سەيسەم اتا قورىمى نەگە باتىرلار پانتەونى دەپ اتالادى
اقتاۋ. KAZINFORM - ماڭعىستاۋداعى سەيسەم اتا قورىمى(كوپتەگەن قۇجاتتاردا سيسەم دەپ جازىلادى - رەد.) ءوڭىر تاريحىندا ەرەكشە ورىن الادى. مامانداردىڭ ايتۋىنشا، بۇل قورىم - تەك كونە ەسكەرتكىش قانا ەمەس، اداي رۋىنىڭ باتىرلارى مەن بي-شەشەندەرى ماڭگى تىنىستاعان كيەلى مەكەن.
سەيسەم اتا قورىمى ماڭعىستاۋ وبلىسى ماڭعىستاۋ اۋدانى وتەس اۋىلىنان 35 شاقىرىم سولتۇستىك باعىتتا ورنالاسقان.
ەسكەرتكىش العاش رەت 1982 -جىلى قازاق س س ر مينيسترلەر كەڭەسىنىڭ قاۋلىسىمەن مەملەكەتتىك قورعاۋعا الىنعان. قازىرگى تاڭدا رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار تاريحي جانە مادەني ەسكەرتكىشتەر تىزىمىنە ەنگىزىلگەن.
ماڭعىستاۋ وبلىستىق مەملەكەتتىك تاريحي-مادەني قورىعىنىڭ ەكسكۋرسيا- كوپشىلىك ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى ايمان ياريحانوۆانىڭ ايتۋىنشا، سەيسەم اتا - ولكەنى مەكەندەگەن كوشپەلىلەردىڭ ساۋلەت ونەرى مەن سالت-ءداستۇرىن، ءدىني دۇنيەتانىمىن جانە الەۋمەتتىك-ساياسي تاريحىن بەينەلەيتىن قۇندى نىسان.
- قورىم باتىس ءۇستىرت شىڭدارى ايماعىندا ورنالاسقان جانە ماڭعىستاۋداعى ەڭ ءىرى جانە ەجەلگى قورىمداردىڭ ءبىرى. قورىمنىڭ نەگىزگى بولىگى سەيسەم اتا قابىرىنىڭ اينالاسىنا توپتالعان. قابىر ءۇستى ەسكەرتكىشتەردە XIV عاسىردان باستاپ دۋلىعا ءپىشىندى ساۋلەت ەلەمەنتتەرى كەزدەسەدى. بۇل بەلگىلەر جورىقتا قازا تاپقان باتىرلاردىڭ قابىرىن ايقىنداعان. سونداي-اق، كىشى ءجۇز باي ۇلى، ءالىم ۇلى، جەتىرۋ رۋلارىنىڭ تاڭبالارى قاشالعان، ال جەرگىلىكتى شەبەرلەر جىلقىباي دورال ۇلى، تۇرلىمۇرات ساتىبالدى ۇلى جانە ساقي ۇلدارى ءداستۇرلى تاس وڭدەۋ ونەرىن كورسەتكەن، - دەيدى ول.
اڭىزدارعا قاراعاندا، سەيسەم اتا ورتا عاسىرلاردا وعىز-قىپشاق داۋىرىندە ءومىر ءسۇرىپ، يسلام ءدىنىن العاش ۋاعىزداۋشىلاردىڭ ءبىرى بولعان. ول اداي رۋىنا وسى وڭىرگە قونىستانۋعا باتا بەرگەن.
سول سەبەپتەن سەيسەم اتا قايتىس بولعان سوڭ اداي رۋىنىڭ اۋليەسىنە اينالىپ، ونىڭ مازارىنىڭ ماڭىندا باتىرلار قورىمى قۇرىلدى.
- قورىمدا ەل قورعاعان باتىرلار مەن بي-شەشەندەردىڭ قابىرلەرى ساقتالعان. ولاردىڭ قاتارىندا قوناي باتىر كەنجە ۇلى، ەسەن ۇلى سەيىد بي، تولەپ باتىر انەت ۇلى، ۇرگەشباي ۇلى ءسۇيىنقارا بي- باتىر، مامبەتنياز بي-بولىس جانە باسقا دا تاريحي تۇلعالار بار. بۇل قاسيەتتى ورىن كىشى ءجۇزدىڭ يگى جاقسىلارى مەن جايساڭدارىنىڭ ماڭگىلىك تىنىستاعان «پانتەونى» ىسپەتتى. گرەكشە «پانتەون» - بارشا قۇداي ۇلدارى مەن قۇداي سۇيگەن ۇلدار دەمالاتىن ورىن دەگەندى بىلدىرەدى. ياعني، ولكەنىڭ ەڭ يگى جاقسىلارى، بي- شەشەندەرى مەن باتىرلارى شوعىرلانعان جەرى «سەيسەم اتا - باتىرلار پانتەونى» دەپ اتالعان، - دەيدى مامان.
قورىمنىڭ قۇبىلا تۇسىنداعى شاعىن ءاز اۋليە قورىمى سەيسەم اتانىڭ شەشەسى دەپ ەسەپتەلەدى. جەرگىلىكتى حالىق ءارۋاقتارعا قۇرباندىق شالىپ، زيارات ەتۋ داستۇرىنە سايكەس الدىمەن ءاز اۋليەگە ءتاۋ ەتەدى، سودان سوڭ سەيسەم اتا مازارىنا بارادى.
ايمان ياريحانوۆانىڭ ايتۋىنشا، سەيسەم اتا قورىمى تاريحي-مادەني ەسكەرتكىش رەتىندە جاستاردى پاتريوتتىق تاربيەلەۋدە ماڭىزدى ورىن الادى.
بۇعان دەيىن ماڭعىستاۋداعى يۋنەسكو تىزىمىنە ەنگىزىلۋى مۇمكىن جەراستى مەشىتتەرى تۋرالى جازعان بولاتىنبىز.
اۆتور
اياگوز ءىزباساروۆا
