سايلاۋ-2026: ساراپشىلار پارتيالار باسەكەسى ەندى شەشىمدەر باسەكەسىنە اينالۋى ءتيىس ەكەنىن ايتتى
استانا. KAZINFORM - الماتى قالاسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى جانىنداعى قازاقستان ستراتەگيالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتى ۇيىمداستىرعان «پارتيالار باسەكەسى: يدەيالار، باعدارلامالار جانە سايلاۋشى ءۇشىن كۇرەس» اتتى ساراپتامالىق پلاتفورما ءوتتى. بۇل تۋرالى قازاقستاننىڭ ستراتەگيالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتى ءمالىم ەتتى.
تالقىلاۋدىڭ نەگىزگى وزەگىنە ساياسي پارتيالاردىڭ يدەولوگيالىق ۇستانىمدارى، سايلاۋالدى باعدارلامالارىنىڭ مازمۇنى جانە سايلاۋشىلاردىڭ قولداۋىنا يە بولۋ جولىنداعى باسەكەلەستىكتىڭ سيپاتى ارقاۋ بولدى. قاتىسۋشىلار ساياسي كۇشتەردىڭ باعدارلامالارى سايلاۋشىلارعا مازمۇندى بالاما ۇسىنا الا ما، قوعامنىڭ قازىرگى سۇرانىستارى ەل دامۋىنىڭ ۇزاق مەرزىمدى مىندەتتەرىمەن قانشالىقتى ۇيلەسەدى، سونداي-اق سايلاۋ ناۋقانى اياقتالعاننان كەيىن پارتيالاردىڭ ازاماتتارمەن ديالوگى قانداي بولۋى كەرەكتىگىن تالقىلادى.
ساراپتامالىق پلاتفورمانىڭ مودەراتورى رەتىندە ق ر پرەزيدەنتى جانىنداعى ق س ز ي ديرەكتورى جاندوس شايماردانوۆ جۇرگىزدى. پىكىرتالاسقا ق س ز ي وكىلدەرىمەن قاتار، جەتەكشى عىلىمي جانە ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ، تالداۋ ورتالىقتارىنىڭ، قوعامدىق ۇيىمداردىڭ وكىلدەرى، ساياساتتانۋشىلار، ساراپشىلار جانە مەديا سالاسىنىڭ وكىلدەرى قاتىستى.
پلاتفورمانىڭ ەرەكشەلىگى - قاراما-قارسى ساراپتامالىق ۇستانىمدار نەگىزىندە قۇرىلعان پىكىرتالاس فورماتى بولدى. قاتىسۋشىلارعا ءبىر-بىرىنە قاراما-قايشى ەكى كوزقاراسقا قاتىستى ءوز ۇستانىمىن انىقتاۋ ۇسىنىلدى. وسىدان كەيىن ءار پوزيتسيانى ۇستانعان قاتىسۋشىلار ءوز تاڭداۋلارىن دايەكتەرمەن نەگىزدەدى. مۇنداي ءتاسىل ساراپشىلار قاۋىمداستىعىندا قالىپتاسقان باعالاۋلاردى ايقىنداپ قانا قويماي، پارتيالىق باسەكەلەستىكتىڭ دامۋىنا قاتىستى ءارتۇرلى كوزقاراستاردىڭ استارىنداعى ۋاجدەردى اشۋعا مۇمكىندىك بەردى.
پىكىرتالاستىڭ العاشقى بلوگى سايلاۋالدى باعدارلامالاردىڭ ۇقساستىقتارى مەن ايىرماشىلىقتارىنا ارنالدى. قاتىسۋشىلار پارتيالاردىڭ ستراتەگيالىق ماقساتتارىنىڭ ۇقساس بولۋى ەل دامۋىنىڭ نەگىزگى باعىتتارى بويىنشا قوعامدىق كونسەنسۋستىڭ قالىپتاسقانىن بىلدىرە مە، الدە مازمۇندى ساياسي بالامالاردىڭ جەتكىلىكسىزدىگىن كورسەتەدى مە دەگەن ماسەلەنى تالقىلادى.
- ساراپشىلار ستراتەگيالىق ماقساتتاردىڭ ورتاقتىعى ساياسي باسەكەلەستىكتى جوققا شىعارمايتىنىن اتاپ ءوتتى. سانالى ەلەكتورالدىق تاڭداۋ جاساۋ ءۇشىن پارتيالاردىڭ باسىمدىقتارىنداعى، ۇسىنىستاردى ىسكە اسىرۋ تەتىكتەرىندەگى، مەرزىمدەرىندەگى، قاجەتتى رەسۋرستار مەن مالىمدەلگەن ناتيجەلەرگە قول جەتكىزۋگە جاۋاپكەرشىلىك ماسەلەلەرىندەگى ايىرماشىلىقتاردى قانشالىقتى ناقتى كورسەتە الاتىنى شەشۋشى مانگە يە، - دەلىنگەن حابارلامادا.
پارتيالىق باعدارلامالاردىڭ ۋاقىتتىق كوكجيەگىنە قاتىستى دا جەكە پىكىرتالاس ءوربىدى. قاتىسۋشىلار ساياسي كۇشتەر ەڭ الدىمەن ازاماتتاردىڭ اسا وزەكتى سۇرانىستارىنا جاۋاپ بەرۋى كەرەك پە، الدە ءبىر ەلەكتورالدىق سيكل شەڭبەرىنەن شىعاتىن ۇزاق مەرزىمدى سىن-قاتەرلەرگە نازار اۋدارۋى قاجەت پە دەگەن ماسەلەنى قاراستىردى.
