ۇلىقبەك ەسداۋلەت. (ەسسە) مەن كورگەن مۇقاعالي

شىت ورامال

سول ءبىر تۇستا الماتىدا قالىڭ تۇماۋ ءورشىپ تۇرعان. ءبىزدى قويىپ، ماسكەۋدەگى برەجنيەۆتىڭ ءوزى تۇماۋدان قاجىپ، ك س ر و عىلىم اكادەمياسىنىڭ پرەزيدەنتىن شاقىرىپ الىپ: «گريپكە قارسى بومبا ويلاپ تابىڭدار!» - دەپ بۇيىرىپتى دەپ ەستىگەن كەزىمىز. ءبىر ۋاقتا، مۇرنىم بىتە بەرگەن سوڭ، قالتامنان بەتورامالىمدى شىعارىپ ەدىم، مۇقاعالي اعا بايقاپ قالىپ:

 - ورامالىڭ جاقسى ەكەن، قايدان الدىڭ؟ - دەپ سۇرادى. ونىڭ دارداي باسىمەن قايداعى ءبىر تۇككە تۇرمايتىن بەتورامالعا كوزى تۇسكەنى تاڭىرقاتىپ:

- وسى جولى اۋىلعا كانيكۋلعا بارعاندا... ءبىر ناعاشىمىز قايتىس بولىپ، جانازادا جىرتىسقا تيگەن، - دەدىم.

- قانشاعا كەلىپ ەدى؟

 - ءجۇز تورتكە كەلىپ قايتتى، - دەدىم مەن.

 - ءجۇز تورتكە دەيمىسىڭ؟ اپىرىم- اي، ءا؟! ۇزاق جاساعان ەكەن. الجىماي ءولدى مە؟ - دەپ مۇقاڭ ىنتىعا ءتۇستى.

- جوق، الجىماي ءولدى. ونى جۇزدەن استى دەپ ەشكىم دە ويلاعان جوق. ويتكەنى ولە- ولگەنشە اۋلانىڭ قارىن كۇرەپ، سىپىرىپ- سيىرىپ، تىپىڭداپ، تىنىم الماي ءجۇرىپ، اۋىرماي- سىرقاماي ءجۇرىپ كەتىپتى. پىسىق شال بولاتىن.

- قانە، بەرە تۇرشى، - دەپ مۇقاڭ قولىن سوزدى. ۇستاتا بەردىم. بەتورامال دەگەنىم اقزۋ شىت ماتانىڭ قيىعى بولاتىن، ادەمى تەڭبىلدەرى بار. مۇقاعالي ونى قولىمەن ايالاي ۇستاپ، بەتىنە، ماڭدايىنا تيگىزىپ، ۋماجداپ- ۋماجداپ قويدى دا:

 - ءاي، بالدىز! مەن كەيىنگى كەزدە ءولىپ قالامىن با دەپ الدەنەدەن قاراداي قورقىپ ءجۇرمىن. سەن مىنا ورامالدى ماعان بەر. ىرىم بولسىن. ءجۇز جاساعان ناعاشىڭنىڭ جاسىن بەرەر مە ەكەن؟ ال سەن مەنىڭ ورامالىمدى ال. ايىرباستايىق. جاسسىڭ عوي. الدىمەن مەنىڭ جاسىما جەتىپ ال. ارعى جاعىن تاعى كورە جاتارسىڭ، - دەپ، قالتاسىنان ءوز ورامالىن سۋىرىپ الىپ، ماعان ۇستاتا سالدى. شىتى شىلقىلداعان تەر ەكەن. بىردەن قالتاما سۇڭگىتتىم...

 ءبىراز ۋاقىتتان كەيىن ۇيگە قايتىپ كەلە جاتىپ، تۇماۋدىڭ كەسىرىنەن تاعى دا مۇرىن سۇرتۋگە تۋرا كەلدى. قالتامنان الىپ شىققان شىت ورامالدى تۇمسىعىما اپارار- اپارماستان بىردەن تىجىرىندىم: اشى تەردىڭ قوڭىرسىعان كۇلىمسى ءيىسى مۇڭك ەتىپ، قولقامدى ۇردى، ءوزى شىلق- شىلق! كىرپياز ەمەس ەدىم، سوندا دا بولسا جاعىمسىز جات ءيىستى جاقتىرماي، جيىركەنىپ، جولعا لاقتىرىپ جىبەرىپ، كەتە باردىم....

