جاتىپ اتار. كولەڭكەڭىزدى «كوتەرىپ» جۇرەيىن

None
None
 استانا. قازاقپارات - ءبىر كۇنى ول جۇرە الماي، ءبىر ورىندا تۇرىپ قالدى. ارتىنا بۇرىلىپ قاراپ ەدى، كۇنى كەشە ورىنباسارى بولعان ينەباي كوزىنەنوتكەن ۇلى ەكەن، كولەڭكەسىن باسىپ تۇرعان.

- كەشىرىڭىز، كولەڭكەڭىزدى باسىپ كەتىپپىن، - دەدى ول ىڭعايسىزدانىپ.

- وقاسى جوق.

- عافۋ وتىنەمىن، مەن ادەيى باسقان جوق ەدىم. وھ، كولەڭكەڭىز جىرتىلىپ قالىپتى...

- ەشتەڭە ەتپەيدى، ەرتەڭ كۇن شىققاندا جاڭاسى پايدا بولادى. الاڭداماڭىز.

- ويلانىپ كەتىپپىن... حالىقتىڭ قامىن... ەلباسىنىڭ تاپسىرمالارىن... ءسىزدىڭ ەسكەرتۋلەرىڭىزدى... كولەڭكەڭىزدى باسىپ قالىپ، ءسىز جۇرە الماي قالدىڭىز- اۋ؟

لاۋازىمى ۇلكەن شەنەۋنىك جىميدى.

- مەن ءتىپتى كولەڭكەم تۋرالى ويلاپ تا تۇرعان جوقپىن، - دەپ جۇرە سويلەدى. ورىنباسارى قۋىپ جەتىپ، الدىنان شىقتى.

- ءسىزدىڭ رۇقساتىڭىزبەن، كولەڭكەڭىزدى كوتەرىپ جۇرسەم بولا ما؟ كابينەتىڭىزگە دەيىن؟ شاڭ بولىپ قالىپتى...

بيلىك دالىزىندەگى شەنەۋنىك توقتاي قالدى.

- شىتىناعان شىنى سىرتىنان ايتىپ تۇرسىز با؟ الدە، جارقىراعان كوڭىلمەن؟ - دەپ سۇرادى سوسىن.

- ءيا، و نە دەگەنىڭىز، مەن... مەنىڭ كوڭىلىم كونگرەسس حولدىڭ ليۋستراسىنداي جارىق...

ول ورىنباسارىنىڭ كوزىنە قادالا قارادى. كوزىنەن قۋلىقتىڭ ۇشقىندارىن كورگەندەي مە؟

- بىلايعى جۇرت ءسىزدى جاعىمپاز دەپ ويلاپ قالادى ەمەس پە؟ راقمەت سىزگە!

قىزمەت كولىگىنەن تۇسكەن شەنەۋنىك بيلىك دالىزىمەن اسىقپاي كەلە جاتتى. سوڭعى كەزدەرى كلانداردىڭ قىسىمىنان با، كولەڭكەسى دە اۋىرلاپ، ارەڭ سۇيرەپ كەلە جاتقان. كەنەت ءجۇرىسى جەڭىلدەپ سالا بەردى. توقتادى. ارتىنا بۇرىلماستان. ورىنباسارى دا توقتاي قالدى. ونىڭ ارتىندا كەلە جاتىپ. اناۋ ءجۇردى. بۇل دا ءجۇردى. ءبىر كەزدە شەنەۋنىك ارتىنا جالت بۇرىلىپ قاراپ ەدى، ورىنباسارى مۇنىڭ كولەڭكەسىن كوتەرىپ كەلە جاتىر ەكەن، ساسقالاقتاپ، يەگىن قاسي بەردى، قاسي بەردى.

- يەگىڭىزگە ينە كىرىپ كەتكەن بە؟

- ءجاي، مەن... كولەڭكەڭىزدى كوتەرىپ جۇرەيىن دەپ...

- كوتەرمەڭىز! تاستاي سالىڭىز! - دەپ اشۋلاندى باستىعى، - ءتووۋ، كەشىرىڭىز، ءسىز نە ىزدەپ جاتىرسىز؟

ەڭكەيىپ، ءار بۇرىشتى قاراپ، جەر سيپالاعان ورىنباسارى ءۇستى- باسىن قاققىشتاپ، ەنتىگە ورنىنان تۇردى.

- ءسىزدىڭ كولەڭكەڭىزدى ىزدەپ... جوعالتىپ العانىم...

- كۇن بۇلتتاندى عوي، سونى دا ويلاي بىلمەيسىز. ال ەلباسى تاپسىرمالارىن قالاي ورىندايسىز سوندا؟ كولەڭكەلەر كوتەرىپ، وسى لاۋازىمعا جەتتىڭىز. جىبەرىڭىز دەيمىن؟

- نەنى؟

- كولەڭكەمدى باسىپ تۇرسىز! جۇرە الار ەمەسپىن.

