قازاقپارات كۇنتىزبەسى: 2- اقپان

اتاۋلى كۇندەر

بۇكىل الەمدىك سۋلى-سازدى جەرلەر كۇنى

اقپاننىڭ 2 ىندە بۇكىل الەمدىك سۋلى-سازدى جەرلەر كۇنى اتاپ وتىلەدى. 1971-جىلعى 2- اقپاندا رامسار قالاسىندا (يران) سۋلى-سازدى جەرلەر كونۆەنتسياسىنا قول قويىلدى.

1997 -جىلى ءدال وسى كۇنى بۇكىل الەمدىك سۋلى- ازدى جەرلەر كۇنى جاريالاندى. بۇل وقيعا ءار ءتۇرلى ەلدەردەگى قوعام نازارىن جەر شارىنىڭ تۇراقتى دامۋىن قولداۋعا پايدالى سۋلى-سازدى جەرلەردىڭ قۇندىلىعىنا اۋدارۋعا شاقىرادى.

ريەۆماتويدتى ارتريت تۋرالى اقپاراتتى تاراتۋ كۇنى جىل سايىن اتاپ وتىلەدى، 2013-جىلى Rheumatoid Patient Foundation قورى - ريەۆماتويدتى ارتريتپەن اۋىراتىن ناۋقاستاردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتۋمەن اينالىساتىن كوممەرتسيالىق ەمەس ۇيىمى بەكىتتى. ريەۆماتويدتى ارتريت تۋرالى اقپاراتتى تاراتۋ كۇنى وسى اۋرۋ تۋرالى جۇرتشىلىقتىڭ حاباردار بولۋىنا جانە ريەۆماتويدتى ءارتريتتى زەرتتەۋ قاجەتتىلىگىنە نازار اۋدارۋعا، وسى دياگنوز قويىلعان ادامداردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسى مەن ۇزاقتىعىن جاقسارتۋ جولدارىن ىزدەۋ ءۇشىن بەكىتىلدى.

ەستە قالار وقيعالار

1913-جىلى ورىنبوردا اراب قارپىمەن قازاق تىلىندە «قازاق» گازەتىنىڭ العاشقى سانى جارىق كوردى. باسىلىمنىڭ 264 سانى جارىق كورگەن (1918-جىلعى قىركۇيەكتىڭ 26 ىنا دەيىن). دەرەكتەرگە قاراعاندا، «قازاق» دەگەن اتاۋمەن قازاق گازەتىن شىعارۋعا رەسمي رۇقسات احمەت بايتۇرسىن ۇلىنا 1905-جىلعى جەلتوقساننىڭ 9 ى بەرىلگەن.

ال اپتالىق «قازاق» گازەتىنىڭ العاشقى سانى 1913-جىلعى اقپاننىڭ 2 سىندە جارىق كوردى.

1915 -جىلدان اپتاسىنا ەكى رەت شىعاتىن بولدى. باستىرۋشىسى — «ازامات» سەرىكتىگى. گازەتتە 20- عاسىردىڭ باسىنداعى قازاق ەلىنىڭ ساياسي-الەۋمەتتىك ءومىرىنىڭ ەڭ ءتۇيىندى ماسەلەلەرىنە، شارۋاشىلىق جاعدايىنا، باسقا ەلدەرمەن قارىم-قاتىناسىنا، وقۋ-اعارتۋ، ادەبيەت پەن مادەنيەت، ادەت-عۇرىپ، سالت-ساناعا، تاريح پەن شەجىرەگە ارنالعان ماقالالار جاريالانىپ تۇردى.

«قازاق» گازەتىنىڭ رەداكتورى — احمەت بايتۇرسىن ۇلى، ونىڭ وكىلەتتى وكىلى م. دۋلاتوۆ بولدى.

