ۆەنەسۋەلا «ينۆەستيتسيا ءۇشىن تارتىمسىز» - مۇناي كومپانيالارى
استانا. KAZINFORM - ءىرى حالىقارالىق مۇناي كومپانيالارى ۆەنەسۋەلا كوممەرتسيالىق جانە زاڭدى تۇرعىدان ينۆەستيتسيا ءۇشىن تارتىمسىز بولىپ قالىپ وتىرعانىن ەسكەرتتى، دەپ حابارلايدى Investorsking.
ا ق ش پرەزيدەنتى دونالد ترامپپەن ۆەنەسۋەلاداعى جاعدايدى تالقىلاعان ون جەتىدەن استام كومپانيانىڭ وكىلدەرى بولدى، سونىڭ ىشىندە Chevron ،Exxon ،ConocoPhillips، Continental ،Halliburton ،HKN ،Valero ،Marathon ،Shell ،Trafigura ،Vitol Americas، Repsol ،Eni ،Aspect Holdings ،Tallgrass ،Raisa Energy ،Hilcorp جانە باسقالارى بار.
كەزدەسۋدە اق ءۇي باسشىسى ۆەنەسۋەلانىڭ مۇناي ونەركاسىبىن قالپىنا كەلتىرۋ جانە مۇناي ءوندىرىسىن كۇرت ارتتىرۋ ءۇشىن شۇعىل تۇردە 100 ميلليارد دوللارعا دەيىن جاڭا ينۆەستيتسيالاردى جۇمىلدىرۋ قاجەتتىلىگى تۋرالى مالىمدەدى.
ءوز كەزەگىندە امەريكالىق جانە ەۋروپالىق ەنەرگەتيكالىق كومپانيالاردىڭ باسشىلارى ۆەنەسۋەلانىڭ مول مۇناي قورى بار ەكەنىن مويىندادى، ءبىراق نەگىزگى تاۋەكەلدەر ءالى شەشىلمەگەنىن اتاپ ءوتتى.
Exxon Mobil كومپانياسىنىڭ باس ديرەكتورى داررەن ۆۋدس ەلدىڭ قازىرگى ۋاقىتتا كوممەرتسيالىق جانە زاڭدى تۇرعىدان «ينۆەستيتسيا ءۇشىن تارتىمسىز» ەكەنىن مالىمدەدى.
ول ءتيىمدى قۇقىقتىق قورعاۋدىڭ جوقتىعىن، كەلىسىمدەر شارتتارىن ساقتاۋداعى بەلگىسىزدىكتى جانە رەتتەۋشىلىك سالاسىندا ۇزاق مەرزىمدى تۇراقتىلىقتىڭ جوقتىعىن اتاپ ءوتتى.
تولەنبەگەن قارىزدار تاعى ءبىر ۇلكەن كەدەرگى بولىپ قالىپ وتىر. بىرنەشە حالىقارالىق مۇناي كومپانياسى مەن قىزمەت كورسەتۋشىلەرگە ۇلتتاندىرۋ مەن كەلىسىمدەر داۋلارى سالدارىنان ءالى كۇنگە دەيىن ميللياردتاعان دوللار تولەنبەي وتىر.
ConocoPhillips 2007 -جىلى اكتيۆتەرىنىڭ ەكسپروپرياتسياسىنا بايلانىستى شامامەن 12 ميلليارد دوللار تالاپ ەتىپ وتىر. كومپانيا باسشىلارى قارىزدى ءوندىرىپ الۋدىڭ ناقتى تەتىكتەرىنسىز جاڭا كاپيتال سالۋدان باس تارتتى.
قازىرگى ۋاقىتتا Chevron - ۆەنەسۋەلادا ارنايى ليتسەنزيا بويىنشا جۇمىس ىستەپ جاتقان جالعىز ءىرى امەريكالىق مۇناي كومپانياسى جانە ەكى جىل ىشىندە قولدانىستاعى اكتيۆتەردى جاڭارتۋ ارقىلى مۇناي ءوندىرىسىن شامامەن %50 عا ارتتىرۋعا دايىن.
يسپانيانىڭ Repsol كومپانياسى دا ورتا مەرزىمدى پەرسپەكتيۆادا مۇناي ءوندىرىسىن تاۋلىگىنە بىرنەشە ءجۇز مىڭ باررەلگە ارتتىرا الاتىنىن مالىمدەدى. دەگەنمەن، بۇل ۆاشينگتوننىڭ امبيتسيالارىنان الدەقايدا الىس بولادى.
ۆەنەسۋەلا الەمدەگى ەڭ ءىرى دالەلدەنگەن مۇناي قورىنا يە بولعانىمەن، ونىڭ مۇنايىنىڭ كوپ بولىگى - اۋىر مۇناي، ونى ءوندىرۋ جانە وڭدەۋ قىمباتقا ءتۇسىپ وتىر.
ۆەنەسۋەلا ون جىلعا جۋىق ۋاقىت بويى ا ق ش سانكسيالارىنىڭ استىندا بولدى، ال ينۆەستيتسيانىڭ جەتكىلىكتى بولماۋى ينفراقۇرىلىم مەن وندىرىستىك قۋاتقا اۋىر زيان كەلتىردى.
مۇناي كومپانيالارىنىڭ باسشىلارى جاعدايدى وزگەرتۋ ءۇشىن قاۋىپسىزدىككە كەپىلدىك بەرە الاتىن، قارجىلىق ءتارتىپتى قالپىنا كەلتىرەتىن جانە ينۆەستورلاردىڭ سەنىمىن قالپىنا كەلتىرە الاتىن تۇراقتى ۇكىمەت قۇرۋ قاجەت بولاتىنىن، ءبىراق بۇل بىرنەشە اي ەمەس، جىلدارعا سوزىلۋى مۇمكىن ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
مۇناي كومپانيالارىنىڭ باسشىلارى ۆاشينگتوننىڭ اۋىزشا كەپىلدىكتەرى ەلدەگى ۇزاق مەرزىمدى قۇقىقتىق جانە سالىق رەفورمالارىن الماستىرا المايتىنىن اتاپ ءوتتى.
اق ءۇيدىڭ ساياسي قىسىمى ىنتىماقتاستىقتىڭ شەكتەۋلى بولۋىنا اكەلۋى مۇمكىن بولسا دا، مۇناي سالاسىنىڭ جەتەكشىلەرى ناقتى قۇرىلىمدىق وزگەرىستەرسىز ۆەنەسۋەلانىڭ مۇناي سەكتورىندا ۇزاق مەرزىمدى وزگەرىستەردىڭ بولۋى ەكىتالاي ەكەنىن ەسكەرتتى.
بۇعان دەيىن ترامپ ۆەنەسۋەلا ا ق ش- قا 30 دان 50 ميلليون باررەلگە دەيىن مۇناي جەتكىزەتىنىن مالىمدەگەنى تۋرالى جازعان ەدىك.
