بالانى قاي جاستان مەكتەپكە بەرۋ كەرەك - پسيحولوگ ءتۇسىندىردى

ويتكەنى ەلىمىزدە 5 جاستاعى بالانى مەكتەپ الدى دايارلىق توبىنا قابىلدايدى. سوعان سايكەس 6 جاستان 1-سىنىپقا بارۋعا مىندەتتەيدى.

قازىر اتا-انالار بارىنشا بالانىڭ جاعدايىن ويلاپ، قانداي دا ءبىر شەشىم قابىلداماس بۇرىن ۇزاق ويلانادى. اسىرەسە، بالانى 6 نە 7 جاسىنان 1-سىنىپقا بەرۋ تۋرالى سۇراق ءبىرىنشى ورىندا تۇر.

«باستاۋىش، نەگىزگى ورتا جانە جالپى ورتا ءبىلىم بەرۋدىڭ جالپى ءبىلىم بەرەتىن وقۋ باعدارلامالارىن ىسكە اسىراتىن ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا ءبىلىم الۋعا قابىلداۋدىڭ ۇلگىلىك قاعيدالارىن بەكىتۋ تۋرالى» قاعيدالارعا سايكەس، باستاۋىش ءبىلىم بەرۋدىڭ جالپى ءبىلىم بەرەتىن وقۋ باعدارلامالارىن ىسكە اسىراتىن ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارى ءبىرىنشى سىنىپقا التى جاسار بالالاردى جانە اعىمداعى كۇنتىزبەلىك جىلى التى جاسقا تولاتىن بالالاردى، ولاردىڭ دايىندىق دەڭگەيىنە قاراماستان، ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنىڭ قىزمەت كورسەتۋ اۋماعىندا تۇراتىن بارلىق بالالاردىڭ قولجەتىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتە وتىرىپ، قابىلداۋدى جۇزەگە اسىرادى، - دەپ جازىلعان مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ ءبىرىڭعاي پلاتفورماسىندا.

ال پسيحولوگتار، ۇستازدار بالانىڭ ىڭعايىنا، دامۋىنا زەر سالۋ كەرەگىن ايتادى. سوندا بىرىنشىگە باراتىن بالانى قالاي تانيمىز؟

نەيروپسيحولوگ اينۇر الداش اتا-انالارعا ۇل-قىزىنىڭ تومەندەگى تەستى ورىنداي الاتىنىنا كوز جەتكىزۋدى ۇسىنادى.

بورديۋرمەن تەپە-تەڭدىگىن جوعالتپاي جۇرە الا ما؟

ءبىر اياقپەن كەمى 10 سەكۋند تۇرا الا ما؟

ەكى اياقپەن تەڭدەي سەكىرە الا ما؟

تۋرنيكتە تۇرا الا ما؟

دوپتى قاعىپ الىپ، قايتا لاقتىرا الا ما؟

وڭ مەن سولىن شاتاستىرماي ما؟

ەكى-ءۇش ارەكەتتەن تۇراتىن نۇسقاۋلىقتى ەستە ساقتاي الا ما؟ مىسالى، بارىپ كىتاپتى الىپ، ۇستەلگە قويىپ كەل دەگەن نۇسقاۋلىقتى تۇسىنە مە؟

30-35 مينۋت وتىرىپ، ءبىر ىسپەن اينالىسا الا ما؟

قالامدى ۇستاي الا ما؟

اسىرەسە، نەيروپسيحولوگ بالانىڭ پوچەركىنەن گورى قالام ۇستاۋىنا ميىنىڭ دامۋى جاۋاپ بەرەتىنىن ايتادى. ەگەر بالادا دەنە رەگۋلياتسياسى ءالسىز بولسا، ۇساق موتوريكاسى دامىماسا، كەڭىستىكتى باعدارلاۋ قيىن بولادى. ال ميى جاقسى دامىسا، پوچەركى دە تۇزەلەدى.

اينۇر الداشتىڭ ايتۋىنشا، 6 مەن 7 جاستاعى بالانىڭ ايىرماشىلىعى وتە ۇلكەن.

7 جاستا:

ەرىكتى زەيىن جاقسىراق قالىپتاسادى؛

ءوزىن-ءوزى باقىلاۋ داميدى:

ەموتسيانى رەتتەۋ كۇشەيەدى؛

لوگيكالىق جانە ابستراكتىلى ويلاۋ جەتىلەدى؛

جۇيكە جۇيەسى دە تۇراقتىراق بولادى.

