قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارى كوبىندە زاڭنىڭ قاي بابىمەن اتىلىپ، سوتتالعان؟

نۇر-سۇلتان. قازاقپارات - ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىن تولىق اقتاۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك كوميسسيانىڭ جوبالىق كەڭسەسى الماتى وبلىسىنىڭ اكىمدىگىمەن بىرلەسىپ، وڭىرلىك كوميسسيالارمەن سەمينار وتكىزدى، دەپ حابارلايدى قازاقپارات.

سەميناردا «قازاقستان شارۋالارىنا قاتىستى بولشيەۆيكتىك-ستاليندىك بيلىكتىڭ كۇشتەپ ۇجىمداستىرۋ مەن وتىرىقشىلاندىرۋ، كۇشتەپ ەت جانە استىق دايىنداۋ جانە باسقا دا ساياسي ناۋقاندارى بارىسىنداعى ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىن اقتاۋ» تاقىرىبى كوتەرىلدى.

وعان مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەر، عالىمدار، قوعام قايراتكەرلەرى، ماماندار، ەرىكتىلەر قاتىستى.

سەمينار مودەراتورى ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىن تولىق وڭالتۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك كوميسسيانىڭ مۇشەسى سابىر قاسىموۆ كۋعىن-سۇرگىن كۇشتەپ ۇجىمداستىرۋ كەزىندە، استىق، ەت جانە باسقا دا اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن دايىنداۋدا، سالىق سالۋ مەن ماجبۇرلەپ وتىرىقشىلاندىرۋ جانە باسقا دا كۇشتىك ناۋقاندار بارىسىندا جۇرگىزىلگەنىن اتاپ ءوتتى.

ولارعا قىلمىستىق كودەكستىڭ ءارتۇرلى باپتارى قولدانىلعان.

«ازاماتتىق قۇقىقتاردى بۇزۋدا زاڭدىلىق كورىنىسىن جاساۋ ءۇشىن بولشيەۆيكتىك-ستاليندىك بيلىك تەز ارادا قىلمىستىق كودەكسكە رەپرەسسيۆتى باپتار ەنگىزگەن. قازاقستاندىقتار مىنا باپتار بويىنشا ءجيى سوتتالدى - 60، 61، 73، 102، 107، 127، 135 جانە سول كەزدە قازاقستان اۋماعىندا كۇشىندە بولعان 1926-جىلعى ر ف س ف ر قىلمىستىق كودەكسىنىڭ باسقا دا باپتارى قولدانىلعان.

مەملەكەتتىك كوميسسيانىڭ جۇمىس توپتارى مەن وڭىرلىك كوميسسيالار قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارى قۋدالانعان باسقا دا باپتاردى انىقتاۋى ءتيىس.

قازاقستان جوعارعى كەڭەسى ءتورالقاسىنىڭ كوميسسياسى انىقتاعان جەكەلەگەن فاكتىلەر بويىنشا عانا ءماجبۇرلى تۇردە استىق، ەت جانە وزگە دە اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن دايىنداۋ بارىسىندا 56 مىڭ 498 ادام اكىمشىلىك-قىلمىستىق جاۋاپقا تارتىلعان، ونىڭ ىشىندە 34 مىڭنان استام ازاماتىمىز سوتتالدى.

قازرايكومنىڭ بۇرىنعى باسشىسى ف. گولوشەكين تەك دايىنداۋ ناۋقانى بويىنشا 1928-جىلدىڭ قازانىنان 1929-جىلدىڭ 1 جەلتوقسانىنا دەيىن سوت جەلىسىمەن 125 ادام، وگپۋ جەلىسى بويىنشا - 152 ادام اتىلعانىن باياندادى»، - دەدى سابىر قاسىموۆ سەميناردىڭ اشىلۋىندا.

ونىڭ ايتۋىنشا، قازىر ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىن تولىق اقتاۋ جونىندەگى وڭىرلىك كوميسسيالار مەن توپتاردىڭ الدىندا اۋقىمدى مىندەتتەر تۇر.

«اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن كۇشتەپ دايىنداۋ جىلدارى قانشا ادام اتىلدى، بۇكىل قازاقستاندىقتاردىڭ قانشاسى قىلمىستىق جانە اكىمشىلىك جاۋاپقا تارتىلدى - قانشا ادام سوتتاردىڭ جانە سوتتان تىس ورگانداردىڭ ۇكىمىمەن سوتتالدى، قانشاۋى كۇشتەپ دايىنداۋ جۇرگىزىلگەن جىلدارى قونىس اۋداردى؟ پروتسەستىك قۇجاتتار راسىمدەلمەگەن، ياعني قىلمىستىق جانە اكىمشىلىك ىستەر جانە تاعى باسقالار اشىلماي ازىق-تۇلىك دايىنداۋ ناۋقاندارى بويىنشا قۋعىن-سۇرگىنگە ىلىككەن، زارداپ شەككەن قازاقستاندىقتاردى انىقتاۋ قاجەت»، - دەدى س. قاسىموۆ.