ەندى كىر جۇقپايتىن كيىمدەر جاسالادى

استانا. قازاقپارات - كيىمنىڭ كىرلەمەۋى بۇرىن قيال سياقتى كورىنەتىن. ءبىراق عالىمدار بۇل يدەيانى شىندىققا جاقىنداتىپ وتىر. كيىمدەگى داقتاردى، مايدى سۋمەن شايىپ كەتىرۋگە بولادى.

кір жуу
فوتو zmescience.com سايتىنان الىندى

كيىمدەگى داقتاردى، مايدى سۋمەن شايىپ كەتىرۋگە بولادى. 

Aikyn.kz ماتا بەتىنە جاعىلعان نانو بولشەكتەردىڭ كومەگىمەن كيىمدى وڭاي تازارتۋعا بولاتىنىن zmescience.com ماتەريالىنا سۇيەنىپ تۇسىندىرەدى.

زەرتتەۋشىلەر ماتا بەتىنە جاعىلاتىن نانوولشەمدى جابىن جاساپ شىعاردى. بۇل جابىن داقتاردى، مايدى، تەردى جانە ميكروبتاردى ماتاعا جابىستىرماي، ولاردى قاراپايىم اعىن سۋمەن شايىپ كەتىرەتىن بولادى.

بۇگىندە كىر جۋۋ ۇلكەن ەكولوگيالىق ماسەلە بولىپ وتىر. ءبىر كىر جۋعىش ماشينا ءبىر سيكلدە 60 ليترگە دەيىن تازا سۋ جۇمسايدى. بۇعان ەلەكتر ەنەرگياسى، كىر جۋعىش ۇنتاق، حيميالىق قوسپالار جانە ميكروپلاستيك قالدىقتارى قوسىلادى. سوندىقتان كىر جۇقتىرمايتىن ماتا تۇرمىستىق شىعىندى عانا ەمەس، قورشاعان ورتاعا تۇسەتىن زياندى دا ازايتادى.

جاڭا تەحنولوگيانى وڭتۇستىك-شىعىس ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ عالىمى چوڭلين چەن مەن جيلين ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ زەرتتەۋشىسى دايان ۆاڭ ازىرلەگەن. ولار ماقتا، جىبەك جانە پوليەستەر سياقتى ماتالارعا وڭ جانە تەرىس زاريادتالعان پوليمەرلەردى كەزەكپەن بۇركىگەن. ناتيجەسىندە، ماتا بەتىندە وتە جۇقا قورعانىش قابات پايدا بولعان.

عالىمدار بۇل قاباتتى «مولەكۋلالىق سۋ ساۋىتى» دەپ اتايدى. ول اۋادان ىلعال تارتىپ، جىپتەردىڭ ۇستىندە ميكروسكوپيالىق سۋ قاباتىن قالىپتاستىرادى. وسى قابات ماتا مەن كىردىڭ اراسىندا توسقاۋىل قىزمەتىن اتقارادى.

زەرتتەۋ بارىسىندا عالىمدار وڭدەلگەن ماتاعا كەتچۋپ، چيلي مايى جانە سويا تۇزدىعىن جاققان. كەيىن ونى ەشقانداي جۋعىش زات قوسپاي، تەك تازا سۋمەن شايعان. ناتيجەسىندە، مايلى داقتار تولىق كەتكەن. كەي جاعدايدا جاڭا جابىن قاراپايىم كىر جۋعىش قۇرالداردان كەم تۇسپەگەن.

بۇل تەحنولوگيانىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى ارتىقشىلىعى - ميكروپلاستيكتىڭ تارالۋىن ازايتۋى. پوليمەرلى جابىن سينتەتيكالىق تالشىقتاردى ماتا ىشىندە ۇستاپ قالىپ، جۋۋ كەزىندە ولاردىڭ سۋعا ءبولىنۋىن تەجەيدى.

سونىمەن قاتار جابىن باكتەريالار مەن ساڭىراۋقۇلاقتاردىڭ ماتاعا جابىسۋىن قيىنداتادى. ول ميكروبتاردى حيميالىق جولمەن ولتىرمەيدى، تەك ولاردىڭ ماتاعا بەكىنۋىنە جول بەرمەيدى. سوندىقتان جاعىمسىز ءيىس پەن كوگەرۋدىڭ الدىن الادى.

جابىننىڭ قالىڭدىعى نەبارى 65 نانومەتر بولعاندىقتان، كيىمنىڭ جۇمساقتىعى، اۋا وتكىزگىشتىگى جانە باستاپقى قۇرىلىمى ساقتالادى. زەرتتەۋشىلەردىڭ ايتۋىنشا، بۇل تەحنولوگيا 100 دەن استام جۋۋ تسيكلىنەن كەيىن دە تيىمدىلىگىن جوعالتپاعان.

دەگەنمەن باستى ماسەلە - تۇتىنۋشىلاردىڭ سەنىمى. كوپ ادام كوبىك پەن حوش ءيىستى تازالىقتىڭ بەلگىسى دەپ قابىلدايدى. ال بۇل تەحنولوگيادا كيىم تەك سۋمەن شايىلادى. سوندىقتان عالىمدار ونى نارىققا شىعارۋ ءۇشىن تاۋەلسىز قاۋىپسىزدىك تەكسەرۋلەرى، ۇزاقمەرزىمدى سىناقتار جانە ەكولوگيالىق باعالاۋ قاجەت ەكەنىن ايتادى.