تالقىلاۋ قورىتىندىسى بويىنشا ساراپشىلار ساپالى ساياسي باعدارلاما ەكى ءتاسىلدى دە ۇشتاستىرۋى قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى. قوعامنىڭ بۇگىنگى قاجەتتىلىكتەرىنە جاۋاپ بەرۋ ەل دامۋىنىڭ ستراتەگيالىق پايىمىمەن قاتار جۇرۋگە ءتيىس. ال ۇسىنىلاتىن شەشىمدەر ولاردى ىسكە اسىرۋ تەتىكتەرى، قاجەتتى رەسۋرستار جانە ىقتيمال تاۋەكەلدەر جونىندە تۇسىنىكتى ءارى ناقتى تۇسىندىرمەلەرمەن سۇيەمەلدەنۋى كەرەك.
تاعى ءبىر تالقىلانعان تاقىرىپ - ەلەكتورالدىق بەلسەندىلىك پەن ساياسي سەنىمنىڭ اراقاتىناسى بولدى. قاتىسۋشىلار الەۋمەتتانۋلىق زەرتتەۋلەردىڭ دەرەكتەرىنە سۇيەندى. ولارعا سايكەس، رەسپوندەنتتەردىڭ 70,3 پايىزدان 75,6 پايىزعا دەيىنگى بولىگى الداعى داۋىس بەرۋگە قاتىسۋعا دايىن ەكەنىن مالىمدەگەن، ال ازاماتتاردىڭ وننان توعىزىنا جۋىعى سايلاۋ تۋرالى قانداي دا ءبىر دەڭگەيدە حاباردار.
- پىكىرتالاس بارىسىندا داۋىس بەرۋگە قاتىسۋعا دايىن ەكەندىگىن بىلدىرگەن ازاماتتاردىڭ جوعارى ۇلەسى ولاردىڭ سايلاۋ ناۋقانىنا ەلەۋلى قىزىعۋشىلىق تانىتاتىنىن جانە ساياسي ۇدەرىسكە تارتىلۋ الەۋەتىنىڭ جوعارى ەكەنىن كورسەتەتىنى ايتىلدى. سونىمەن قاتار سايلاۋعا قاتىسۋدىڭ ءوزى سەنىم ماسەلەسىن تولىق قامتىمايدى. سەنىمنىڭ تۇراقتىلىعى كوپ جاعدايدا پارتيالاردىڭ سايلاۋدان كەيىن ءوز مىندەتتەمەلەرىن قانشالىقتى دايەكتى ورىندايتىنىنا، اشىقتىقتى ساقتاپ، قوعاممەن كەرى بايلانىستى جالعاستىرۋىنا بايلانىستى بولادى، - دەپ حابارلادى ينستيتۋتتان.
قورىتىندى بلوك سايلاۋ ناۋقانى اياقتالعاننان كەيىنگى ساياسي بەلسەندىلىكتى دامىتۋ ماسەلەسىنە ارنالدى. ساراپشىلار ەكى ۇستانىمدى تالقىلادى: جاڭا قۇرىلتاي پارتيالار اراسىنداعى پىكىرتالاستىڭ نەگىزگى الاڭىنا اينالۋى كەرەك پە، الدە ساياسي كۇشتەردىڭ قوعاممەن جاريا ديالوگى وكىلدى ورگاننان تىس جەردە دە تۇراقتى تۇردە جالعاسۋى ءتيىس پە دەگەن ماسەلە قاراستىرىلدى.
قاتىسۋشىلار سايلاۋ ۇگىت-ناسيحات كەزەڭىن اياقتاعانىمەن، ساياسي ۇدەرىس اياقتالمايتىنىن اتاپ ءوتتى. جاڭا قۇرىلتاي ساياسي كۇشتەر اراسىنداعى مازمۇندى باسەكەلەستىكتىڭ ماڭىزدى الاڭىنا اينالۋى كەرەك. الايدا پارتيالاردىڭ ازاماتتارمەن جۇمىسى سايلاۋ كەزەڭىمەن عانا شەكتەلمەۋگە ءتيىس.
- ساياسي ديالوگ ۇگىت-ناسيحات ناۋقانىمەن بىرگە اياقتالماۋى كەرەك. سايلاۋدان كەيىن ۋادەلەر باسەكەسى شەشىمدەر باسەكەسىنە اينالىپ، سايلاۋشىلارمەن جۇمىس تۇراقتى سيپات الۋعا ءتيىس، - دەپ پىكىرتالاستى قورىتىندىلاعان جاندوس شايماردانوۆ.
ساراپتامالىق پلاتفورما قورىتىندىسى بويىنشا قاتىسۋشىلار قازىرگى سايلاۋ ناۋقانى پارتيالار اراسىنداعى باسەكەلەستىكتى دامىتۋدىڭ جاڭا جاعدايلارىن قالىپتاستىرىپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ ودان ءارى ساپاسى تەك داۋىس بەرۋ ناتيجەلەرىمەن عانا ەمەس، ساياسي كۇشتەردىڭ سايلاۋالدى باعدارلامالارىن ناقتى شەشىمدەرگە اينالدىرۋ، ولاردى ىسكە اسىرۋعا جاريا جاۋاپكەرشىلىكتى قامتاماسىز ەتۋ جانە سايلاۋدان كەيىن ازاماتتارمەن تۇراقتى ديالوگتى ساقتاۋ قابىلەتىمەن ايقىندالاتىن بولادى.
