جانىڭ ءاردايىم تىنىش بولۋى ءۇشىن نەنى ەستە ساقتاۋ كەرەك: دانىشپان ومار حايامنىڭ ومىرلىك كەڭەسى

قازىرگى ءومىر كوبىنە شەكسىز اينالىمداعى جارىسقا ۇقسايدى: دەدلايندار، مىندەتتەر، ءوتىپ بارا جاتقان ساتتەر...

Омар Хайямның өмірлік кеңесі
فوتو: aikyn.kz

ءبىراق ءبىر ەڭ ماڭىزدى ساباقتى تۇسىنگەن ءجون. بۇل ومىردەگى ۋاقىتىمىز شەكتەۋلى جانە ول - باعا جەتپەس قازىنا.

پارسى اقىنى ءارى دانىشپانى ومار حايام وسىنى تەرەڭ ۇعىنعان جانە بىزگە ءومىردىڭ كۇيبەڭ اعىنىندا جەڭىلدىك پەن تىنىشتىق تابۋدىڭ اسىل كەڭەسىن قالدىرعان.

ءبىز كوبىنە ءومىردىڭ ساتتىلىگىن ۇلكەن جەتىستىكتەرمەن ولشەيمىز: مانساپ، مەرەيتوي، ءىرى جەڭىستەر. الايدا ءومىردىڭ شىنايى سۇلۋلىعى، كوبىنە ۇساق-تۇيەك كورىنىستەردە جاسىرىنىپ جاتادى. مىسالى، تاڭعى كوفەنىڭ حوش يىسىندە، جاقىن اداممەن بولعان شىنايى اڭگىمەدە نەمەسە قابىرعاعا تۇسكەن كۇن ساۋلەسىندە اسقان سۇلۋلىق بار.

پسيحولوگتەر مۇنى «ءساتتى سەزىنۋ» دەپ اتايدى. ياعني، ادامنىڭ ءوز ومىرىندەگى ۇنامدى ساتتەرگە سانالى تۇردە نازار اۋدارۋى. زەرتتەۋلەر كورسەتكەندەي، وسىنداي ساتتەردى بايقاپ، باعالاي بىلەتىن ادامدار وزدەرىن باقىتتىراق سەزىنەدى ءارى كۇيزەلىستى جەڭىل ەڭسەرەدى. سىرت كوزگە بۇل ۇساق نارسە سياقتى كورىنگەنىمەن، شىندىعىندا، ءومىردىڭ ءمانى دە، تىنىشتىعى دا - ءدال وسى قاراپايىم ساتتەردە.

جەڭىل ءومىر ءسۇرۋدىڭ تاعى ءبىر كىلتى - باقىلاۋعا كەلمەيتىن نارسەلەردى بوساتۋ. ءبىز قانشاما ۋاقىت پەن كۇشتى وزگەنىڭ سوزىنە، وتكەن قاتەلىكتەرگە نەمەسە بەلگىسىز بولاشاققا ۋايىمداپ جوعالتامىز. مۇنىڭ ءبارى - جاندى باسىپ تۇرعان اۋىر جۇك. ەلەستەتىڭىزشى: ءسىزدىڭ ۋايىمدارىڭىز - قولىڭىزداعى تاستار سەكىلدى. ەندى سول تاستاردى ءبىر- بىرلەپ بوساتىڭىز.

ءوزىڭىزدىڭ ىقپالىڭىز جۇرەتىن نارسەگە عانا كوڭىل ءبولىڭىز: ءوز ارەكەتتەرىڭىزگە، جاعدايعا دەگەن كوزقاراسىڭىزعا جانە ءار ءساتتى قالاي وتكەرەتىنىڭىزگە. قالعانىنىڭ ءبارى - ءسىزدىڭ قۇزىرىڭىزدان تىس.

مۇنى ەسكە سالاتىن ءبىر ايگىلى «ءوز ايقىشى» تۋرالى اڭىز بار. ءومىر سىناقتارىنان شارشاعان ادام قۇدايدان ءوزىنىڭ ايقىشىن (تىرشىلىكتىڭ اۋىرتپالىعىن) جەڭىلىرەك ايقىشقا اۋىستىرۋدى سۇرايدى. سوندا قۇداي ونى ۇلكەن قويماعا الىپ بارادى، ول جەردە ءتۇرلى ايقىشتار تۇر - اۋىر، جەڭىل، ۇلكەن، اسەم، قاراپايىم. ادام ءبىرازىن بايقاپ كورەدى، ءبىراق ەشقايسىسى ىڭعايلى بولمايدى. اقىرىندا ول ەڭ قاراپايىم، وزىنە ءدال كەلەتىن ايقىشتى تاڭدايدى.

سوندا قۇداي وعان:

- بۇل سەنىڭ ءوز ايقىشىڭ، - دەيدى. - سەن وسىنى باستاپقىدا-اق كوتەرىپ جۇرگەن ەدىڭ.

اڭىزدىڭ ءمانى ايقىن: اركىمنىڭ ءوز قيىندىعى بار، ال ءبىز كوبىنە وزگەنىڭ ءومىرىن تولىق كورمەيمىز. بىرەۋدىڭ جولى جەڭىل كورىنۋى مۇمكىن، ءبىراق بۇل - ەلەس قانا.

ومار حايامنىڭ دانالىعى دا وسى تۋرالى. ول ءومىردىڭ وتكىنشى ەكەنىن ەسكە سالىپ، ءاربىر ءساتتىڭ قايتالانباس ەكەنىن ايتادى. قۋانىش پەن ماحابباتتى ەرتەڭگە قالدىرماۋ كەرەك. ءدال قازىر باعالاي ءبىل! سەبەبى بۇل ءسات ەندى ەشقاشان قايتىپ كەلمەيدى.

ونىڭ ايگىلى رۋبايلارىنىڭ ءبىرى بىلاي دەيدى:

«بۇل ومىرگە قايتا ورالماسپىز،
دوستارمەن داستارقاندا قايتادان تابىلماسپىز.
ۇشىپ بارا جاتقان ءاربىر ءساتتى ۇستا،
ول قايتا اينالىپ كەلمەيتىن ءىس!».

بۇل جولدار - ۋاقىتتان قورقۋ جايلى ەمەس، كەرىسىنشە، ونىڭ شەكتەۋلىلىگىن تۇسىنە وتىرىپ، ءومىردى تولىعىراق، شىنايىراق، ريزاشىلىقپەن سۇرۋگە شاقىرۋ. ناعىز ۇيلەسىم مەن جان تىنىشتىعىنىڭ سىرى - وسىندا.

سوڭعى جاڭالىقتار