ءبىر جىلعا جۋىق عارىشتا ەرىكسىز ءومىر سۇرگەن ادام

ادامزاتتىڭ كوككە العاش ۇشقانىنا بۇگىن جارتى عاسىر، ءبىر جىل تولدى.
ك س ر و 1961-جىلى 12- ساۋىردە عارىشقا تۇڭعىش عارىشكەر يۋري گاگاريندى ۇشىردى، ءبىراق كوپ جىلدار عارىش سالاسىندا ءبىرىنشى بولعانىمەن سوڭىندا كوشباسشىلىعىن ساقتاي المادى. كوپ ۇزاماي ا ق ش عارىش باعدارلامالارى ايتارلىقتاي جەتىستىكتەرگە جەتتى. اسىرەسە، بۇل ايعا قاتىستى تارتىستى كەزەڭدە ءبىلىندى.
باسەكەلەستىڭ سوڭىنداعى جاعداي
ك س ر و مەن ا ق ش- تىڭ عارىشتى باعىندىرۋ سالاسىنداعى باسەكەلەستىگىندە امەريكالىقتاردىڭ ايقىن باسىمدىعى سوناۋ 1980-جىلدارى، كەڭەس وداعى كوپتەگەن كورسەتكىشتەر بويىنشا ارتتا قالعان كەزدە بايقالدى. بايگە وداقتىڭ ەكونوميكالىق جاعدايىنا بايلانىستى ەدى، ياعني جەردەگى جۇمىستار العا جىلجىعان سايىن اسپاننان ناتيجە كورىنەتىن.

1988-جىلى 15- قاراشادا ۇشقان «بۋران» وربيتالىق زىمىرانى دا جاعدايدى تۇزەتە المادى. وداقتاستاردىڭ ۇگىت-ناسيحاتىندا ۇلكەن دۇربەلەڭمەن جارنامالانعان بۇل ۇشۋ اپپاراتى شىن ءمانىندە ءمىنسىز ەدى.
العاش رەت تاريحتا ۇشقىشسىز ۇشقان «بۋران» ءوزىنىڭ العاشقى جانە سوڭعى رەيسىن عارىشقا جاسادى. ودان كەيىن بۇل شىعىنى كوپ باعدارلامانى جالعاستىرۋعا مۇمكىندىك تە، اقشا دا قالمادى.
ەكى مەملەكەتتىڭ عارىشكەرى
سەرگەي كريكاليەۆ كوپ جاعىنان رەكورد ورناتقان عارىشكەر. ءبىراق ونىڭ اتىن تاريحتا قالدىرعان جاعداي - رەسمي تۇردە ءبىر ەلدەن عارىشقا ۇشىپ، ەكىنشى ەلگە قونعان عارىشكەر. ياعني، ول كەڭەس وداعى كەزىندە كوككە كوتەرىلىپ، قايتىپ ورالعاندا وداق ىدىراپ كەتكەن بولاتىن.
1958-جىلى لەنينگرادتا دۇنيەگە كەلگەن سەرگەي كريكاليەۆ كەڭەس وداعىنىڭ دا، رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ دا باتىرى اتانعان ءتورت ادامنىڭ ءبىرى. ول سونداي-اق 10 جىل بويى 6 رەت ستارت جاساپ، 803 كۇن عارىشتا بولىپ، رەكورد ورناتقان.
1991-جىلى مامىردا «مير» ستانتسياسىنىڭ 9-ەكسپەديتسياسى قۇرامىندا عارىشقا ۇشقان كريكاليەۆ كومانديرى اناتولي ارتسەبارسكي جانە بريتاندىق استروناۆت حەلەن شارمانمەن بىرگە دىتتەگەن جەرىنە امان-ەسەن جەتەدى. شەرمان بۇرىنعى قۇراممەن ورالىپ، كريكاليەۆپەن بىرگە ارتسەبارسكي ستانسيادا قالادى. جاز بويى ولار 6 رەت اشىق كەڭىستىككە شىعىپ، كوپتەگەن تاجىريبەلەر جاسايدى.
جولى بولماعان عارىشكەر
جوسپار بويىنشا كريكاليەۆ 1991-جىلدىڭ شىلدەسىندە جەرگە ورالۋى كەرەك ەدى. ءبىراق بۇل كەزدە ك س ر و كوسموناۆتيكاسىنىڭ ءوزى جولعا شاتقاياقتاپ تۇرعان شاقتا اسپانمەن ەشكىمنىڭ شارۋاسى جوق ەدى.