كۇندەر ءوتتى. بىردە جازۋشىلار وداعىندا جاراسقان ابدىراشيەۆتى كۇتىپ تۇرسام، ءبىر ساقالدى ورىس ماعان قاراپ:

- سەن كىمسىڭ؟ - دەدى.

- مەن - اقىنمىن! - دەدىم شىرەنىپ.

- قانداي اقىنسىڭ؟

- مىقتى اقىنمىن.

- اتىڭ كىم سەنىڭ؟

 - ۇلىقبەك ەسداۋلەتوۆ.

 - ونداي اقىندى ەستىمەپپىن...

 - ەستىمەسەڭ - ەستيسىڭ!

 - ال مەن سەنىڭ اقىندىعىڭدى بىردەن تەكسەرە الامىن.

- قالاي تەكسەرمەكسىڭ؟ مەن ورىسشا جازبايمىن. تۇكتى دە تۇسىنبەيسىڭ عوي.

 - قازىر مەنىڭ ءبىر دوسىم وسىندا كەلۋى كەرەك. سوعان تەكسەرتەمىن. ول ءبارىن ءدال سىنايدى.

 - ول كىم؟ - كەلگەندە بىلەسىڭ.

- ءوزىڭ كىمسىڭ؟

- اقىن سەرگەي كيسەليەۆپىن.

 - توقتا، سەن وسكەمەننەنسىڭ عوي. ەستىگەنمىن. ەكەۋمىز جەرلەسپىز.

 - مەنى بىلەمىسىڭ؟ - دەپ ساقالدى ورىسىم كادىمگىدەي قۋانىپ قالدى. سوسىن: - مىنە، مەنىڭ الگى ايتقان دوسىم كەلدى، - دەدى. قاراسام - كەلگەن مۇقاعالي ماقاتايەۆ ەكەن.

 - مۇقاعالي، دوسىم، - دەدى سەرگەي، - مىنا جاس جىگىت مىقتى اقىنمىن دەيدى. سىناپ بەرشى.

- سەن، سەرگەي، ءالى كۇنگە دەيىن ۇلىقبەكتى تانىمايسىڭ با؟ مەن ونى بىلەمىن. بالدىز، سەن سىيلاعان ورامالدى مەن ءالى ساقتاپ ءجۇرمىن. مىنە، كوردىڭ بە؟ - دەپ ول اقشۇبار بەتورامالدى قالتاسىنان كولەڭ ەتكىزىپ سۋىرىپ الدى دا، - مەنىڭ ساعان بەرگەن ورامالىم قايدا؟ - دەپ سۇرادى.

 - مەن... ونى... - دەپ كۇمىلجىپ بارىپ، «... لاقتىرىپ جىبەرگەنمىن» دەپ ايتىپ قالا جازداپ، - باسقا كيىمنىڭ قالتاسىندا قالدىرىپ كەتىپپىن... - دەپ قۇتىلدىم. «نەسىنە لاقتىردىم ەكەن؟». وسى وي مەنى ءالى كۇنگە دەيىن ءمۇجيدى. «تىم بولماسا جۋىپ الۋعا بولار ەدى عوي...»

اقىن اعا قايتىس بولعاننان كەيىن، جەتىسى وتكەن كۇنى، كۇيىكتەن ىشكەن ونىڭ دوسى سەرگەي كيسەليەۆ: «مۋكاگالي، پوستوي!» - دەپ ايعايلاپ، بيىك بالكوننان سەكىرىپ ءولدى دەپ ەستىدىك...

 «مۇقاعالي ماقاتايەۆقا جول بەرىڭدەر!»

 بىردە اقىن دوسىم ەرلان باعايەۆ ەكەۋمىز تروتۋاردا كەلە جاتىر ەدىك، سوڭىمىزدان:

 - جول بەرىڭدەر! جول بەرىڭدەر! - دەپ ايعايلاعان زور داۋىس ەستىلدى. اڭتارىلىپ تۇرا قالدىق. كۇركىرەپ كەلەدى.

