عىلىم ءىش پىستىرمايدى: ەڭ كۇلكىلى 5 عىلىمي زەرتتەۋ

استانا. KAZINFORM - عىلىم تەك كۇردەلى فورمۋلالار مەن زەرتحانالاردان تۇرمايدى. كەيدە عالىمدار توسىن، ءتىپتى كۇلكىلى كورىنەتىن سۇراقتاردى زەرتتەپ، ماڭىزدى قورىتىندىلارعا كەلەدى.

مىسىقتار سۇيىقتىق پا؟

فرانسۋز فيزيگى مارك-انتۋان فاردەن مىسىقتاردىڭ كەز كەلگەن ىدىسقا «سىيىپ كەتەتىنىن» بايقاپ، ولاردى سۇيىقتىق رەتىندە قاراستىرۋعا بولا ما دەگەن سۇراق قويعان. ناتيجەسىندە، ۋاقىتقا بايلانىستى مىسىقتار شىنىمەن سۇيىق دەنە سياقتى ارەكەت ەتەتىنى انىقتالعان. جاس مىسىقتار - «اعىپ تۇرادى»، ال كارىلەرى - «قويۋىراق». بۇل زەرتتەۋ رەولوگيا زاڭدارىن قاراپايىم تىلمەن تۇسىندىرۋگە كومەكتەستى.

2. ءولى بالىقتىڭ «ميى جۇمىس ىستەدى»

نەيروبيولوگ كرەيگ بەننەت تاجىريبە ءۇشىن ءولى البىرت بالىقتى م ر ت-سكانەرگە سالىپ، وعان سۋرەتتەر كورسەتكەن. قۇرىلعى «مي بەلسەندىلىگىن» تىركەگەن. ارينە، بۇل مۇمكىن ەمەس. وسىلايشا عالىمدار دەرەكتەردى قاتە وڭدەسە، جوق نارسەنى دە «تابۋعا» بولاتىنىن دالەلدەدى. بۇل نەيروعىلىمداعى ادىستەمەنى قايتا قاراۋعا سەبەپ بولدى.

3. قارتايعان سايىن قۇلاق نەگە ۇلكەيەدى؟

بريتان دارىگەرى دجەيمس حيتكوت 200 دەن استام ادامنىڭ قۇلاعىن ولشەپ، قىزىق قورىتىندىعا كەلگەن: ەر ادامداردا قۇلاق جىلىنا شامامەن 0,22 م م-گە ۇلعايادى. سەبەپ - شەمىرشەك يكەمدىلىگىنىڭ تومەندەۋى مەن اۋىرلىق كۇشى. بۇل دەرەك قارتايۋ بەلگىلەرىن زەرتتەۋدە ماڭىزدى.

4. ات قۇيرىعىنىڭ فيزيكاسى

عالىم دجوزەف كەللەر «جۇگىرگەن كەزدە شاش نەگە جەلپىلدەيدى؟» دەگەن سۇراققا جاۋاپ ىزدەگەن. ول قۇيرىقتىڭ قوزعالىسىن ماتەماتيكالىق مودەلمەن سيپاتتاپ، ونى «ماياتنيك» رەتىندە ءتۇسىندىردى. بۇل زەرتتەۋ انيماتسيا، سپورت جانە ينجەنەريا سالاسىندا قولدانىس تاپقان.

5. جاڭبىردا جۇگىرگەن دۇرىس پا، الدە جۇرگەن بە؟

يتاليان فيزيگى فرانكو بوچچي ءبارىمىزدى مازالاعان سۇراققا جاۋاپ ىزدەدى. قورىتىندى قاراپايىم ەمەس، جاڭبىر تىك جاۋسا نەمەسە جەل ارتتان سوقسا - جۇگىرگەن ءتيىمدى؛ جەل قارسى سوقسا - كەيدە جاي جۇرگەن دۇرىس؛ ناتيجە ادامنىڭ دەنە بىتىمىنە دە بايلانىستى.