عالىمدار اسا سەزىمتال ادامداردىڭ سەزىم مۇشەلەرى سەزىمتال ەمەس ەكەنىن انىقتادى
استانا. KAZINFORM - ءوزىن «اسا سەزىمتال اداممىن» دەپ سانايتىن ادامداردىڭ كورۋ، ەستۋ، ءيىس سەزۋ نەمەسە باسقا دا سەزىم مۇشەلەرى وزگەلەرگە قاراعاندا سەزىمتال بولمايدى. مۇنداي قورىتىندى شۆەيتساريانىڭ بەرن ۋنيۆەرسيتەتى عالىمدارىنىڭ زەرتتەۋىندە ايتىلىپ، ناتيجەلەرى Journal of Research in Personality عىلىمي جۋرنالىندا جاريالاندى.
زەرتتەۋ اۆتورلارىنىڭ ايتۋىنشا، جوعارى سەزىمتالدىق (Sensory Processing Sensitivity ،SPS) ادامنىڭ سىرتقى اسەرلەردى كۇشتىرەك سەزىنۋىنەن ەمەس، ولاردى قالاي قابىلداپ، قالاي باعالايتىنىنان تۋىندايدى.
زەرتتەۋگە ورتاشا جاسى 23 تەگى 150 ايەل قاتىستى. الدىمەن ولار جوعارى سەزىمتالدىق دەڭگەيىن انىقتايتىن ساۋالنامالاردى تولتىرعان. كەيىن قاتىسۋشىلاردىڭ ەستۋ، كورۋ، ءيىس سەزۋ، تەمپەراتۋرانى قابىلداۋ، تەپە- تەڭدىك جانە اۋىرسىنۋدى سەزىنۋ قابىلەتى ارنايى زەرتحانالىق سىناقتار ارقىلى تەكسەرىلدى.
ناتيجەسىندە جوعارى سەزىمتالدىق كورسەتكىشى جوعارى ادامداردىڭ ءالسىز دىبىستى، جارىقتى نەمەسە ءيىستى باسقالاردان جاقسىراق سەزەتىنى انىقتالمادى. سونداي-اق ولاردىڭ اۋىرسىنۋ شەگى دە وزگەلەردەن ايتارلىقتاي ەرەكشەلەنبەگەن.
الايدا مۇنداي ادامدار وزدەرىن سۋبەكتيۆتى تۇردە «وتە سەزىمتالمىن» دەپ ءجيى باعالايتىنى بەلگىلى بولدى. زەرتتەۋشىلەر بۇل ەرەكشەلىكتىڭ ەداۋىر بولىگى ادامنىڭ مازاسىزدىققا، ۋايىمعا جانە ەموتسيالىق تۇراقسىزدىققا بەيىمدىلىگىمەن بايلانىستى بولۋى مۇمكىن ەكەنىن ايتادى.
عالىمداردىڭ پىكىرىنشە، جوعارى سەزىمتالدىق - ەرەكشە وتكىر سەزىم مۇشەلەرىنىڭ بەلگىسى ەمەس، ادامنىڭ سەنسورلىق اقپاراتتى قابىلداۋ جانە وعان ەموتسيالىق جاۋاپ بەرۋ ەرەكشەلىگى.
سونىمەن قاتار زەرتتەۋ اۆتورلارى جۇمىستىڭ شەكتەۋلەرى بار ەكەنىن اتاپ ءوتتى. زەرتتەۋگە تەك جاس ايەلدەر قاتىسقاندىقتان، بۇل ناتيجەلەر ەر ادامدارعا نەمەسە باسقا جاس توپتارىنا تولىقتاي تارالماۋى مۇمكىن.
