مال ۇرلىعىنا توسقاۋىل قويۋ قيىن با؟

 «دەپۋتاتتىق ساۋالعا بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا كوپتەگەن جاريالانىمدار جانە الەۋمەتتىك جەلىلەردە بوتەن مۇلىكتى ۇرلاۋدىڭ جيىلەپ كەتكەن فاكتىلەرى تۋرالى تالقىلاۋ سەبەپ بولىپ وتىر. قىلمىس دەڭگەيىنىڭ ءوسۋى ازاماتتاردىڭ بەلگىلى ءبىر نارازىلىعىن تۋدىراتىنى جالپىعا ءمالىم. بوتەننىڭ مۇلكىن ۇرلاۋ، اتاپ ايتقاندا پاتەر ۇرلىعى مەن مال ۇرلىعى ەرەكشە الاڭداۋشىلىق تۋدىرادى. اتالعان قىلمىس تۇرلەرى ازاماتتاردىڭ جەكە اۋماعىنا جانە تۇرعىن ۇيلەرىنە ەنۋىمەن بايلانىستى، بۇل ماتەريالدىق زيان كەلتىرۋدەن باسقا ازاماتتاردىڭ دەنساۋلىعىنا مورالدىق- پسيحولوگيالىق زيان كەلتىرەدى» ، - دەدى دەپۋتات نۇرلان قىلىشبايەۆ سەناتتىڭ جالپى وتىرىسىندا.

وسى ورايدا، ول مال ۇرلىعىنان بولعان شىعىن قوماقتى سوماعا جەتكەنىن اتاپ ءوتتى.

«بۇگىنگى تاڭدا الماتى وبلىسىندا وتە كۇردەلى جانە ۇرەيلى جاعداي قالىپتاسىپ وتىر. 2018 -جىلى تىركەلگەن قىلمىستار سانى بويىنشا بۇل ايماق رەسپۋبليكا كولەمىندە ەكىنشى ورىندا، ال الماتى قالاسى ءبىرىنشى ورىندا تۇر. سونىمەن قاتار، وتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا الماتى وبلىسىنىڭ اۋماعىندا 17 350 بوتەن مۇلىكتى ۇرلاۋ فاكتىسى تىركەلدى. بۇل رەتتە اتالعان قىلمىستاردىڭ اشىلۋ كورسەتكىشى وتكەن جىلى تەك 32 پايىزدى قۇرادى. سونىڭ ىشىندە 1 338 مال ۇرلىعى تىركەلىپ، ونىڭ 44 پايىزى اشىلدى. كەلتىرىلگەن ماتەريالدىق شىعىن 157 ميلليون تەڭگەنى قۇرادى، 1 843 باس مال ۇرلاندى. وبلىس بويىنشا 422 ادام ۇستالىپ، ونىڭ 239-ى بۇرىن وسى ۇرلىق جاساعانى ءۇشىن تارتىلعان. ءاربىر ءۇشىنشى مال ۇرلىعى جەكە اۋلادا جاسالعان» ، - دەپ ناقتىلادى ن. قىلىشبايەۆ.

ونىڭ اتاپ وتۋىنشە، ۇرلىققا قارسى ءىس- قيمىلدىڭ تيىمسىزدىگى تەك پوليسيا قىزمەتى عانا ەمەس، مەملەكەتتىك جانە جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ، قوعامنىڭ كۇش- جىگەرىن تالاپ ەتەتىن كۇردەلى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى بولىپ وتىر.

 «مال باسىن ەسەپكە الۋدى، تاڭبالاۋ، سىرعالاۋ، چيپتەۋ جۇمىستارىن كۇشەيتۋ، ۆەتەريناريالىق انىقتامالار مەن پاسپورتتاردى بەرۋدى قاتاڭ باقىلاۋعا الۋ سەكىلدى قاجەتتى شارالار قابىلداۋ كەرەك. ءتيىستى ورگاندار كۇدىكتىلەرگە قاتىستى نەعۇرلىم قاتاڭ بۇلتارتپاۋ شارالارىن قولدانۋ قاجەت. كوپ جاعدايدا كۇدىكتىلەرگە قاتىستى «ەشقايدا كەتپەۋ تۋرالى قولحات» نەمەسە «كەپىل» قولدانىلادى. وسى سەبەپتەن ۇرلىق جاساۋعا نەگىزدەلگەن كۇدىكتىلەردىڭ 5 مىڭنان استامى بوستاندىقتا قالۋدا» ، - دەدى دەپۋتات.

وسىعان بايلانىستى سەناتور ۇكىمەت باسشىسىنان ءتيىستى ۇيىمداستىرۋشىلىق، پروفيلاكتيكالىق، ءتۇسىندىرۋ مەن باسقا دا شارالاردى كۇشەيتۋگە باعىتتالعان ءتيىستى وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلاردى ازىرلەۋ جانە باستاماشىلىق جاساۋ جونىندە تاپسىرما بەرۋدى سۇرادى.