1918 -جىلى گازەتتى جانۇزاق جانىبەك ۇلى باسقاردى. باسىلىمدا ا. بايتۇرسىن ۇلى، ءا. بوكەيحان، م. دۋلاتوۆ، م. شوقاي، م. تىنىشباي ۇلى، ش. قۇدايبەردى ۇلى، ع. قاراش، ر. مارسەكوۆ، ج. تىلەۋلين، ع. مۇساعاليەۆ، م. جۇمابايەۆ، ح. بولعانبايەۆ، ح. عابباسوۆ، ج. اقپايەۆ، ج. سەيدالين، س. تورايعىروۆ، ا. مامەتوۆ، س. دونەنتاي ۇلى، ح. دوسمۇحامەد ۇلى ت. ب. اۆتورلاردىڭ ماقالالارى جاريالانىپ تۇردى.

1993 -جىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەن ەۋروپا وداعى اراسىندا ديپلوماتيالىق قارىم-قاتىناس ورنادى.

2005 -جىلى استانادا حالىقارالىق اۋەجايدىڭ جاڭا عيماراتى اشىلدى. عيمارات بەس دەڭگەيدەگى جولاۋشىلار ءۇشىن ەكى نەگىزگى قاباتتان جانە قازاقتىڭ كيىز ءۇيى ءتارىزدى كۇمبەز ىشىندەگى ءۇش قاباتتان تۇرادى. ولار التى تەلەسكوپتىق تراپتارمەن جابدىقتالعان. جاڭا اۋەجايدىڭ وتكىزۋ مۇمكىندىگى قاۋىرت شاقتا تاۋلىگىنە 750 جولاۋشىعا دەيىن بولسا، جۇك تەرمينالى تاۋلىگىنە 600 تونناعا دەيىن وتكىزە الادى.

2008 -جىلى پراگادا ايگىلى قازاق جازۋشىسى جانە ادەبيەتتانۋشى مۇحتار ماعاۋيننىڭ «جارماق» رومانى جارىق كوردى.

2007 -جىلدان بەرى چەحيا استاناسىندا تۇراتىن جازۋشىنىڭ كىتابى قازاق تىلىندە جازىلعان جانە ونى پراگالىق «ارت-فوكۋس» باسپا ءۇيى باسىپ شىعارعان. اۆتور بۇل روماندا قازاق مەملەكەتىنىڭ تاريحىنداعى، ونىڭ بولاشاعى مەن حالىق تاعدىرىنداعى ماڭىزدى ماسەلەلەر تۋرالى ءوز ويىمەن بولىسكەن.

2012 -جىلى كەدەندىك وداق جانە ءبىرىڭعاي ەكونوميكالىق كەڭىستىكتىڭ تۇراقتى قاداعالاۋ ورگانى - ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيا (ە ە ك) قىزمەت ەتە باستادى.

2015 -جىلى الماتىدا «سۇڭقار» حالىقارالىق شاڭعى ترامپليندەرىنىڭ اۋماعىنداعى شاڭعى تراسساسى الەمدىك رەيتينگتە «ۇزدىك ۇشتىككە» كىردى.

2017 -جىلى شاڭعىشى يۆان ليۋفت، دميتريي رەيحەرد (موگۋل)، يۋليا گالىشيەۆا (موگۋل)، گالينا ۆيشنيەۆسكايا مەن الينا رايكوۆا (بياتلون)، جانبوتا الدابەرگەنوۆا جانە باعلان ىڭكاربەك (فريستايلشىلار دۋەتى) الماتىدا وتكەن قىسقى ۋنيۆەرسيادا- 2017-دە التىن مەدال جەڭىپ الدى.

2018 -جىلى بۇكىل الەمدىك بوكس كەڭەسىنىڭ (WBC)، بۇكىل الەمدىك بوكس قاۋىمداستىعىنىڭ (WBA)، حالىقارالىق بوكس فەدەراتسياسىنىڭ (IBF) جانە حالىقارالىق بوكس ۇيىمىنىڭ (IBO) نۇسقاسى بويىنشا الەم چەمپيونى قازاقستاندىق گەننادي گولوۆكين «بوكس اڭىزدارى» سىيلىعىنىڭ «جىل بوكسشىسى» اتالىمىندا جەڭىمپاز بولدى.