ونداي جاعدايدا كەلەسى رەيس كەيىنگە شەگەرىلىپ، كريكاليەۆكە ستانتسيادا بورتينجەنەر بولىپ قالۋ ۇسىنىلادى. كەلەسى ەكى رەيس بىرىكتىرىلىپ، 1991-جىلى 2- قازاندا قازاقستاندىق عارىشكەر توقتار اۋباكىروۆ بورتينجەنەر بولىپ ۇشادى. باعدارلاماعا العاشقى اۋستريالىق استروناۆت فرانتس فيك تە قاتىستى. ارادا ءبىر اپتادان كەيىن، 1991-جىلى 10- قازاندا اۋباكىروۆ، فيبەك، ارتسەبارسكيلەر ورالادى.
سەرگەي كريكاليەۆ قايتادان قالۋعا ءماجبۇر بولادى جانە 1992-جىلى 25- ناۋرىزدا اشىق عارىشقا تاعى ءبىر شىققاننان كەيىن جەرگە ورالادى. وسىلايشا، بۇل جوبادا ك س ر و- دان باستالىپ، رەسەيدە اياقتالعان العاشقى جانە سوڭعى باعدارلاما رەتىندە تاريحتا قالادى.
ارينە، عارىشكەر جەرمەن ۇنەمى بايلانىستا بولدى.
سەرگەي كريكاليەۆ ءوز مانسابىندا 8 رەت اشىق عارىشقا شىعىپ، جالپى، 41 ساعات 26 مينۋتتى وتكىزگەن. ەڭ ۇزاعى 1991-جىلى 27 شىلدە ساعات 08:44 تە تىركەلدى. ول عارىشتا 6 ساعات 49 مينۋت بولعان.

وداقتان كەيىنگى تاعدىر
ك س ر و ىدىراپ، جۇرتتىڭ ءبارى ابىگەرگە تۇسكەنىمەن، ءداستۇر بويىنشا كريكاليەۆكە الدىن الا بولىنگەن «ۆولگا» اۆتوكولىگى سىيعا تارتىلىپ، ول سىيلىقتى سوڭعى رەت العان عارىشكەر اتاندى. سونداي-اق، 311 كۇن، 20 ساعات 00 مينۋت 34 سەكۋند عارىشتا بولعانى ءۇشىن رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ باتىرى اتاعى بەرىلەدى.
1992-جىلى NASA ا ق ش عارىش كەمەسىنە ۇشاتىن تاجىريبەلى استروناۆتتى ىزدەۋدى باستادى، وعان رەسەيدەن ەكى ادام - ۆلاديمير تيتوۆ پەن سەرگەي كريكاليەۆ قابىلداندى. ءبىرقاتار سىناقتاردان كەيىن كريكاليەۆ ىرىكتەلىپ، NASA- دا ءبىراز ۋاقىت جۇمىس ىستەيتىن بولادى.
ءبىرقاتار دايىندىقتاردان كەيىن ا ق ش- رەسەي بىرلەسكەن جوبالارى جۇزەگە اسىپ، كريكاليەۆ امەريكالىق Discovery شاتتل ۇشاعىندا ۇشقان تۇڭعىش رەسەيلىك رەتىندە تاريحتا قالدى.
كريكاليەۆ سودان بەرى ەكى ەل اراسىندا جۇمىس ىستەپ، ءبىرقاتار باعدارلامالاردى جۇزەگە اسىردى. ول ءالى كۇنگە دەيىن روسكوسموستىڭ كەڭەسشىسى، پسيحولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى جانە ۇشاقتارداعى كۇردەلى ۇشۋلار بويىنشا جەتەكشى ساراپشى بولىپ جۇمىس ىستەيدى.
كريكاليەۆ 40 جاسىندا لەنيندىك سىيلىققا يە بولدى. 2018-جىلعى سايلاۋدا ول ۆلاديمير پۋتيننىڭ سەنىمدى وكىلى اتاندى.
massaget.kz