- جول بەرىڭدەر! جول بەرىڭدەر! مۇقاعالي ماقاتايەۆقا نەگە جول بەرمەيسىڭدەر؟ الدە ونىڭ ەڭبەگى سىڭگەن جوق پا؟ جول بەرىڭدەر! جول بەرىڭدەر! الگىندە عانا «شاحتا» دەگەن اسحانادا قوس قولىن قايشىلاپ، شاشى توگىلىپ: - «الديلە، ءولىم، الديلە»، - دەپ ولەڭ وقىپ وتىرعانىن كورگەن ەدىك. بارىپ سالەم بەرگەنبىز. شارابىن اپەرگەنبىز.

- جول بەرىڭدەر! ىعىسىپ جول بەردىك. كۇندەي كۇركىرەپ، بۇلتتاي بۇرقىراپ قاسىمىزدان وتە شىقتى. سوڭىمىزدان مىرس- مىرس كۇلكى ەستىلدى. مويىن بۇرساق، جوعارى كۋرس ستۋدەنتتەرى ساۋىتبەك ابدراحمانوۆ پەن زامانبەك ابدەشيەۆ ەكەن. مىسقىلشىل ساۋىتبەك:

 - ۇلكەن اقىن كەلە جاتقاندا كىشكەنتاي اقىندار جول بەرەدى ەكەن عوي، - دەپ تۇيرەدى. سال جۇرە تۇسكەندە الماتىنىڭ قازىرگى ابىلاي حان جانە بوگەنباي كوشەلەرىنىڭ قيىلىسىندا الگىندە عانا ەكپىندەي وزىپ كەتكەن مۇقاعالي اعامىز تۇر ەكەن.

 - ءاي، بالالار، بەرى كەلىڭدەر. مىنا قاپتاعان ماشينالاردىڭ بىرەۋى مەنى باسىپ كەتەر نەمەسە مەن بىرەۋىن باسىپ كەتەرمىن. كوشەدەن وتكىزىپ جىبەرىڭدەر، - دەپ ەرلان ەكەۋمىزدى قۇشاعىنا الدى. ءسويتىپ قولتىعىنا كىرە بەرگەن بىزگە الما- كەزەك قاراپ قويىپ:

- سەنىڭ اكەڭ ۇزاق ماعان كوپ جاقسىلىق جاساعان. سەن مەنىڭ ءوز باۋىرىمسىڭ. ونى بىلەمىسىڭ؟ - دەپ ەرلاننىڭ بەتىنەن ءسۇيدى دە، ماعان بۇرىلىپ، كوزىن الايتىپ:

- سەن قىزتالاق قايدان ءجۇرسىڭ؟ - دەدى كوشەدەن ءوتىپ بولعان كەزدە.

- قازىر جازۋشىلار وداعىنا بارامىن. مەن كىرگەندە ونداعى وتىرعانداردىڭ ءبارى قاشىپ، ىندەرىنە تىعىلادى. ءتىپتى كابينەتتەرىن كىلتتەپ الادى. بىرگە جۇرىڭدەر، قىزىق كورەسىڭدەر، - دەدى. «ىزدەگەنگە - سۇراعان»، ءبىز ەكەۋمىز ەلەڭدەپ، ەلەۋرەي باستاپ ەدىك، مۇقاڭ جازۋشىلار وداعىنىڭ تابالدىرىعىنا جەتە بەرە كىلت توقتادى.

