AZ65 اۋە كەمەسى اپاتقا ۇشىرادى.
ونىڭ سالدارىنان 38 ادام قازا تاپتى (ونىڭ ىشىندە 3 ەكيپاج مۇشەسى)، 29 ادام ءارتۇرلى دارەجەدەگى دەنە جاراقاتىن الدى.
ق ر كولىك ءمينيسترىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشىنىڭ 2024-جىلعى 26-جەلتوقسانىنداعى 433-بۇيرىعىمەن تاعايىندالعان اتالعان وقيعانى تەرگەپ-تەكسەرۋ جونىندەگى كوميسسيا اۆياتسيالىق وقيعانىڭ سەبەپتەرىن جانە ىلەسپە فاكتورلارىن انىقتاۋ بويىنشا جۇمىستى جۇرگىزىپ جاتىر.
اۆياتسيالىق وقيعانى تەرگەپ- تەكسەرۋ جونىندەگى كوميسسيانىڭ جۇمىسىنا ازەربايجان رەسپۋبليكاسىنىڭ، رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ، برازيليا فەدەراتيۆتىك رەسپۋبليكاسىنىڭ ۋاكىلەتتى وكىلدەرى، سونداي-اق ي ك ا و- نىڭ باقىلاۋشىسى قاتىسادى.
2025-جىلعى 4-اقپاندا ي ك ا و 13-قوسىمشاسىنىڭ 7.4 ستاندارتىنا جانە قاعيدالاردىڭ 77-تارماعىنا سايكەس الدىن الا ەسەپ شىعارىلدى.
ارالىق حابارلامانى دايىنداۋ كەزىندە كوميسسيا ەكيپاج، اۋە قوزعالىسى ورگاندارىنىڭ ديسپەتچەرلەرى تۋرالى مالىمەتتەردى جانە پايدالانۋشىنىڭ نورماتيۆتىك اكتىلەرىن، ۇشۋدى دايىنداۋ جانە ورىنداۋ جونىندەگى قۇجاتتامالاردى، مەتەورولوگيالىق اقپاراتتى جانە تەحنيكالىق قىزمەت كورسەتۋ ماتەريالدارىن قوسا العاندا، ناقتى دەرەكتەردى جيناۋدى جانە تالداۋدى جۇزەگە اسىردى. بورت جۋرنالىنىڭ جانە ۇشۋعا قاتىستى وزگە دە قۇجاتتامالاردىڭ كوشىرمەلەرى الىندى.
بورتتىق ءوزىن-ءوزى جازعىشتارىمەن جۇمىس جۇرگىزىلدى: ۇشۋ دەرەكتەرىن تىركەۋشىدەن (FDR) ۇشۋ پارامەترلەرى الىندى، سايكەستەندىرىلدى.
كوميسسيا اۋە كەمەسى وقيعا بولعان جەردى ەگجەي-تەگجەيلى تەكسەردى. فوتوجانە بەينەتىركەۋ جاسادى، اۋە كەمەسىنىڭ اگرەگاتتارىن وقيعا ورنىنان جيناپ، اكەتتى.
اۆياتسيالىق وقيعانى تەرگەپ-تەكسەرۋ شەڭبەرىندە تومەندەگى زەرتتەۋلەر جۇرگىزىلدى:
انىقتالعان بوگدە مەتال زاتتارعا (سىرتقى وبەكتىلەر) كەشەندى (تراسولوگيالىق، بالليستيكالىق، جارىلىس-تەحنيكالىق جانە ءورت) ساراپتاما جۇرگىزىلدى. ساراپتاما ناتيجەلەرى بويىنشا جارىلعىش زاتتاردىڭ ىزدەرى تابىلعان جوق. زەرتتەۋگە ۇسىنىلعان ءۇش وتتەگى باللونىندا جارىلىس ىزدەرى جوق. اۋە كەمەسىنىڭ زاقىمدانۋى بولجام بويىنشا وق-ءدارى بولىگىنىڭ زاقىمداۋشى ەلەمەنتتەرى اسەرىنەن بولۋى مۇمكىن، الايدا ولاردىڭ ناقتى تيەسىلىگىن انىقتاۋ مۇمكىن بولمادى
2-گيدراۆليكالىق جۇيەنىڭ تۇتىگىنىڭ ءبىر بولىگىنە تراسولوگيالىق ساراپتاما جۇرگىزىلدى. زەرتتەۋ ناتيجەلەرى بويىنشا تۇتىكتە زاقىم بار ەكەندىگى انىقتالدى. زاقىمدانۋدىڭ پايدا بولۋ مەحانيزمى قاتتى زاتتاردىڭ جاناسۋى ناتيجەسىندە مەتالدىڭ جىرتىلۋى بولىپ تابىلادى. وتپەلى زاقىمدانۋلار تەمىر نەگىزىندەگى مەتالل قورىتپاسىنان جاسالعان (بولات نەگىزى)، مەتال فراگمەنتتەرىنەن (سىرتقى وبەكتىلەر) پايدا بولۋى مۇمكىن؛
- «Honeywell International Inc» دايىنداۋشى زاۋىتىنىڭ بازاسىندا اۆيونيكانىڭ مودۋلدىك بلوگىنان الىنعان، ورتالىق تەحنيكالىق قىزمەت كورسەتۋ كومپيۋتەرىنىڭ (Central Maintenance Computer) كاسسەتاسىنا زەرتتەۋ جۇرگىزىلدى. تەرميالىق اسەردىڭ سالدارىنان اتالعان كاسسەتادان دەرەكتەردى الۋ مۇمكىن بولمادى. دەرەكتەردى الۋ ءۇشىن «Honeywell International Inc» زاۋىتى «Delkin Devices Inc» جاد كارتاسىن وندىرۋشىسىنە جۇگىنۋدى ۇسىندى.
