تۇركى جۇرتى توننىڭ ىشكى باۋىنداي تاتۋ بولىپ، العا نىق قادام جاساۋدا - پرەزيدەنت

استانا. KAZINFORM - قاسىم-جومارت توقايەۆ تۇركى مەملەكەتتەرى ۇيىمىنىڭ 13-سامميتىندە ءسوز سويلەدى، دەپ حابارلايدى اقوردا.

Касым-Жомарт Токаев выступил на 13-м саммите Организации тюркских государств
Фото: Акорда

مەملەكەت باسشىسى تۇركى مەملەكەتتەرى ۇيىمى تۇركى الەمىنىڭ تۇتاستىعىن نىعايتىپ كەلە جاتقان بىرەگەي قۇرىلىم ەكەنىنە نازار اۋداردى.

- باۋىرلاس ەلدەردىڭ ەگەمەندىگىنە، ۇلتتىق مۇددەسىنە قۇرمەتپەن قاراۋ - ءبىزدىڭ مىزعىماس قاعيداتىمىز. تۇركى جۇرتى توننىڭ ىشكى باۋىنداي تاتۋ بولىپ، باعىت- باعدارىنان اۋىتقىماي بىرلەسىپ، العا نىق قادام جاساۋدا. «تۇركى عاسىرى: ءتىلىمىز دە، ويىمىز دا، ءىسىمىز دە - ءبىر» اتتى بۇگىنگى باسقوسۋ تاقىرىبىنىڭ ءمان-ماعىناسى - وتە تەرەڭ. بۇل جيىن ءبىرىنشى تۇركولوگيا قۇرىلتايىنىڭ 100 جىلدىعىمەن ورايلاس ءوتىپ جاتىر. مۇنىڭ سيمۆولدىق ءمانى دە ەرەكشە. وسىدان ءبىر عاسىر بۇرىن باۋىرلاس ەلدەردىڭ زيالى قاۋىم وكىلدەرى رۋحاني تۇتاستىعىمىزدى نىعايتۋ ءۇشىن ورتاق مۇددە جولىندا باكۋ قالاسىندا ۇلكەن جيىن ۇيىمداستىرىپ، كۇش بىرىكتىرگەن بولاتىن. ءبىز بابالارىمىزدىڭ وسى اماناتىنا ادال بولىپ، تۇركى الەمىنىڭ اۋىزبىرشىلىگىن كۇشەيتۋ ءۇشىن جۇمىلا ارەكەت ەتىپ كەلەمىز، - دەدى مەملەكەت باسشىسى.

Казахстан поддержал идею участия России в формате «ОТГ +»
Фото: Акорда

پرەزيدەنت وسى ورايدا رەجەپ تاييپ ەردوعاننىڭ باستاماسىمەن تۇركى مەملەكەتتەرى ۇيىمى اللەياسىنىڭ اشىلعانىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى.

- بۇل اللەيا مىزعىماس باۋىرلاستىعىمىزدىڭ سيمۆولىنا اينالادى دەپ سەنەمىن. بارشاڭىزعا ءمالىم، قازىر الەمدەگى گەوساياسي احۋال ۋشىعىپ بارادى. تاياۋ شىعىستاعى جاعداي، اسىرەسە، ورمۋز بۇعازى توڭىرەگىندەگى تەكەتىرەس كۇردەلەنە ءتۇستى. مۇنىڭ ءبارى جاھان ەلدەرىنىڭ، اسىرەسە، شەكارالاس تۇركى مەملەكەتتەرىنىڭ ساۋدا- ەكونوميكالىق جانە كولىك- لوگيستيكالىق بايلانىسىنا كەرى اسەرىن تيگىزۋدە. قازاقستان ءبىر بەلگىلى، ياعني حۋسيت دەگەن اسكەري قوزعالىستىڭ باۋىرلاس ساۋد ارابياسىنا قارسى نەگىزسىز شابۋىل جاساعانىنا نارازىلىق ءبىلدىردى. وسىنداي ءجونسىز ارەكەتتەردى توقتاتۋ كەرەك دەگەن مالىمدەمەلەرگە قوسىلامىز، - دەدى قاسىم-جومارت توقايەۆ.

مەملەكەت باسشىسى قازاقستاننىڭ ت م ۇ اياسىنداعى ەكونوميكالىق ىقپالداستىق ايرىقشا ءرول اتقاراتىنىنا سەنىم ارتاتىنىن ايتتى.

- ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ ۇيىمعا مۇشە ەلدەرمەن الىس-بەرىسى بيىل 10 ميلليارد دوللارعا جۋىقتادى. بىلتىرعى جىلمەن سالىستىرعاندا بۇل كورسەتكىش 40 پايىزعا ارتىپ وتىر. وسى قارقىندى ساقتاپ قالۋ ءۇشىن ءالى دە ءبىرقاتار شارالاردى ىسكە اسىرۋىمىز كەرەك. ەڭ الدىمەن، «تۇركى الەمىنىڭ كەلەشەگى - 2040» باعدارلاماسىن ساپالى ورىنداۋ وتە ماڭىزدى. وسى تۇستا تۇركى مەملەكەتتەرى ۇيىمىنىڭ 2027-2031 -جىلدارعا ارنالعان ستراتەگياسىن جەدەل قابىلداۋ قاجەت. ءبىز بۇل قۇجاتتىڭ جوباسىندا كورسەتىلگەن ساۋدا، ينۆەستيتسيا، قارجى، ءوندىرىس، اۋىل شارۋاشىلىعى، سيفرلىق تەحنولوگيا، ءبىلىم-عىلىم جانە باسقا دا سالالاردى دامىتۋعا قاتىستى شارالاردى قولدايمىز. ەڭ باستىسى، بەس جىلعا ارنالعان ستراتەگيادا ناقتى جوبالار كورىنىس تابۋى كەرەك. سوندىقتان تۇركى ينۆەستيتسيالىق قورىنىڭ مۇمكىندىكتەرىن بارىنشا قولدانۋ قاجەت. ونىڭ الەۋەتى زور. بۇل قارجىلىق ينستيتۋتتىڭ تولىققاندى جۇمىس ىستەۋىنە بارلىق جاعدايدى جاساپ بەرسەك، ءجون بولار. بۇعان قوسا، ەكونوميكالىق ىقپالداستىقتى كۇشەيتۋ ءۇشىن تۇركى ساۋدا-ونەركاسىپ پالاتاسىنىڭ مۇمكىندىگىن پايدالانعان ابزال. قازاقستان بۇل قۇرىلىمعا ءتوراعالىق ەتكەن كەزەڭدە ءبىرقاتار شارالار وتكىزىپ، ماڭىزدى قۇجاتتار ازىرلەدى. وسى باعىتتاعى جۇمىستى جانداندىرۋ ماقساتىمەن كەلەسى جىلى قازاقستاندا ىسكەرلىك فورۋمىن وتكىزۋدى ۇسىنامىز. ءبىزدىڭ ويىمىزشا، ۇيىمىمىزدىڭ اياسىنداعى اقساقالدار كەڭەسىنىڭ جۇمىسى دا وتە ماڭىزدى. وسى قۇرىلىمعا قارجىلاي جانە باسقا دا ءتۇرلى كومەگىمىزدى كورسەتۋىمىز قاجەت، - دەدى پرەزيدەنت.

ايتا كەتەيىك، بۇعان دەيىن قاسىم-جومارت توقايەۆ انكاراداعى پرەزيدەنت كەشەنىنىڭ كورمە ورتالىعىنا بارعانى حابارلاندى.