- جوق، «قىزىق كورسەتەم» دەپ سەندەرگە زيانىم ءتيىپ كەتەر. ءالى جاسسىڭدار. بولاشاقتارىڭ الدارىڭدا. مەنىمەن جۇرگەندەرىڭدى بىرەۋ- مىرەۋ كورىپ قالسا: «بۇل ەكەۋى مۇقاعاليمەن بىرگە ءىشىپ جۇرگەن»، - دەپ اعاش اتقا تەرىس مىنگىزەر. قايتىڭدار، قىزتالاقتار! - دەپ ەكەۋمىزدى ءوز قولىمەن كەرى بۇرىپ، ساۋىرىمىزدان سيپاپ قويا بەردى دە ءوزى ىشكە ەنىپ كەتتى. «قايت» دەگەنگە قايتا قويار دەگەن، ىزىنشە ءبىز دە كىردىك. مۇقاعالي اعا كىرەبەرىستەگى اينا الدىنا بارىپ، شاشىن تاراپ، كوستيۋمىنىڭ جاعاسىن، ءوڭىرىن تۇزەپ، تۇيمەسىن سالىپ، ساليقالى- سالماقتى بولىپ شىعا كەلدى. سول- اق ەكەن، ىشتەن شىعىپ كەلە جاتقان بىرنەشە جازۋشى بۇرىلا قالىپ، ونىمەن جامىراسا امانداسىپ جاتتى. ءبىز جاقىنداماي، سىرتتاي باقىلاپ تۇردىق. الگى جازۋشىلاردىڭ بىرەۋى:

- ءاي، مۇقاعالي، سەن ەندى ادام بولىپسىڭ عوي، - دەپ قالىپ ەدى، مۇقاڭ بىردەن شارت كەتتى:

- سەن، نەمەنە، مەنى بۇعان دەيىن ادام ەمەس، ەسەك دەپ پە ەدىڭ؟! اعامىز نىلدەي بۇزىلىپ، بۇرقان- تالقان اشۋلانىپ، «قالامگەرگە» قاراي تارتتى. الگى ابايسىز با، قاساقانا ما، ايتىلعان ءبىر اۋىز سوزدەن- اق جارالانىپ قالعانى انىق ەدى...

قاز ۇرلاۋ

«جازۋشى» باسپاسىنا نارىنقولدان اقىن ەركىن ءىبىتانوۆ كەلدى. ونىڭ ەسىمىنە مەكتەپ وقۋلىعىنا كىرگەن «قويشىلار» پوەماسى مەن كۋرستاسىم، نارىنقولدىق اقىن باتىق ماجيت ۇلىنىڭ دارىپتەۋلەرى ارقىلى قانىق ەدىم. قولجازباسىنىڭ جايىن سويلەسىپ وتىرعاندا ۇستىمىزگە ەكپىندەي باسىپ بەكەن ءابدىرازاقوۆ كىردى. اماندىق- ساۋلىقتان سوڭ:

- ءاي، ەركىن، كۇندە كەلىپ جاتقان جوقسىڭ، بىلاي شىعىپ، ءجۇز گرامم اپەرمەيسىڭ بە؟ - دەدى ول. ەركىن اعا شىرت ەتتى:

- و نەنىڭ اقىسى؟ - ءبىز سەنەن كۇندە ءىشىپ جۇرگەن جوقپىز عوي...

 - اۋىلعا كەلسەڭدەر: «بۇلار استانادان كەلىپ قالدى»، - دەپ ءبىز جايىلىپ جاستىق، ءيىلىپ توسەك بولامىز، مال سويىپ، الدارىڭا اراقتان داريا اعىزامىز. ەندى قالاعا كەلسەك تاعى دا سولاي، ءبىز سىيلايمىز. سوندا ادىلەت قايدا؟ «دۇنيە - كەزەك» دەگەن بار ەمەس پە ەدى؟ قوناقجايلىقتى ۇمىتتىڭدار ما؟ قايتا الماتىعا اندا- ساندا ءبىر كەلگەنىمدە مەنەن دامەتە بەرمەي، ءبىر ۋاقىت وزدەرىڭ دە بىردەڭە اپەرۋلەرىڭ كەرەك ەمەس پە؟

- ەركىن، بەرى قاراپ، ءسوز تىڭداشى. اللا تاعالانىڭ ءوزى ءبىزدى مىناۋ اش قالاعا قاماپ قويعاندا، ءبىزدى اسىراپ، باسىمىزدى جازىپ بەرىپ تۇرۋ ءۇشىن سەندەردى بەرەكەلى اۋىلدا قالدىرعان. - سەندەر - اۋىلدا، ءبىز - قالادا. اۋىل قالانى اسىراۋى كەرەك. بۇل - تاعدىردىڭ جازمىشى، قۇدايدىڭ بۇيرىعى. ودان قاشىپ قۇتىلا المايسىڭ. اۋىلدان كەلگەن ەكەنسىڭ، قالاداعى دوستارىڭا ءجۇز گرامم پپەرۋ - اقىندىق پارىزىڭ. بۇعان توقتاماساڭ ءوزىڭ ءبىل. ايتپەسە ماعان مىنا ۇلىقبەك ءىنىم- اق اپەرەدى.