قازىرگى ۋاقىتتا كوميسسيا امەريكا قۇراما شتاتتارىنىڭ ۋاكىلەتتى وكىلىمەن «Delkin Devices Inc» زاۋىتى بازاسىندا زەرتتەۋ جۇرگىزۋ ماسەلەسى بويىنشا كەلىسسوزدەر جۇرگىزىلىپ جاتىر.
«CMC Electronics» زاۋىتىنىڭ بازاسىندا 1-جانە 3-اۆيونيكانىڭ مودۋلدىك بلوكتارىنان الىنعان عالامدىق پوزيتسيالاۋ جۇيەسىنىڭ (GPS1 جانە GPS2) كاسسەتالارىنا زەرتتەۋ جۇرگىزىلدى. قازىرگى ۋاقىتتا جۇمىس اياقتالدى، تالداۋ جۇرگىزىلىپ جاتىر.
تەرگەپ-تەكسەرۋ جونىندەگى كوميسسيا ەكى جۇمىس توبىن قۇردى:
ي ك ا و- نىڭ Doc 10084 سايكەس قاقتىعىس ايماقتارىنىڭ ۇستىنەن نەمەسە ولاردىڭ ماڭىندا ۇشۋلاردى ورىنداۋ كەزىندە تاۋەكەلدەردى باعالاۋدى تالداۋ جونىندەگى جۇمىس توبى.
كوميسسيا رەسەي فەدەراتسياسى مەن ازەربايجان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۆياتسيالىق بيلىك ورگاندارى، سونداي-اق «Azerbaijan Airlines» اۋە كومپانياسى ۇسىنعان تاۋەكەلدەردى باعالاۋ راسىمدەرىن ۇيىمداستىرۋعا جانە ورىنداۋعا قاتىستى قۇجاتتاماعا تالداۋ جۇرگىزىلىپ جاتىر.
وسى جۇمىس شەڭبەرىندە ۇشۋ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ كەزىندە ازاماتتىق جانە اسكەري سەكتورلاردىڭ ءوزارا ءىس-قيمىلى ماسەلەلەرى دە قاراستىرىلىپ جاتىر.
اتالعان ماسەلەنى زەردەلەۋ قولدانىستاعى نورماتيۆتىك قۇجاتتاردىڭ تالاپتارىنا قابىلدانعان شارالاردىڭ سايكەستىگىن انىقتاۋعا جانە اۆياتسيالىق وقيعانىڭ دامۋىنا اسەر ەتۋى مۇمكىن ىقتيمال اۋىتقۋلاردى انىقتاۋعا باعىتتالعان تەرگەپ-تەكسەرۋدىڭ ماڭىزدى ەلەمەنتتەرىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى؛
كونسترۋكتسيا ەلەمەنتتەرىنىڭ ناقتى ەسەبى جونىندەگى جۇمىس توبى.
گيدراۆليكالىق جۇيە فراگمەنتتەرىنىڭ كەڭىستىكتىك ءوزارا بايلانىسىن قالپىنا كەلتىرۋ ماقساتىندا اقتاۋ قالاسىندا 2-گيدراۆليكالىق جۇيە ەلەمەنتتەرىن ناقتى ەسەبى (رەكونسترۋكتسيالاۋ) جۇرگىزىلدى. قازىرگى ۋاقىتتا جۇمىس اياقتالدى، تالداۋ جۇرگىزىلىپ جاتىر.
وسىلايشا، بۇگىنگى كۇنى تەرگەپ-تەكسەرۋ جونىندەگى كوميسسيا تەحنيكالىق قىزمەت كورسەتۋدىڭ ورتالىق كومپيۋتەرى (Central Maintenance Computer) كاسسەتاسىن زەرتتەۋ جۇمىستارىنىڭ اياقتالۋىن، سونداي-اق قاقتىعىس ايماقتارىنىڭ ۇستىنەن نەمەسە ولاردىڭ ماڭىندا ۇشۋلاردى ورىنداۋ كەزىندەگى تاۋەكەلدەردى باعالاۋ تالداۋى بويىنشا جۇمىس توبىنىڭ ەسەبىن قالىپتاستىرۋدى كۇتىپ وتىر.
- تەرگەپ-تەكسەرۋ جونىندەگى كوميسسيا بايىپتى ۇستانىمدى ساقتايدى جانە بارلىق قورىتىندىلار وبەكتيۆتى تەك فاكتىلەرگە نەگىزدەلگەن بولادى. اۆياتسيالىق وقيعانى تەرگەپ- تەكسەرۋ ناتيجەلەرى بويىنشا تۇپكىلىكتى ەسەپ قازاقستان رەسپۋبليكاسى كولىك مينيسترلىگىنىڭ سايتىندا جاريالاناتىن بولادى، - دەلىنگەن حابارلامادا.
ايتا كەتەيىك، 25-جەلتوقساندا اقتاۋ ماڭىندا باكۋدەن گروزنىيعا باعىت العان AZAL جولاۋشىلار ۇشاعى اپاتقا ۇشىراعان بولاتىن.