سوندىقتان 7 جاستاعى بالا پارتادا ۇزاق وتىرا الادى. نۇسقاۋلىقتى ورىندايدى. مەكتەپتەگى سترەسسكە توزىمدىرەك بولادى. كەيدە اتا-انا «بالام زەرەك، ءبارىن بىلەدى» دەپ مەكتەپكە ەرتە بەرەدى. ءبىراق مەكتەپكە تەك ينتەللەكت ەمەس، پسيحيكا مەن جۇيكە جۇيەسى دە دايىن بولۋ كەرەك. نەگە بۇل ماڭىزدى؟ ميدىڭ جەتىلۋىن، زەيىنىن، دەنە رەگۋلياتسياسىن، ءوزىن-ءوزى باقىلاۋىن كورسەتەدى. بالاڭىز وقىپ، جازا السا دا، ساناۋ بىلسە دە ميى مەكتەپ جۇكتەمەسىنە ءالى دايىن بولماۋى مۇمكىن. ءبىر جىل كۇتۋ بالانىڭ پسيحيكاسىن ساقتاپ قالادى، - دەيدى پسيحولوگ.

بالالار نەگە مەتكەپكە دايىن بولمايدى؟

نەيروپسيحولوگ بالانىڭ مەكتەپكە دايىن بولماۋىنا بىرنەشە فاكت اسەر ەتەتىنىن ايتادى. مۇندايدا اتا-انا ۇل-قىزىن باقىلاپ، زەرتتەۋى كەرەك. رەتى كەلسە مامانعا اپارىپ، دياگنوستيكا جاساتىپ، داعدىلارىن دامىتقانى ءجون.

قازىر نەگە كوپ بالا مەكتەپكە دايىن ەمەس؟ مەنىڭ ويىمشا، ونىڭ ەڭ ۇلكەن سەبەبىنىڭ ءبىرى بالالاردىڭ كەش سويلەۋى. قازىر 4-5 جاسىندا سويلەيتىن بالالار كوبەيدى. كوپ اتا-انا ايتەۋىر سويلەپ كەتتى عوي دەپ تىنىشتالادى. ءبىراق مەكتەپكە بارعاندا مۇعالىم دە قينالادى، اتا-انا مەن بالا دا قينالادى. سويلەۋ جوعارى پسيحيكالىق فۋنكسيالارعا جاتادى. بالا سويلەگەندە ويلاۋ داميدى، ەستە ساقتاۋ داميدى، زەيىن قالىپتاسادى. ءوزىن باقىلاۋ داميدى. سەبەپ-سالدارلىق بايلانىستار تۇزىلەدى. سوندىقتان ءتىلى كەش شىققان بالادا كەيىن وقىپ-ءتۇسىنۋ، مۇعالىمدى تىڭداۋ، تاپسىرمانى ەستە ساقتاۋ، ويىن جەتكىزۋ، زەيىندى تۇراقتاندىرۋ قيىنداۋى مۇمكىن، - دەيدى اينۇر الداش.

سونداي-اق ول قازىر قىسقا كونتەنتىڭ كوپ ەكەنىن، ينتەرنەتتىڭ اسەرىن اتاپ ءوتتى.

قازىر بالالاردىڭ سويلەۋ تاجىريبەسى از. نەگە؟ بۇرىن بالا كۇنى بويى سويلەسەتىن، قوزعالاتىن، وينايتىن، ۇلكەندەرمەن ارالاساتىن. قازىر ەكران الدىندا كوپ ۋاقىت وتكىزەدى. دايىن قىسقا كونتەنت كوپ. ءتىرى ديالوگ از. اقپاراتتى كوپ قابىلدايدى، ءبىراق از سويلەيدى. مەكتەپكە دايىندىقتىڭ العىشارتى بالانىڭ ءوز جاسىنا ساي سويلەۋى ەكەنىن ەستەن شىعارماڭىزدار. مەكتەپكە دايىن بولۋ ءۇشىن سويلەۋدى دامىتۋ، زەيىندى قالىپتاستىرۋ، جۇيكە جۇيەسىن دايىنداۋ، ءوزىن ءوزى رەتتەۋدى ۇيرەتۋ ماڭىزدى، - دەيدى نەيروپسيحولوگ.