 - جاس بالالاردا قايداعى اقشا؟ باۋىرلارىما سالماق سالعانشا ءوزىم- اق كوتەرەيىن. ال، كانە، جۇرىڭدەرشى، - دەپ ەركىن اعا «قالامگەر» كافەسىنە قاراي جول باستادى. اڭگىمە اعىتىلىپ قويا بەردى. مەن رەتى كەلگەندە ءسوز جەلىسىن ءوزى بىرگە وسكەن مۇقاعالي اقىنمەن دوستىعىنا بۇردىم. بۇرىنىراق باتىق ماجيت ۇلىنان تىڭداپ، قۇلاقتا قالعان كەي اڭگىمەلەردى ءوز اۋزىنان ەستىگىم كەلدى.

- ءبىر كۇنى اۋدانداعى ماعان اۋىلداعى مۇقاعالي تەلەفون سوقتى. «وسىلاي دا وسىلاي، جەڭگەڭ توركىنىمدى ساعىندىم دەپ اۋىلىنا كەتتى، بالالاردىڭ ءبارىن ناعاشىلارىن ارالاتۋعا ەرتىپ اكەتتى. ءۇي دە بوس، قول دا بوس. جالعىز قالدىم، ءىش پىستى، ءبارىن تاستاپ تەز جەت!» - دەدى ول. جۇمىس ورنىم - نارىنقولدىڭ اۋداندىق گازەتى، اتى «سوۆەتتىك شەكارا»، رەداكتوردان اۋىلدىڭ ءبىر ناۋقانىن جازىپ كەلۋگە سۇرانىپ، قاراسازعا تارتتىم. مۇقاعالي وندا مەكتەپتە مۇعالىم. جاز كەزى، وقۋشىلار كانيكۋلدا. تاۋ قانداي، اۋىل قانداي، سالقىن سامال، قۇلپىرىپ تۇر. ەكەۋمىز بىرەر كۇن كورمەسەك ساعىنىسىپ قالاتىن ەدىك. كەلسەم مۇقاعالي اعام قازانعا بىلقىتىپ ەت اسىپ قويىپ، كۇتىپ جاتىر ەكەن. پورتفەلىمە بىرەر شولمەك سالا كەلگەم. سونى شىعارىپ جاتسام، مۇقاعالي:

- وندايدى ءوزىڭ كەلەتىن بولعان سوڭ جاشىگىمەن الىپ قويعانمىن، نەسىنە اۋرە بولىپ ءجۇرسىڭ؟ - دەيدى.

 - ەكەۋمىزگە جەتەدى، ەشكىمدى شاقىرعام جوق، كەرەگى دە جوق. باسقالار ءبىزدىڭ اڭگىمەنى تۇسىنبەيدى.

- سودان باستالدى دەيسىڭ! بۋدا- بۋدا ولەڭ وقيمىز. بالالىق شاقتىڭ اڭگىمەلەرىن ايتىسامىز، پوەزيا تۋرالى، اقىندار تۋرالى، وقىعان كىتاپتارىمىز تۋرالى، ءوزىمىز تۋرالى، بولاشاق تۋرالى... تاۋسىلمايتىن تاقىرىپتار... ارماندارىمىزدى ايتىسامىز، سىر شەرتىسەمىز. ءازىل- قالجىڭ، اڭگىمە مەن ولەڭدى دە، اراسىنداعى ءجۇز گرامدى دا ۇزگەنىمىز جوق.

 - ەركىن، سەنىڭ جاسىڭ كىشى بولعاندىقتان مەنەن كەيىن ولەسىڭ. كەيىن ەكەۋمىز تۋعان اۋىلعا الدىمەن كەتكەن مەنىڭ اتىمدى قويادى. سوندا ساعان اۋىل جەتپەي قالاتىن بولدى عوي...

