ش ق و-عا كوشىپ كەلگەن ەكى وتباسى ۋادە ەتىلگەن ءۇيدىڭ بەرىلمەگەنىنە شاعىمداندى
وسكەمەن. KAZINFORM - شىعىس قازاقستان وبلىسى تارباعاتاي اۋدانىنا مەملەكەتتىك باعدارلامامەن باسقا وڭىردەن كوشىپ كەلگەن ەكى وتباسى وزدەرىنە ۋادە ەتىلگەن ۇيلەردىڭ بەرىلمەگەنىنە شاعىمداندى. ال جەرگىلىكتى بيلىك وكىلدەرى ولاردىڭ باعدارلاما تالاپتارىنا ساي كەلمەگەنىن ايتىپ وتىر. Kazinform ءتىلشىسى ماسەلەنىڭ مانىسىنە ءۇڭىلىپ كوردى.
«قابىرعاسى قۇلاپ جاتىر»
تارباعاتاي - شىعىس قازاقستانداعى شەكارا ماڭىنداعى اۋدانداردىڭ ءبىرى. حالىق سانى ازايىپ بارا جاتقاندىقتان، وعان باسقا وڭىرلەردىڭ تۇرعىندارى مەملەكەتتىك باعدارلاما اياسىندا تارتىلىپ جاتىر. سول بويىنشا كوشىپ كەلگەندەردىڭ ءبىرى - سەگىز بالا تاربيەلەپ وتىرعان بولات دوسبايەۆتىڭ وتباسى.
2026 -جىلدىڭ ناۋرىز ايىندا الماتى وبلىسىنىڭ ىلە اۋدانىنان احمەتبۇلاق اۋىلىنا قونىس اۋدارعان ولار ءۇش ايدان كەيىن وتباسىنىڭ ءار مۇشەسىنە ءبىرجولعى تولەم بەرىلگەنىمەن، باسپانا ماسەلەسى ءالى كۇنگە دەيىن شەشىلمەگەنىن ايتادى.
- بىزگە ۋاقىتشا تۇراتىن ءۇي بەرىلدى. جەرگىلىكتى بيلىككە بىرنەشە رەت ايتتىق، ءبىراق ناتيجە جوق. 15 كۇن ىشىندە بەرىلەدى دەگەن باسپانانى التى ايعا جۋىق ۋاقىت وتسە دە، ءالى الا الماي وتىرمىن. قازىر ەدەنى وپىرىلعان، شاتىرى قۇلاپ تۇرعان ۇيدە تۇرىپ جاتىرمىز، - دەيدى بولات دوسبايەۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا، اۋىل ىشىنەن 2,5 ميلليون تەڭگەگە ساتىپ الىنعان ءۇيدى كاسىپكەرلەر جوندەپ، كىلتىن تابىستاعاننان كەيىن باسپانانى راسىمدەۋ توقتاپ قالعان.
- وعان سەبەپ رەتىندە بانك شوتتارىمنىڭ بۇعاتتالعانىن ايتىپ وتىر. كەيىن ءۇيدى جۇبايىمنىڭ اتىنا راسىمدەمەك بولعاندا، ونىڭ ءبىرىڭعاي جيناقتاۋشى زەينەتاقى قورىندا تۇراقتى اۋدارىمدارىنىڭ بولۋى تالاپ ەتىلگەن. ال جۇبايىم بالالارعا قاراپ وتىرعاندىقتان، تۇراقتى تابىسى جوق. ەندى سەگىز بالاممەن قايتادان الماتى وبلىسىنا قايتسام، جالدامالى پاتەر تابۋدىڭ ءوزى قيىن. ەكى ورتادا قالىپ وتىرمىن. باعدارلاما ارقىلى كوشىپ كەلگەن سوڭ ەڭ قۇرىعىندا ءۇي ماسەلەسىن شەشىپ بەرسە ەكەن، - دەيدى ول.
