ءبىز نەگە ءالى كۇنگە دەيىن بوگدە عالامشارلىقتارى ەستي المايمىز؟ - عالىمدار ءتۇسىندىردى

استانا. قازاقپارات - 1960 -جىلى باستالعان SETI جوباسىنان بەرى استرونومدار اسپاندى بوگدە وركەنيەتتەردىڭ راديوسيگنالدارى، لازەرلىك جارقىلدارى نەمەسە ينفراقىزىل جىلۋى سياقتى «تەحنوسيگناتۋرالارىن» ىزدەپ كەلەدى. الايدا ازىرگە ناقتى دالەلدەنگەن بىردە- ءبىر سيگنال تىركەلمەگەن.

Қытайлық ғалымдар ғаламшараралық саяхатқа ыңғайлы киім ойлап тапты
Фото: pixabay.com

شۆەيتساريالىق فيزيك Claudio Grimaldi بۇل ۇنسىزدىكتىڭ سەبەبىن ماتەماتيكالىق مودەل ارقىلى تەكسەرۋگە تىرىستى. ونىڭ زەرتتەۋى The Astronomical Journal جۋرنالىندا جاريالاندى.

عالىم «1960-جىلدان بەرى جەردى قانشا بوگدە سيگنال كەسىپ ءوتۋى كەرەك ەدى، ءبىز بۇگىن كەم دەگەندە بىرەۋىن انىقتاي الۋىمىز ءۇشىن؟» دەگەن سۇراق قويدى. ول تەحنوسيگناتۋرالار گالاكتيكا بويىنشا جارىق جىلدامدىعىمەن تارالادى دەگەن مودەل قۇردى. سيگنال بىرنەشە كۇننەن مىڭداعان جىلعا دەيىن «ءومىر ءسۇرۋى» مۇمكىن. ءبىراق ونى تىركەۋ ءۇشىن ونىڭ كوزى بىزگە جەتكىلىكتى جاقىن بولۋى جانە سيگنال عارىشتىق شۋدىڭ اراسىندا جوعالماۋعا ءتيىس.

بايەس ءادىسىن قولدانا وتىرىپ، گريمالدي ءۇش نەگىزگى پارامەتردى بايلانىستىردى:

جەرمەن بولعان ىقتيمال «كونتاكتىلەر» سانى؛
تەحنوسيگناتۋرالاردىڭ ورتاشا ۇزاقتىعى؛
تەلەسكوپتاردىڭ سەزىمتالدىق قاشىقتىعى.
ناتيجە وپتيميستىك ەمەس بولىپ شىقتى. ەگەر ءبىز بىرنەشە ءجۇز نەمەسە مىڭ جارىق جىلى راديۋسىندا سيگنال تابامىز دەسەك، وندا وتكەن ۋاقىتتا جەر ارقىلى وتە كوپ بوگدە سيگنال وتكەن بولۋى كەرەك. كەيبىر سەناريلەردە ولاردىڭ سانى بۇل ايماقتاعى ىقتيمال ومىرگە جارامدى پلانەتالار سانىنان دا اسىپ تۇسەدى. مۇنداي نۇسقا وتە ەكىتالاي.

ىزدەۋ اۋقىمى بىرنەشە مىڭ جارىق جىلىنا دەيىن كەڭەيتىلسە عانا جاعداي وزگەرەدى. ءبىراق ءتىپتى سوندا دا ءبىر مەزەتتە بۇكىل قۇس جولى گالاكتيكاسىندا انىقتالۋى مۇمكىن سيگنالدار سانى وتە از: ساناۋلى عانا بولۋى ىقتيمال.

turkystan.kz