قازاقستان سۋرەتشىلەرىنىڭ ەڭبەكتەرى زاڭسىز جولمەن شەتەلگە شىعارىلىپ كەلگەن
بۇل تۋرالى بۇگىن مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگىندە وتكەن مينيسترلىك جانىنداعى مۋزەي ءىسى جونىندەگى كوركەمدىك كەڭەستىڭ وتىرىسىندا بەلگىلى بولدى. مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگىندە ءوتىپ جاتقان مينيسترلىك جانىنداعى مۋزەي ءىسى جونىندەگى كوركەمدىك كەڭەستىڭ وتىرىسىندا مۋزەي ديرەكتورلارى مەن وسى سالانىڭ قىزمەتكەرلەرى سۋرەتتەردە، ەسكى انتيكۆاريات بۇيىمداردى، سيرەك كەزدەسەتىن جادىگەرلەر مەن تاريحي كىتاپتاردى، جالپى مادەني قۇندىلىقتاردى شەتەلگە شىعارۋ ماسەلەسىنىڭ ۋشىعىپ تۇرعانىن جاريا ەتتى.
مىسالى، قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قازىرگى زاڭناماسىنا سايكەس، اتا- اناسىنان قالعان قۇندىلىقتار تۇرماق، سۋرەتشى ءوزىنىڭ سالعان سۋرەتىن انىقتاماسىز شەتەلگە شىعارا المايدى ەكەن. ء«قازىر ونەرىمىز «جاساردى». مىسالى، سايحيتدينوۆ، ايتبايەۆ، شاردەنوۆ سياقتى كلاسسيكتاردىڭ تۋىندىلارى ءالى ەسكى تۋىندىلار قاتارىنا جاتپايدى . ولاردىڭ انتيكۆار رەتىندە قۇنى جوق، ءبىزدىڭ ەلدە ولاردىڭ مادەني، تاريحي قۇندىلىعى بار.
شەت ەلدە بۇل تالانتتاردىڭ تۋىندىسىن كوپ ەشكىم بىلمەيدى. ءبىراق، مادەني قۇندىلىق بولىپ سانالعان سوڭ، ولاردى شەت ەلگە شىعارۋعا بولمايدى. ءبىزدىڭ مۋزەي تۋىندىعا انىقتاما بەرۋ ماسەلەسىنە تاپ بولىپ وتىر. نەگە ەكەنىن بىلمەيمىن، مادەني- تاريحي قۇندىلىقتى شەت ەلگە شىعارۋعا بولادى دەگەن انىقتامانى قالانىڭ مۋزەيى بەرەتىن بولىپ شىقتى.
ءتىپتى، سۋرەت جەكە گالارەيادا تۇرعان بولسا دا، ونى ادام بارىپ «ارباتتان» ساتىپ السا دا، ونى شەتەلگە شىعارۋ ءۇشىن انىقتاما الۋى كەرەك. مىنانداي ءبىر اقىلما قورلايتىن جاعداي كەزدەسكەن بولاتىن. مەنىڭ شۆەيتساريادا تۇراتىن قۇربىم افريكانىڭ سۋرەتشىسى سالعان قۇنى 10 دوللار كارتينانى ساتىپ الىپ، الماتى ارقىلى شۆەيتسارياعا ۇشپاق بولدى. سوندىقتان، ءبىز وعان الگى سۋرەتتىڭ ەشقانداي قۇنى جوق دەپ جازىپ بەردىك. ءبىر كىسىلەر كەلدى، شەتەلدە تۇراتىن بالالارىنا كوشىپ بارادى ەكەن.
قولدارىندا 17-18 -عاسىردان قالعان قۇندى بۇيىم تۇردى. ولاردى دا ءبىزدىڭ انىقتاماسىز شەتەلگە شىعارمايتىن ەدى، ول جەكە ادامنىڭ مۇلكى بولعان سوڭ، وتە باعالى بۇيىمدار بولسا دا، ءبىز تاريحي-مادەني قۇنى جوق دەپ انىقتاما جازىپ بەردىك. بۇل جاعداي جاس سۋرەتشىلەرگە دە قاتىستى. ولاردىڭ سۋرەتى شەتەلدە جاقسى باعالاناتىنىن بىلسەك تە، شەتەلگە شىعارۋ ءۇشىن وعان ەش قۇنى جوق دەپ انىقتاما بەرەمىز. ال، بەرمەسەك، ونىڭ سۋرەتتەرى شەتەلگە شىقپاي قالادى. ءبىراق، ولاردىڭ قۇنى جوق دەپ باعالاۋ - جالعان دۇنيە عوي»، - دەيدى قاستەيەۆ اتىنداعى مەملەكەتتىك ونەر مۋزەيىنىڭ ديرەكتورى گۇلميرا شالابايەۆا.
ال، كوللەكسيا جينايتىن كاسىپكەرلەردىڭ مۇددەسىن قورعاعان ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى كوميتەتىنىڭ ءتوراعاسى تالعات دوسكەنوۆ كەزىندە ءوزى دە كونتراباندا ارقىلى سۋرەت الىپ شىققانىن ايتىپ بەردى.
«ءوز باسىمنان وتكەن جاعدايدى ايتايىن. قاراعاندىدا تالانتتى سۋرەتشىلەر بار. ولاردىڭ گەرمانيا، فرانسيا، انگليا سياقتى ەلدەردە تۋىس- تۋعانى تۇرادى، ولاردىڭ سۋرەتتەرىن العىسى كەلىپ سۇراتتى. مەن سۋرەتشىنىڭ تۋىندىسى الىپ، شەتەلگە جينالدىم. ال كەدەنشىلەر بولسا مەنى وتكىزبەدى. مەن قايتتىم دەيسىزدەر عوي؟ مەن سۋرەتتى راماسىنان اجىراتىپ الدىم دا كونتراباندا ارقىلى الىپ كەتتىم. مىنە، بۇل تەكسەرىس ءالى كۇنگە دەيىن وزگەرگەن جوق. قازىرگى راسىمدەر دە (كەدەندىك - اۆتور) ءبىزدىڭ جاس تالانتتاردىڭ شەتەلگە سۋرەت ساتىپ اقشا تاراۋىنا جول بەرمەي وتىر»، - دەيدى ول.
اۆتور: كەنجەكەي توقتامۇرات قىزى
