بالالاردى قورعاۋ كۇنى قايدان شىقتى؟
بۇل كۇن 1949 -جىلى قاراشا ايىندا پاريج قالاسىندا وتكەن حالىقارالىق دەموكراتيالىق ايەلدەر فەدەراتسياسىنىڭ شەشىمىمەن بەكىتىلگەن. 1950 -جىلى العاش رەت اتالىپ ءوتىلدى.
وسى كەزدەن باستاپ بۇل كۇنگە الەمنىڭ بارلىق ەلىندە ءتيىستى نازار اۋدارىلىپ كەلەدى.
سونىمەن قاتار، بالالارعا ارنالعان «دۇنيەجۇزىلىك سابيلەر كۇنى» (20 -قاراشا)، «افريكالىق بالالاردى قورعاۋ كۇنى» (16-ماۋسىم) جانە ءساۋىر ايىنىڭ العاشقى جەكسەنبىسى «اق راۋشان گۇلدەرىنىڭ كۇنى (سىناۋىقتان شىققان بالانىڭ مەرەكەسى)» سەكىلدى اتاۋلى كۇندەر بار.
راسىمەن دە، ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستان كەيىن الەم بويىنشا جەتىم بالالاردىڭ سانى ارتتى. تاستاندى بالالار كوبەيدى. قورعانسىز بالالاردىڭ بەيشارا كۇيى قوعامدى الاڭداتتى. الەمنىڭ نازارىن اۋداردى. سوندىقتان دا، بالالاردى قورعاۋ كۇنى الەمدىك دەڭگەيگە كوتەرىلىپ، حالىقارالىق دارەجەدە قولعا الىندى. ءار ەلدىڭ بالالارعا دەگەن قامقورلىعى سول ەلدىڭ ەكونوميكالىق جاعىنا دا بايلانىستى ەكەنىن ۇمىتپاۋ كەرەك. قازىرگى تاڭدا الەمدى تۇسىك جاساتۋ ماسەلەسى قاتتى الاڭداتىپ وتىر.
بۇل كۇندى ابورت جاساتۋعا قارسى كۇن رەتىندە بەلگىلەپ، ءالى دۇنيە ەسىگىن اشپاعان سابيلەردىڭ ءومىرىن ساقتاپ قالۋ ءۇشىن ءتۇرلى اكسيالار ۇيىمداستىرادى. كوپتەگەن ەلدەردە، اسىرەسە چەحيا، ليتۆا، بەلورۋسيادا 1-ماۋسىم كۇنى نەمەسە سوعان جاقىن كۇندەردىڭ بىرىندە ابورتقا قارسى جاندار جينالىپ، وسى ءبىر تۇيتكىلدى ماسەلەگە ءدۇيىم جۇرتتىڭ نازارىن اۋدارتۋعا تىرىسادى.
رەسەيدە ابورتقا قارسى پيكەت، اۆتوشەرۋ سەكىلدى اكسيالار ۇيىمداستىرىلىپ تۇرادى. 2014 -جىلى 2 -ماۋسىمدا ۆورونەج قالاسىندا مەديتسينالىق كومەك كورسەتەتىن مەكەمەلەر «تۇسىك جاساتپايتىن كۇن» دەگەن اكتسيا وتكىزدى. بۇل اكسيا وسى 1 -ماۋسىم بالالاردى قورعاۋ كۇنىنە وراي ۇيىمداستىرىلعان بولاتىن. ءبىراق وسى جىلى 1 -ماۋسىم جەكسەنبى (دەمالىس) كۇنىنە تۋرا كەلىپ قالعاندىقتان، 2 -ماۋسىمعا اۋىستىرعان.
بۇل كۇنى تەك تۇسىك جاساتۋ ماسەلەسى عانا كوتەرىلىپ قويمايدى، سونداي-اق اتى جامان اۋرۋمەن اۋىراتىن بالالاردىڭ، كوپبالالى انالاردىڭ دا جاعدايى نازارعا الىنادى. مىسالعا، 2014 -جىلى وسى بالالاردى قورعاۋ كۇىنىنە وراي «اق گۇل» دەگەن قايىرىمدىلىق شاراسى ۇيىمداستىرىلدى. شارانىڭ ماقساتى سىرقاتى اۋىر بالالارعا قارجىلاي كومەك جيناۋ جانە دە ونكولوگيالىق ماسەلەلەرگە قوعامنىڭ نازارىن اۋدارتۋ بولىپ تابىلادى.
قورعانسىز بالالار قاتارىنا اتا-انالارى جوق كامەلەتكە تولماعان بالالاردى جاتقىزامىز. ال، ەندى اتا- اناسى بولا تۇرا، مەيىرىمنەن گورى قورلىق كورىپ جۇرگەن قانشا بالا بار. ءيا، وسىنداي قاتىگەز اتا- انالار كەزدەسەدى. مۇنداي جاعدايدا وسىنداي ىستەرمەن اينالىساتىن ۇيىمدار وندايلاردى اكە، انا اتانۋ قۇقىعىنان ايىرىپ، بالانى قايىرىمدىلىق مەكەمەلەرىنە وتكىزەدى.
بالالار كۇنىنىڭ ءوزىنىڭ لوگوتيپى، ياعني تۋى بار. بۇل جاسىل ءتۇستى فوندا جەر شارى كوك، قىزىل، اق، قارا، سارى ءتۇستى بالالار مۇسىنىمەن قورشالعان. بۇل ءوسۋ، دامۋ، وركەندەۋ، تىنىشتىقتى بىلدىرەدى. لوگوتيپتە ورتاداعى تۇرعان جەردىڭ بەلگىسى ورتاق ءۇي دەگەن ماعىنانى بەرەدى.
1 -ماۋسىمنان باستاپ بارلىق مەكتەپتەردە جازعى دەمالىس ۋاقىتى باستالادى. كەڭەس وداعى كەزىندە بالالار كۇنى بالالارعا ارنالعان جاڭا كوركەمفيلمدەر، تەلەباعدارلامالار كورسەتىلىپ، ءتۇرلى سپورتتىق جارىستار ۇيىمداستىرىلىپ، وعان بالالاردىڭ اتا-انالارى دا مىندەتتى تۇردە قاتىسىپ، جازعى دەمالىس بالالار ءۇشىن ەرەكشە كوڭىل- كۇيمەن باستالاتىن. قازىر دە سولاي.
جازعى لاگەرلەر، ساياباقتاردىڭ ەسىكتەرى ايقارا اشىق بارشاعا. تەك اقىلى تۇردە. مىنە، وسى 1-ماۋسىم كۇنى جاعدايى تومەن بالالارعا قارجىلاي كومەك كورسەتىلىپ، جازعى لاگەرلەرگە تەگىن جولداما بەرىلەدى. بالالاردىڭ باقىتتى ءساتىن، كۇلكىسىن كورۋدەن اسقان باقىت جوق شىعار. بالالارعا باقىت سىيلاپ، كوڭىلىن كوتەرەتىن مۇنداي كۇندەر از ەمەس ارينە. دەگەنمەن دە، وسى 1 -ماۋسىم كۇنى بالالارعا ارنالعان ءتۇرلى ءىس-شارالارعا باسىمدىق بەرىلەدى.
قانات تىلەۋبەك
islam.kz
