ادام نەلىكتەن كەيدە بىلەتىن ءسوزىن دە ەسىنە تۇسىرە الماي قالادى

مۇنداي جاعداي جادتىڭ جوعالۋىنان ەمەس، ميداعى بەلگىلى ءبىر كۇيدىڭ اسەرىنەن اقپاراتقا قول جەتكىزۋدىڭ ۋاقىتشا قيىنداۋىنان بولۋى مۇمكىن. بۇل تۋرالى جاپونياداعى ناگويا قالالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى حيروسي نومۋرا مالىمدەدى.

عالىمنىڭ ايتۋىنشا، ءبىر اقپاراتتىڭ كەيدە ەسكە ءتۇسۋى، ال كەيدە تۇسپەۋى ميدىڭ سول ساتتەگى بەلسەندىلىگىنە بايلانىستى. ەگەر ادام ءبىراز ۋاقىتتان كەيىن الگى مالىمەتتى قايتادان ەسىنە تۇسىرسە نەمەسە وعان بەلگىلى ءبىر يشارا، كومەك قاجەت بولسا، وندا اقپاراتتىڭ ءوزى جوعالماعان دەگەن ءسوز.

ءبىر ەستەلىكتىڭ كەيدە قولجەتىمدى بولىپ، كەيدە ەسكە تۇسپەۋى ونىڭ جويىلىپ كەتكەنىن بىلدىرمەيدى. كەرىسىنشە، جادتا ساقتالعانىمەن، وعان قول جەتكىزۋ ۋاقىتشا قيىنداۋى مۇمكىن، - دەيدى پروفەسسور نومۋرا.

زەرتتەۋ بارىسىندا ناگويا قالالىق ۋنيۆەرسيتەتى، حوككايدو ۋنيۆەرسيتەتى جانە كۋماموتو ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ عالىمدارى ميداعى گيستامين نەيروندارىنىڭ بەلسەندىلىگى جادىعا قالاي اسەر ەتەتىنىن زەرتتەگەن.

تاجىريبە كەزىندە زەرتتەۋشىلەر تىشقاندارعا بەلگىلى ءبىر دىبىستى قانتتى سۋمەن بايلانىستىرۋدى ۇيرەتكەن. كەيىن ولار سول دىبىستى ەستىگەندە سىياقى كۇتىپ، سۋ بەرەتىن قۇرىلعىنى جالاۋعا كىرىسكەن.

عالىمدار گيستامين نەيروندارىنىڭ بەلسەندىلىگى تۇراقتى بولمايتىنىن، بەلگىلى ءبىر ۋاقىت ارالىعىندا وزگەرىپ تۇراتىنىن انىقتادى. ەگەر دىبىستىق بەلگى نەيرونداردىڭ بەلسەندىلىگى جوعارى كەزدە بەرىلسە، تىشقانداردىڭ ەستە ساقتالعان ارەكەتتى كورسەتۋ ىقتيمالدىعى شامامەن 40 پايىز جوعارى بولعان.

پروفەسسور نومۋرا بۇل تۇجىرىم كۇندەلىكتى ومىردە جيى كەزدەسەتىن «ءتىل ۇشىندا تۇر، ءبىراق ەسىمە تۇسپەي تۇر» دەگەن قۇبىلىستى ءتۇسىندىرۋى مۇمكىن ەكەنىن ايتادى. دەگەنمەن زەرتتەۋ ناقتى ادام ەسىمدەرىن ەسكە ءتۇسىرۋ مەحانيزمىن قاراستىرماعاندىقتان، بەلگىلى ءبىر ۇمىتشاقتىقتىڭ جادىنىڭ جوعالۋىنان با، الدە وعان قول جەتكىزۋدىڭ قيىنداۋىنان با ەكەنىن ءدال انىقتاۋعا ءالى ەرتە ەكەنىن ەسكەرتتى.

قازىرگى تاڭدا بۇل قۇبىلىستى جالپى قاعيدا رەتىندە عانا تۇسىندىرە الامىز. ادام ميىندا ءدال وسى مەحانيزمنىڭ جۇمىس ىستەيتىنى ازىرگە تولىق دالەلدەنگەن جوق، - دەدى عالىم.

ونىڭ پىكىرىنشە، ادامنىڭ جادى قالاي جۇمىس ىستەيتىنىن تەرەڭىرەك ءتۇسىنۋ ءۇشىن قوسىمشا زەرتتەۋلەر قاجەت. اسىرەسە ۋاقىت وتە كەلە اقپاراتتى ەسكە ءتۇسىرۋ قابىلەتىنىڭ وزگەرۋى مەن ونىڭ گيستاميندىك جۇيەمەن بايلانىسىن انىقتاۋ ماڭىزدى.

بۇل ءۇشىن فۋنكتسيونالدىق ماگنيتتىك- رەزونانستىق توموگرافيا، ەلەكتروەنتسەفالوگرافيا (ە ە گ)، فارماكولوگيالىق زەرتتەۋلەر جانە باسقا دا زاماناۋي ادىستەردى قاتار قولدانۋ قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

وسىلايشا، عالىمداردىڭ پايىمداۋىنشا، كەيدە ۇمىتقانداي كورىنەتىن اقپارات شىن مانىندە جوعالىپ كەتپەيدى. ول تەك ميدىڭ بەلگىلى ءبىر كۇيىنە بايلانىستى ۋاقىتشا قولجەتىمسىز بولۋى مۇمكىن.