ارزان ۆاكسينانىڭ كەسىرىنەن بالالار اۋرۋعا شالدىعادى - مينيسترلىك تۇسىنىكتەمە بەردى
استانا. KAZINFORM - دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى «اڭگىمە بار» پودكاستىندا جۋرناليست اينۇر اسانبەردىمەن بولعان سۇحباتتا نارحوز ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى رەتىندە تانىستىرىلعان كۇلزادا ابەنوۆانىڭ ۆاكسيناعا قاتىستى ايتقان پىكىرلەرى شىندىققا سايكەس كەلمەيتىنىن ايتتى.
- دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى الەۋمەتتىك جەلىلەردە تارالىپ جاتقان بالالاردىڭ اۋرۋىنا سەبەپ بولادى دەگەن «ارزان ۆاكسينالاردى ساتىپ الۋ» تۋرالى اقپاراتتىڭ شىندىققا سايكەس كەلمەيتىنىن جانە جالعان ەكەنىن رەسمي تۇردە مالىمدەيدى. اتالعان مالىمدەمە «اڭگىمە بار» پودكاستىندا جۋرناليست اينۇر اسانبەردىمەن بولعان سۇحباتتا نارحوز ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى رەتىندە تانىستىرىلعان كۇلزادا ابەنوۆانىڭ ايتقان پىكىرلەرىنە قاتىستى.
ايتا كەتۋ قاجەت، قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا ۇلتتىق پروفيلاكتيكالىق ەگۋلەر كۇنتىزبەسى اياسىندا قولدانىلاتىن بارلىق ۆاكتسينالار كوپساتىلى حالىقارالىق جانە ۇلتتىق ساراپتامادان وتەدى، دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ (د د ۇ) تالاپتارىنا جانە ۇلتتىق زاڭناماعا سايكەس تىركەۋدەن ءوتىپ، قولدانۋعا رۇقسات الادى، - دەلىنگەن دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى حابارلاماسىندا.
مينيسترلىكتىڭ مالىمەتىنشە ۆاكسينالاردى ساتىپ الۋ «ارزان» قاعيداتى بويىنشا ەمەس، ساپا، قاۋىپسىزدىك جانە تيىمدىلىك كورسەتكىشتەرىنە عانا نەگىزدەلە وتىرىپ جۇزەگە اسىرىلادى.
ساتىپ الۋ بارىسىندا كەلەسى تالاپتار ەسكەرىلەدى:
• د د ۇ- نىڭ كۆاليفيكاتسيا الدى ءوتۋى نەمەسە قاتاڭ رەتتەۋشى باقىلاۋى بار ەلدەردە تىركەلۋى؛
• كلينيكالىق زەرتتەۋلەردىڭ ناتيجەلەرى؛
• وندىرىستىك ءتيىستى پراكتيكا (GMP) حالىقارالىق ستاندارتتارىنا سايكەستىگى؛
• تىركەۋدەن كەيىنگى قاۋىپسىزدىك مونيتورينگىنىڭ دەرەكتەرى.
- ۆاكسينالار «بالالاردا اۋرۋ تۋىنداتادى» دەگەن مالىمدەمەلەردىڭ ەشقانداي عىلىمي دالەلى جوق جانە كوپجىلدىق حالىقارالىق باقىلاۋ دەرەكتەرىنە قايشى كەلەدى. كەرىسىنشە، ۆاكسيناتسيا قاۋىپتى جۇقپالى اۋرۋلاردان بولاتىن سىرقاتتانۋشىلىق پەن ءولىم-ءجىتىمدى ەداۋىر تومەندەتۋگە، مىڭداعان اۋىر اسقىنۋلار مەن ءولىم جاعدايلارىنىڭ الدىن الۋعا مۇمكىندىك بەردى، - دەلىنگەن حابارلامادا.
سوڭعى 34 جىلدا ۇلتتىق يممۋنداۋ ساياساتىنىڭ ارقاسىندا ەپيدەميالىق پاروتيتپەن سىرقاتتانۋ دەڭگەيى 100 ەسەدەن استامعا تومەندەدى (1990-جىلعى 12194 جاعدايدان 2024-جىلى 118 جاعدايعا دەيىن)، ۆيرۋستى ا گەپاتيتى 32 ەسەدەن اسا (1990-جىلعى 73962 جاعدايدان 2024-جىلى 2289 جاعدايعا دەيىن)، ال ۆيرۋستى ۆ گەپاتيتى 92 ەسەگە (1990-جىلعى 5287 جاعدايدان 2024-جىلى 57 جاعدايعا دەيىن) ازايدى.
ۆاكسيناتسيانىڭ ارقاسىندا بالالار اراسىندا قىزىلشامەن سىرقاتتانۋ %90 دان استامعا، قىزامىق پەن پاروتيت %95 عا تومەندەدى. پوليوميەليت 1996-جىلدان، ديفتەريا 2009-جىلدان بەرى تىركەلمەگەن. بۇل دەرەكتەر ۇلتتىق يممۋنداۋ باعدارلاماسىنىڭ تيىمدىلىگىن ايقىن دالەلدەيدى.
- مينيسترلىك مەديتسينالىق ءبىلىمى مەن ءتيىستى كاسىبي قۇزىرەتى جوق تۇلعالاردىڭ مۇنداي مالىمدەمەلەردى تاراتۋى اتا-انالاردىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىنە دەگەن سەنىمدى السىرەتەتىنىن جانە بالالاردىڭ دەنساۋلىعىنا ناقتى قاۋىپ ءتوندىرۋى مۇمكىن ەكەنىن اتاپ كورسەتەدى.
قازاقستاندا فارماكولوگيالىق قاداعالاۋ جانە جاعىمسىز رەاكسيالاردى مونيتورينگتەۋ جۇيەسى جۇمىس ىستەيدى. ونىڭ اياسىندا ءاربىر تىركەلگەن جاعىمسىز جاعداي ماماندار تاراپىنان مۇقيات تالدانادى. قاۋىپ انىقتالعان جاعدايدا قولدانىستاعى زاڭناماعا سايكەس جەدەل شارالار قابىلدانادى.
دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى ازاماتتاردى تەك رەسمي اقپارات كوزدەرىنە، دارىگەرلەردىڭ ۇسىنىمدارىنا جانە دالەلدى مەديتسينا دەرەكتەرىنە سەنۋگە، سونداي-اق بالالاردىڭ دەنساۋلىعىنا جاۋاپكەرشىلىكپەن قاراۋعا شاقىرادى.
سونداي-اق، جالعان اقپارات تاراتقانى ءۇشىن اكىمشىلىك جانە قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىك كوزدەلگەنىن ەسكە سالامىز، - دەلىنگەن د س م حابارلاماسىندا.
ايتا كەتەلىك بىلتىر 4 ميلليوننان استام بالا پروفيلاكتيكالىق تەكسەرۋدەن وتكەن ەدى.