 - وقاسى جوق، مۇقاش، اۋىلدى سەنىڭ اتىڭمەن- اق اتاي بەرسىن، ماعان اۋداننىڭ اتى دا جەتەدى، - دەيمىن مەن. سونىمەن كوزدى اشىپ- جۇمعانشا دۋىلداعان ءتورت كۇن ءوتىپتى. سول ءتورت كۇن بويى ۇيدەن اتتاپ شىقپاپپىز. ءتورتىنشى كۇنى قاراساق، ەسىمىز كىرەسىلى- شىعاسىلى. اراق ءالى جەتكىلىكتى بولعانمەن ۇيدەگى ازىق تاۋسىلعان. قارىن اش. اش وزەگىمدى جالاپ بارادى. ىشكەن ۋ ءىشتى كۇيدىرە باستادى. بايقايمىن، مۇقاعالي دا وڭىپ وتىرعان جوق.

 - مۇقاش، شيپا ءبىتتى، اسقازان كۇيىپ بارادى. بۇدان ءارى زاكۋسكاسىز ىشۋگە شامام جوق. قايدان تاپساق تا تاماق تاۋىپ جەيىك. شىركىن، سورپا بولسا... - دەيمىن ءىشىم قىجىلداپ.

- كەش ءتۇسسىن، ەركىن، - دەدى مۇقاش اعام، - كوز بايلانعانشا تىسكەباسارسىز- اق لاجداي تۇرايىق، سوسىن سىرتقا شىعامىز، ءبارى دە بولادى...

ونىڭ «سىرتقا شىعامىز» دەگەنىن مەن قاس قارايا بىرەۋدىڭ ۇيىنە قوناققا بارامىز دەپ ۇعىندىم. كەش ءتۇسىپ بولمادى. اش قارىنعا اقاڭ جۇرمەيدى، سوندا دا تاۋىپ- تاۋىپ توست ايتىپ، ار جاعىمىزدى الدارقاتىپ، زورلانىپ جونەلتۋمەن بولدىق. ولەڭ وقۋعا شاما بولماي قالدى. سودان اۋپىرىمدەپ كەشكە دەيىن جەتتىك. ەل ورىنعا وتىرا مۇقاعالي ورنىنان تۇرەگەلىپ، اۋلادان ەكى تاياق تاۋىپ اكەلىپ، ءبىرىن ماعان ۇستاتتى، ءبىرى - ءوز قولىندا. - ال، كەتتىك! - دەدى. تاياقتىڭ نە كەرەگى بارىن تۇسىنبەدىم... «شاماسى، بوس جۇرگەن قاباعان يتتەردەن قورعاناتىن بولارمىز...» ىشەك تۇگەل شۇرىلدايدى، قارىن ۇليدى. «كىمنىڭ ۇيىنە بارار ەكەنبىز؟» كوز الدىما دايىن داستارقان ەلەستەيدى. ءتورت كۇن، ءتورت ءتۇن بويى تاپجىلماي ىشكىلىكتىڭ ءتۇبىن تۇسىرگەن ادامنىڭ ءتۇرىن دە، جاعدايىن دا وزدەرىڭ بىلەسىڭدەر. بەتىمىز شالبار- شالبار، ماڭدايىمىز مىج- مىج، قولىمىز قالت- قالت... كوشەگە كورىنىپ، باسقا جورا- جولداس، تۋعان- تۋىستىڭ ۇيىنە باراتىن بەت جوق. سوندا دا قالتىراپ- دىرىلدەپ اۋلادان شىقتىق.