بۇدان بولەك، اتالعان اۋىلعا كوشىپ كەلگەن جاندوس حازىمنىڭ وتباسى دا ءۇي بەرىلمەگەنىنە شاعىمداندى. ءتورت ايداي ۋاقىت بۇرىن تالدىقورعاننان قونىس اۋدارعان التى بالا تاربيەلەپ وتىرعان وتباسى ۋاقىتشا باسپانادا تۇرىپ جاتىر.
اكىمدىك نە دەيدى؟
تارباعاتاي اۋدانىنىڭ جۇمىسپەن قامتۋ جانە الەۋمەتتىك باعدارلامالار ءبولىمىنىڭ باسشىسى قۇرمانعازى سليامجانوۆ ەكى وتباسىعا نە سەبەپتى ءالى كۇنگە دەيىن ءۇي بەرىلمەگەنىن ءتۇسىندىرىپ بەردى.
- وتاعاسى بولات دوسبايەۆتىڭ بانك شوتىندا بۇعاتتالۋلار بولۋىنا جانە نەسيە تاريحىنىڭ «قارا تىزىمدە» بولۋىنا بايلانىستى ول باعدارلاما تالاپتارى بويىنشا جەكە ءوزى وڭىرلىك كۆوتادان وتپەگەن. باعدارلاما شارتىنا سايكەس، تۇرعىن ءۇي جوندەۋدەن وتكىزىلىپ، دايىندالدى جانە ول جۇبايى انجەلا زولوتوريەۆانىڭ اتىنا راسىمدەلۋگە ءتيىس بولدى. دەگەنمەن زاڭ بويىنشا جىلجىمايتىن مۇلىكتى جۇبايىنىڭ اتىنا تىركەۋ ءۇشىن بولات دوسبايەۆتىڭ نوتارياتتىق كەلىسىمى تالاپ ەتىلەدى. ال بولات دوسبايەۆتىڭ بانكتىك شوتتارىنىڭ بۇعاتتالۋى مەن نەسيەلىك بەرەشەگى ءدال وسى نوتارياتتىق كەلىسىم بەرۋ جانە مۇلىكتى زاڭداستىرۋ پروتسەسىنە تىكەلەي كەدەرگى كەلتىردى. وسى زاڭنامالىق كەدەرگىگە بايلانىستى قازىرگى تاڭدا تۇرعىن ءۇي رەسمي تۇردە جەكە مەنشىككە بەرىلگەن جوق، - دەدى ول.
وسى رەتتە «باعدارلاما تالاپتارىنا سايكەس قاتىسۋشىلاردىڭ قۇجاتتارى، ونىڭ ىشىندە مىندەتتى الەۋمەتتىك اۋدارىمدارىنىڭ كەيىنگى 6-12 ايدا تولەنۋى، جەكە نەسيەلىك بەرەشەگى جانە وزگە دە تالاپتارعا سايكەستىگى قونىس اۋدارماس بۇرىن تەكسەرىلە مە؟» دەگەن زاڭدى ساۋال تۋىندايدى. ءبولىم باسشىسىنا بۇل سۇراقتى دا قويدىق.