- وي، كەشىرىڭىز، تاعى دا باسىپ كەتكەنمىن بە؟ سىزدەن مىڭ مارتە كەشىرىم سۇرايمىن، بايقاماي قالدىم. ويبۋۋ، قىمبات كولەڭكەڭىزدىڭ مىنا تۇسى كىرلەپ قالىپتى... قازىر، قازىر...

- ءسىز نە ىستەپ جاتىرسىز؟ - دەپ سۇرادى باستىعى تاڭىرقاپ.

- كولەڭكەڭىزدىڭ كىرىن تۇكىرىكتەپ ءسۇرتىپ...

شەنەۋنىك نە ايتارىن بىلمەدى. باسىن شايقاپ، كەتە باردى. كولەڭكەسى دە كۇڭىرەنىپ بارا جاتقانداي ما؟

مۇحتار شەرىم،

«جاتىپ اتاردىڭ» جۇگەرمەگى

 

 

«جاتىپاتار» جاڭىلتپاش

كوپتەن تىرەسىپ ءجۇر،

سىرتتاي سىرەسىپ ءجۇر،

سىرەسىپ كۇرەسىپ ءجۇر،

تىرەسىپ سىرەسىپ ءجۇر،

تەكەتىرەسىپ ءجۇر...

 

* * *

جەپ- جەپ تۇتىعىپ،

كوپ جەپ تۇتىلىپ،

تۇتىعىپ،

تۇتىلىپ،

كەتتى- اۋ قۇتىلىپ...

* * *

تىرجالاڭاش،

ءبىر جالاڭاش،

ءجۇر جالاڭاش.

ءبىر جالاڭاش،

ءجۇر جالاڭاش،

تىرجالاڭاش.

قازىبەك اشىربەك ۇلى،

«جاتىپ اتاردىڭ» قىزىقورداداعى تىڭشىسى

 

  

سىقاق ولەڭ

 

 سەرى تەكە

تەكە تەككە جۇرمەي،

قويعا عاشىق بولدى.

ءولىپ- ءوشىپ،

ءبىر كورۋگە اسىق بولدى.

بولماعان سوڭ ماقتادى.

سوندا دا جاقپادى.

قوي: «قوي!» دەدى.

تەكە ويناقتاپ،

«وي!» دەدى.

ساۋلىق،

جەرگە قاراپ سىرىن ايتتى.

باستان وتكەن جىرىن ايتتى.

«ءبىرىنشى قوشقاردان ءبىر قوزى،

ەكىنشى قوشقاردان ءۇش قوزى،

تۇرمىستا بولعانمىن،

جەڭىل ءجۇرىستى قويعانمىن» دەدى.

تەكە ويعا بەرىلدى.

تۇرمىستا بۇرىن،

بولسا بولعان شىعار.

ال قازىر،

نەگە ويناپ كۇلمەيدى؟

مۇمكىن ءوزى،

كوندىرۋدىڭ جولىن بىلمەيدى!

دەدى دە،

باستاپ كەتتى ءبىر ءىستى،

بىردەن ىسكە كىرىستى.

كورسەتپەك بولدى ونەرىن.

جارعا شىعىپ بيلەدى،

تاسقا شىعىپ بيلەدى،

ءبىراق قوي كونبەدى.

ارەكەتىنەن ەش نارسە ونبەدى.

گۇرس!!!

تەكە باق ەتتى.

ەسىن جيناپ قاراعانشا

ساقالدىڭ استىنان،

تاعى ءبىر سوققى «ساق» ەتتى.

سەرى باتىر،

جارعا جالپ ەتتى.

قاراسا، ءوزى سايدا جاتىر.

ءماھ- ءا... ماسەلە قايدا جاتىر؟

سويتسە سۇزگەن.

قويدىڭ جاسىرىن كوڭىلدەسى،

قوشقار ەكەن!

بىلايشا قوي ەكەۋى،

بۇرىننان «دوستار» ەكەن.

قوشقاردىڭ ادەتى،

الىستان كورەدى ەكەن،

قويعا كىم تيسە دە،

ارقادان ءسۇزىپ

جاقسىلاپ «پەرەدى» ەكەن!

***

بۇل - مالدار.

ال ادامدار...

ومىردە بار كەلىنشەكتەر،

ادەيىگە اجىراسقان،

انشەيىندە، «سۇتتەن اق» .

ءبىراق

كۇيەۋى بار جاسىرىن.

ءتۇسىنىپ كور جانسىرىن.

 

ەرالحان جىلقىايدار ۇلى،

«جاتىپ اتاردىڭ» شىمقالاداعى تىڭشىسى

«ايقىن»

سوڭعى جاڭالىقتار