اۋىلدىڭ ماۋجىراعان قوڭىر كەشى. ءۇيدى اينالا بەرگەندە، قايدان كەزدەسكەنى بەلگىسىز، الدىمىزدان قىرقىلداعان ەكى قاز كولدەنەڭدەپ شىعا كەلدى. سول- اق ەكەن، مۇقاعالي: - مىناۋى - مەنىكى، اناۋسى - سەنىكى، ۇر تاياقپەن! - دەپ ءبىر قازدىڭ قىلقيعان ۇزىن موينىنان پەرىپ قالدى. مەن دە جالما- جان قۇلاشتاپ، ەكىنشىسىنىڭ سورايعان موينىنا تاياق سىلتەدىم. قاتىپ- سەمگەن قاتتى تاياق قويا ما؟ «قىرق» ەتۋگە شاماسى كەلمەي، قىلجىڭ ەتىپ ەكەۋى دە قۇلادى. تىپىرلاعان ەكى قازدى باس سالىپ، جۇمارلاپ قويىنعا تىقپىشتادىق. جۇگىرە باسىپ، سالاقتاتىپ اۋلاعا اكەلىپ، قاراڭعىدا جان دارمەن باۋىزداپ جىبەرىپ، قۇشاقتاپ ۇيگە كىردىك.

- ءوشىر شامدى، ءوشىر! كورشىلەر كورىپ قويماسىن... ءجۇنىن جۇلامىز، - دەدى مۇقاعالي. پەردەلەر ءتۇسىرىلدى. جالپ ەتىپ شام ءوشتى. كوزگە تۇرتسە كورگىسىز قاراڭعىدا بىتىرلاتىپ قازدىڭ ءجۇنىن جۇلىپ وتىرمىز. ەكەۋمىزدە دە ءۇن جوق. ءدۇرس- ءدۇرس جۇرەك، پىس- پىس مۇرىن مەن سىتىر- سىتىر قاۋىرسىننىڭ دىبىسى عانا ەستىلەدى. ۇرلىق قىلىپ كورمەگەن ادامعا وڭاي ما؟ «يەسى كىم بولدى ەكەن؟ ەندى، مەيلى، كىم بولسا دا... سەندە جازىق جوق، مەندە ازىق جوق. قۇداي ءوزى كەشىرسىن...». وسى ويىمدى جيعانشا بولعان جوق، تاستاي قاراڭعىدان مۇقاعاليدىڭ:

- جاق شامدى، جاق! - دەگەن ىشقىنعان داۋسى ەستىلدى.

 - ە، نەگە؟ نە بوپ قالدى؟

- جاق دەگەن سوڭ جاقساڭشى ەندى... - دەدى داۋسى باسەڭسىپ. ورنىمنان تۇرىپ بارىپ، قاراڭعىدا قاقتىعىپ ءجۇرىپ، قابىرعانى سيپالاپ، شامدى جاقتىم. قاراسام... ءبىز وتىرعان بولمەنىڭ ءىشى بۇرقىراپ ۇشقان اپپاق مامىق. قۇددى قارلى بوران. سول بۇرقىراعان اپپاق مامىقتىڭ ورتاسىندا ارۋاقتاي اعارىپ، شوككەن تۇيەدەي مۇقاعالي وتىر. قولىنداعى قازدىڭ موينىندا قارعىداي تاعىلعان الا ءجىبى بار ەكەن، سونى ساۋساعىنا ءىلىپ الىپ، كوتەرىپ:

- اي، مىناۋ لاشىننىڭ توركىنىنەن تۇقىمعا اكەلگەن قازدارى عوي. موينىنداعى جىبىنەن تانىپ تۇرمىن. اسىراپ كوبەيتەمىن دەپ جۇرگەن. نەشە كۇن بويى قاماۋسىز قالىپتى. قالاي ەستەن شىعىپ كەتتى ەكەن، ءا؟ .. ونى بىلگەندە كەش ءتۇسۋىن كۇتپەي- اق، الدەقاشان سويىپ الاتىن ەدىك قوي... ۇرلانباي- اق... - دەپ مۇقاعالي ورنىنان سەرپىلىپ كوتەرىلدى... ءسويتىپ، مۇقاعالي اعاڭ ەكەۋمىز «ۇرلاپ» قاز سويىپ، سورپاسىن ءىشىپ، ءال جيناعانبىز، - دەپ ەركىن ءىبىتانوۆ اعامىز اڭگىمەسىن اياقتادى. مەنىڭ كوزىمە اپپاق مامىق ىشىندە اعارا مۇنارتقان اقىننىڭ الىپ تۇلعاسى ەلەستەدى.

http://adebiportal.kz/kz