ناعىز ءيت ەكەنسىڭ عوي سەن... - قۇرداستار قالجىڭى

استانا. قازاقپارات - بىردە اتاقتى دراماتۋرگ-جازۋشى قالتاي مۇحامەدجانوۆ ءتۇرلى شارۋالارىمەن تاراز قالاسىنا جولى تۇسسە كەرەك. وندا كەزىندە تاشكەنت ونەر ينستيتۋتىندا قاتار وقىعان ءوزىنىڭ دوسى، بەلگىلى رەجيسسەر تۇرار دۇيسەبايەۆ كۇتىپ الادى.

Қалтай
سۋرەت: شۇكىر شاحاي

ەكەۋى جەكە كولىكپەن وبلىس ارالاۋعا شىعىپ، قالىڭ قورىم تۇسىنان ءوتىپ بارا جاتقان ساتتە تۇرەكەڭ قالتاي قۇرداسىنا سوندا جاتقان ءاشىم مولدانىڭ باسىنا ايالداپ، قۇران باعىشتاي كەتۋدى ۇسىنادى. 
- ءاشىم دەگەن كىسى كىم ەدى؟
- اكىم تارازيدىڭ اتاسى عوي.
- ە- ە، ءوزىمىزدىڭ بۇلكىلباي اكىمنىڭ بە؟ ..
- ءيا، ءدال ءوزى.
- ءا، وندا ءسوز جوق. تىزە بۇگىپ، دۇعا جاساي كەتەيىك...
قۇران وقىلىپ بىتكەن ساتتە تۇرار قالتاي دوسىنا ءتوس قالتاسىنان شىعارىپ ءبىر بۋدا اقشا ۇسىنادى. مۇندايدى كۇتپەگەن قالەكەڭ ساسىڭقىراپ قالىپتى:
- ءوي- ي، بۇل نە.. . مىناۋىڭ كوپتەۋ عوي!..
- ە، دانەڭە ەتپەيدى، اقشا ەشقاشان كوپتىك قىلعان ەمەس.
بىرەۋدىڭ بەرىپ تۇرعان نارسەسىن اياسىن با، قالامگەر قوماقتى قاراجاتتى قالتاسىنا نىعىزداپ سالىپ الادى... 
سودان ارادا نەداۋىر ۋاقىت وتەدى. ەندى ءبىر كۇنى الماتىعا رەجيسسەر ساپارلاپ كەلىپ، دوسىنىڭ ۇيىنە ءتۇسىپتى. ەكى قۇرداس كەشكى استان كەيىن جازۋشىنىڭ كەڭ كابينەتىنە بارىپ توق باسىپ، ءوزارا ءار نارسەنى اڭگىمەلەپ، كوپ وتىرادى. الدەن مەزگىلدە قالتاي ەسىنە بىردەڭە تۇسكەندەي ورنىنان تۇرىپ بارىپ، ۇستەل تارتپاسىنان قويىن كىتاپشاسىن شىعارادى دا، ىشىندەگى ءتىزىمدى تەكسەرىپ بولىپ:
- ە- ە، ايتپاقشى، تۇرارجان، سەن وسىدان ەكى جىلداي بۇرىن مەنەن ەكى مىڭ سوم قارىز اقشا العان ەكەنسىڭ. ءبىراق قايتارماپسىڭ عوي! - دەيدى.
- قالەكە- اۋ، و نە دەگەنىڭ؟ الدەقاشان قايتارعام!
- قاشان؟!. ۇستىنەن سىزباپپىن اتىڭدى... 
- ويباي-اۋ، وتكەن جولى بەردىم ەمەس پە؟ اكىمنىڭ اتاسىنىڭ زيراتى باسىندا ءوز قولىڭا ۇستاتتىم عوي! قالايشا تەز ۇمىتا قالدىڭ؟
- سەن ول اقشانى ماعان قۇران وقىعانىم ءۇشىن بەرمەپ پە ەدىڭ؟!.
- قالاعاۋ، قىزىقسىڭ با، ءار وقىلعان قۇران ءۇشىن ەكى مىڭ سومنان تاراتا بەرەتىندەي اقشا تۋىپ ءجۇرمىن بە مەن!..
وسى سوزدەن كەيىن ءبىرشاما اڭىرىپ وتىرىپ قالعان قالەكەڭ الدەن ۋاقىتتا:
- مەن سوندا تارازدان كەلە سالىپ اكىمگە رەنجىدىم. «سەندەردەن قۋسا قۇمالاق تۇسپەيدى. انا دۇيسەبايەۆ دەگەن دە باياعىدا تۋرا وزدەرىڭدەي شىق بەرمەس شىعايباي ەدى، ەندى جامبىلعا بارعالى بەرى قولى اشىلىپ، ناعىز جومارتقا اينالىپتى. كوشەلى كىسى بولىپتى. كەرەمەت سىيلادى مەنى... ءجون بىلەتىن ادام سونداي بولماس پا! سودان ۇلگى الىڭدار!» - دەپ جەر-جەبىرىنە جەتكەندەي بولدىم. سويتسەم، ناعىز ءيت ەكەنسىڭ عوي سەن...
سولاي دەپتى دە دەرەۋ اكىمگە زۆوندايدى:
- مەن ساعان وتكەن جولى بەكەر ۇرىسىپپىن. مىنا تۇرار دەگەن ءبىر قۋاياق كورىنەدى. سەندەردىڭ قارا تىرناقتارىڭا تاتىمايدى. ەكىنشىدە بۇعان سەنبەڭدەر! - دەپتى.

Тұрар Дүйсебаев
Фото: Құлтөлеу Мұқаш

 سۋرەتتە: ورتادا تۇرعان سول تۇرەكەڭ... تۇرار دۇيسەبايەۆ.
اۆتورى: قۇلتولەۋ مۇقاش.

سوڭعى جاڭالىقتار