قازاقستاندا بالانىڭ تۋا بىتكەن دامۋ كەمىستىكتەرىن انىقتاۋ 12,5 پايىزعا ارتتى
استانا. KAZINFORM - قازاقستاندا سيفرلىق پاتروناجدى ەنگىزۋ جانە ەرتە ارالاسۋ ورتالىقتارىنىڭ جەلىسىن كەڭەيتۋ ناتيجەسىندە نارەستەلەردىڭ اراسىنداعى مۇگەدەكتىك پەن ءولىم كورسەتكىشتەرى تومەندەدى، دەپ حابارلايدى دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ باسپا ءسوز قىزمەتى.
انا مەن بالا دەنساۋلىعىن ساقتاۋ بويىنشا كەشەندى شارالاردى ىسكە اسىرۋ تۋا بىتكەن پاتولوگيالاردى ەرتە دياگنوستيكالاۋدى ارتتىرۋعا جانە بالالار ءولىمىنىڭ ءبىرقاتار كورسەتكىشتەرىن ازايتۋعا مۇمكىندىك بەردى.
ۆەدومستۆو مالىمەتىنشە، تۋا بىتكەن دامۋ كەمىستىكتەرى مەن حروموسومالىق پاتولوگيالار نارەستەلەر ءولىمى مەن بالالار مۇگەدەكتىگىنىڭ نەگىزگى سەبەپتەرى بولىپ قالىپ وتىر. جىل سايىن ەلىمىزدە 400 گە دەيىن بالا حروموسومالىق اۋرۋلارمەن دۇنيەگە كەلەدى.
- پاتولوگيالاردى ەرتە انىقتاۋ ماقساتىندا العاش رەت مەديتسينالىق-گەنەتيكالىق كومەكتىڭ ۇلتتىق ستاندارتى بەكىتىلدى. 19 وڭىردە «ءبىر كۇندىك كلينيكالار» ۇيىمداستىرىلىپ، وندا جۇكتى ايەلدەر ءبىر ساعاتتىڭ ىشىندە ۇرىقتىڭ تۋا بىتكەن كەمىستىكتەرىنە تەكسەرۋدەن وتەدى. ەسەپتى كەزەڭدە 100 مىڭعا جۋىق جۇكتى ايەلگە 500 مىڭنان استام مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتىلدى. جاساندى ينتەللەكت الگوريتمدەرىن قولدانا وتىرىپ، تۋا بىتكەن جانە تۇقىم قۋالايتىن پاتولوگيالاردىڭ QazGenis ۇلتتىق تىركەلىمى قۇرىلدى.
بيىل تىركەلىمدى مەديتسينالىق اقپاراتتىق جۇيەلەرمەن ينتەگراتسيالاۋ جانە وتباسىلىق جۇپتاردى جۇلىن-بۇلشىقەت اتروفياسىنا سكرينينگتەن وتكىزۋ جوسپارلانعان. قابىلدانعان شارالار ناتيجەسىندە بالانىڭ تۋا بىتكەن دامۋ كەمىستىكتەرىن انىقتاۋ كورسەتكىشى %12,5- عا ارتتى؛ داۋن سيندرومىمەن تۋعان بالالار سانى %12- عا ازايدى (جىلىنا 373 جاعدايدان 296 جاعدايعا دەيىن)؛ تۋا بىتكەن پاتولوگيالار سالدارىنان بولاتىن مۇگەدەكتىك %7- عا قىسقاردى، - دەلىنگەن مينيسترلىك حابارلاماسىندا.
فەتالدىق حيرۋرگيانى دامىتۋ ناتيجەسىندە 99 بولاشاق نارەستەنىڭ ءومىرى ساقتالىپ، كوپ ۇرىقتى جۇكتىلىكتىڭ 82 جاعدايى ءساتتى بوسانۋمەن اياقتالدى.
سونىمەن قاتار، مەديتسينالىق-سانيتاريالىق العاشقى كومەك (م س ا ك) دەڭگەيى كۇشەيتىلگەن. 2024 -جىلى م س ا ك ۇيىمدارىندا 352 پەدياتريالىق بولىمشە اشىلدى. 2025 -جىلدان باستاپ 336 دامۋ جانە ەرتە ارالاسۋ ورتالىعى جۇمىس ىستەپ، وندا 72 مىڭنان استام بالاعا كونسۋلتاتسيا بەرىلدى. دامۋ بۇزىلىستارىن انىقتاۋ كورسەتكىشى %21,5- عا ءوسىپ، 35,9 مىڭ جاعدايعا جەتتى، ال پسيحولوگيالىق- مەديتسينالىق- پەداگوگيكالىق كوميسسيالارعا جولداما سانى ەكى ەسەدەن استام ارتتى.
ەلىمىزدە سونداي-اق وتباسىلاردى باقىلاۋدىڭ امبەباپ- پروگرەسسيۆتى مودەلى بويىنشا جۇمىس ىستەيتىن 4 مىڭعا جۋىق پاتروناجدىق مەيىرگەر قىزمەت اتقارادى. حالىقارالىق دەڭگەيدەگى جاتتىعۋشىلار دايارلانىپ، 2,5 مىڭ مامان وقىتىلدى. پاتروناجدىق ەسەپكە الۋ GPS- ناۆيگاتسيا جانە فوتوفيكساتسيا قولدانا وتىرىپ، سيفرلىق فورماتقا كوشىرىلدى.
ناتيجەسىندە، ءۇي جاعدايىنداعى بالالاردىڭ ءولىمى %22- عا تومەندەپ، اۋىر جاعدايدا كەش ەمدەۋگە جاتقىزۋ %5- عا قىسقاردى.
2025 -جىلى بالانىڭ تۋعاننان 18 جاسقا دەيىنگى دەنساۋلىعىن مونيتورينگتەۋدى، ۆاكسيناتسيالاۋدىڭ ەسەبىن جانە بالاباقشا مەن مەكتەپكە قابىلداۋعا ارنالعان ەلەكتروندىق پاسپورتتى قامتيتىن سيفرلىق بالا بەيىنى ەنگىزىلدى.
وسىعان دەيىن دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى قوسىمشا مەديتسينالىق ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ جاڭا تىزبەسىن بەكىتكەنى انىقتالدى.