- ازاماتتاردى وڭىرلىك قونىس اۋدارۋ كۆوتاسىنا ەنگىزۋ پروتسەسى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترىنىڭ 2023 -جىلعى 22-ماۋسىمداعى № 234-بۇيرىعىمەن بەكىتىلگەن «جۇمىس كۇشىنىڭ ۇتقىرلىعىن ارتتىرۋ ءۇشىن ادامداردىڭ ەرىكتى تۇردە قونىس اۋدارۋ قاعيدالارىنا» سايكەس جۇزەگە اسىرىلادى. ءوتىنىشتى «Enbek.kz Migration» پورتالى ارقىلى تاپسىرۋ كەزىندە قاتىسۋشىلاردىڭ نەگىزگى قۇجاتتارى جۇيەدە اۆتوماتتى تۇردە تەكسەرىستەن وتەدى. دەگەنمەن اتالعان № 234-بۇيرىقتىڭ ەرەجەلەرىندە ازاماتتاردىڭ مىندەتتى الەۋمەتتىك اۋدارىمدارىن الدىن الا تەكسەرۋ قاراستىرىلماعان. قاتىسۋشىلاردىڭ، ونىڭ ىشىندە وتباسىنداعى ەڭبەككە قابىلەتتى ادامداردىڭ «ءۇزىلىسسىز كەيىنگى 12 ايداعى مىندەتتى الەۋمەتتىك اۋدارىمدارىنىڭ بولۋى» تۋرالى جاڭا تالاپ ق ر ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترىنىڭ 2026 -جىلعى 28-مامىرداعى № 209-بۇيرىعىمەن ەنگىزىلگەن تولىقتىرۋلار مەن وزگەرىستەرگە سايكەس بەلگىلەندى. وسىعان بايلانىستى اتالعان زاڭنامالىق تالاپقا سايكەستىك تۇرعىن ءۇيدى رەسمي تۇردە جەكە مەنشىككە راسىمدەۋ كەزەڭىندە انىقتالىپ، تالاپتار تولىق ورىندالماعاندىقتان، تۇرعىن ءۇي بەرىلمەدى. ازاماتتاردىڭ جەكە نەسيەلىك بەرەشەگى مەن بانكتىك شوتتارىنا قاتىستى شەكتەۋلەردى الدىن الا تەكسەرۋ مانساپ ورتالىعىنىڭ قۇزىرەتىنە جاتپايتىندىقتان، انىقتالمادى، - دەيدى قۇرمانعازى سليامجانوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا، جاندوس حازىمنىڭ وتباسىنا ءۇيدى راسىمدەۋ كەزىندە «كەيىنگى 12 ايدا تولەنگەن» مىندەتتى الەۋمەتتىك اۋدارىمدارىنىڭ بولۋى تالاپ ەتىلدى. دەگەنمەن اتالعان تالاپ ساقتالماعاندىقتان، تۇرعىن ءۇيدى زاڭنامادا كوزدەلگەن مەرزىمدە مەنشىككە راسىمدەۋ مۇمكىن بولمادى.
- وتباسىن باسپاناسىز قالدىرماۋ ماقساتىندا احمەتبۇلاق اۋىلىندا ۋاقىتشا تەگىن تۇرعىن ءۇي بەرىلدى. زاڭناما تالاپتارى ورىندالعاننان كەيىن تۇرعىن ءۇيدى راسىمدەۋ ماسەلەسى بەلگىلەنگەن تارتىپپەن قارالادى، - دەدى اۋداندىق جۇمىسپەن قامتۋ جانە الەۋمەتتىك باعدارلامالار ءبولىمىنىڭ باسشىسى.
بەلگىلى بولعانداي، بولات دوسبايەۆتىڭ وتباسىنا كوشۋگە ارنالعان ءبىرجولعى ماتەريالدىق تولەم 2724750 تەڭگە مولشەرىندە تولەنگەن. مامىر جانە ماۋسىم ايلارىندا ەكى ايعا جيىنى 727044 تەڭگە اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك، ەكى بالاعا مامىر- ماۋسىم ايلارىنا 25952 تەڭگە كولەمىندە مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك پاكەت بەرىلدى. ال جاندوس حازىمنىڭ وتباسىنا 2422000 تەڭگە كولەمىندە كوشۋگە ارنالعان ءبىرجولعى ماتەريالدىق تولەم، مامىر جانە ماۋسىم ايلارىندا ەكى ايعا جيىنى 150834 تەڭگە اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك، ەكى بالاعا مامىر- ماۋسىم ايلارىنا 25952 تەڭگە مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك پاكەت بەرىلگەن. سونداي-اق اۋداندىق كوميسسيانىڭ شەشىمىمەن، اتالعان ەكى قونىس اۋدارۋشى وتباسىعا قوسىمشا 200000 تەڭگەدەن ءبىرجولعى قارجىلاي كومەك كورسەتىلدى.
ەسكە سالايىق، وسىعان دەيىن قونىس اۋدارۋ جانە جۇمىسقا ورنالاسۋ مۇمكىندىگىن ەندى ونلاين باعالاۋعا بولاتىنىن حابارلاعانبىز.
اۆتور
بوتاكوز كەنجەحان قىزى