دەكرەتتىك تولەمدەر ەندى جاڭا تارتىپپەن تاعايىندالادى

نەگە وزگەرىستەر قاجەت بولدى؟

جوعارى اۋديتورلىق پالاتا جۇرگىزگەن تەكسەرىس ناتيجەسىندە دەكرەتتىك تولەمدەردى زاڭسىز جولمەن كوبەيتۋ فاكتىلەرى انىقتالعان. كەيبىر ازاماتتار دەكرەتكە شىعار الدىندا تابىسىن ادەيى جوعارى كورسەتىپ، مەملەكەتتەن كوبىرەك اقشا الۋعا تىرىسقان.

مىسالى، 2024-جىلى وسىنداي 100 دەن استام جاعداي تىركەلىپ، مەملەكەتكە كەلتىرىلگەن شىعىن 150 ميلليون تەڭگەدەن اسقان. وسىدان كەيىن بيلىك جۇيەنى قاتاڭداتۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى.

ەندى تابىستى قالاي دالەلدەيدى؟

جاڭا تالاپتارعا سايكەس، دەكرەتتىك تولەم الۋ ءۇشىن تابىستى بۇرىنعىدان دا ناقتى راستاۋ قاجەت بولادى. اتاپ ايتقاندا:

قولما-قول تابىس بولسا - كاسسالىق چەك نەمەسە موبيلدى قوسىمشاداعى مالىمەتتەر ۇسىنىلۋى كەرەك

الەۋمەتتىك سالىقتىڭ تولەنگەنى تەكسەرىلەدى

مىندەتتى مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورىنا اۋدارىمدار ەسكەرىلەدى

تابىس وزگەرسە - سالىق دەكلاراتسياسىمەن سالىستىرىلادى

ياعني، «قاعاز جۇزىندە عانا» تابىس كورسەتۋ ەندى وڭاي بولمايدى.

دەكرەتتىك تولەمدەردىڭ تۇرلەرى

قازاقستاندا بالا تۋعان كەزدە ءۇش ءتۇرلى مەملەكەتتىك قولداۋ بار:

جۇكتىلىك جانە بوسانۋ بويىنشا ءبىرجولعى تولەم

بۇل - جۇمىس ىستەيتىن ايەلدەرگە ارنالعان. دەكرەتتىك دەمالىس (ادەتتە 126 كۇن) كەزىندەگى جوعالعان تابىستىڭ ورنىن تولتىرادى.

بالا تۋۋعا بايلانىستى ءبىرجولعى جاردەماقى

بارلىق ايەلدەرگە بەرىلەدى. بۇل - بەكىتىلگەن تۇراقتى سوما.

بالا كۇتىمىنە بايلانىستى اي سايىنعى تولەم

جۇمىس ىستەيتىندەرگە - تابىستىڭ 40 پايىزى

جۇمىس ىستەمەيتىندەرگە - بەلگىلەنگەن مولشەر

ەڭ ماڭىزدى وزگەرىس: تابىسقا ليميت ەنگىزىلدى

2025-جىلدان باستاپ دەكرەتتىك تولەمدەردى ەسەپتەۋ كەزىندە تابىسقا شەكتەۋ قويىلدى.

ەڭ جوعارعى ەسەپتەلەتىن تابىس: 7 ەڭ تومەنگى جالاقى (م ز پ)

2026-جىلعى م ز پ: 85000 تەڭگە

دەمەك، ماكسيمۋم: 595000 تەڭگە

ءتىپتى ايەل بىرنەشە جەردە جۇمىس ىستەپ، ودان كوپ تابىس تاپسا دا، ەسەپتەۋ وسى 595 مىڭ تەڭگەدەن اسپايدى.

ماكسيمالدى تولەم قانشا؟

جۇكتىلىك جانە بوسانۋ تولەمى:

595000×4,2=2499000 تەڭگە

10 پايىز زەينەتاقى جارناسى ۇستالادى

قولعا: شامامەن 2,25 ميلليون تەڭگە

اي سايىنعى تولەم:

40 پايىز ×595000=238000 تەڭگە

مينۋس 10 پايىز

قولعا: شامامەن 214000 تەڭگە

جالپى العاندا، تابىسى جوعارى ايەلدەر 22 اي ىشىندە شامامەن 6,2 ميلليون تەڭگەگە دەيىن الا الادى.

ەگەر تابىس تومەن بولسا شە؟

بۇل جاعدايدا ەسەپتەۋ بۇرىنعى فورمۋلا بويىنشا جۇرەدى.

مىسالى:

ايلىق: 300000 تەڭگە

300000×4,2=1260000

مينۋس 10 پايىز

قولعا: شامامەن 1,13 ميلليون تەڭگە

زاڭسىز سحەمالار

سوڭعى كەزدە «پوموگايكا» دەپ اتالاتىن دەلدالدار پايدا بولعان. ولار ايەلدەرگە:

جۇمىسسىزدىق جاردەماقىسىن راسىمدەۋدى

سونىمەن قاتار دەكرەتتىك تولەم الۋدى ۇسىنادى. ءبىراق بۇل - زاڭسىز.

سونداي-اق كەيبىر جاعدايلاردا جالعان جۇمىس ورىندارى راسىمدەلىپ، ايەلدەرگە «جۇمىس ىستەپ جاتقان» سياقتى كورىنىس جاسالعان. مۇنداي سحەمالار ءۇشىن قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىك قاراستىرىلعان.

مىسالى، اقتاۋدا بۋحگالتەر وسىنداي الاياقتىق ءۇشىن 5 جىلعا سوتتالعان.

بۇل وزگەرىستەر كىمگە قالاي اسەر ەتەدى؟

ارتىقشىلىقتارى:

الاياقتىق ازايادى

ادىلدىك ارتادى

مەملەكەتتىك قاراجات ۇنەمدەلەدى

كەمشىلىكتەرى:

قۇجات جيناۋ قيىندايدى

كولەڭكەلى تابىسى بارلارعا قيىن بولادى

تابىسى جوعارى ايەلدەر بۇرىنعىداي كوپ الا المايدى

قورىتىندى

قازاقستاندا دەكرەتتىك تولەم جۇيەسى بىرتىندەپ قاتاڭ ءارى اشىق بولا تۇسۋدە. نەگىزگى ماقسات - ادىلەتتىلىكتى قامتاماسىز ەتۋ جانە زاڭسىز تولەمدەردىڭ الدىن الۋ.

ەندى باستى قاعيدا قاراپايىم: قانشا تابىس تاپساڭ - سونى دالەلدە، سونشا تولەم الاسىڭ (ءبىراق بەلگىلەنگەن ليميتتەن اسپايدى).