ادامنىڭ جۇرەگى قالاي تىنىشتىق تابادى؟

استانا. قازاقپارات - ءبىز ءسوزىمىزدى ايتپاس بۇرىن مىنانداي بار حيكايانى ايتا كەتكەندى ءجون كورىپ وتىرمىز.

باياعىدا ءبىر قاتىگەز پاتشا ءارى باي بولىپتى. ونىڭ الماعان جۇرتى، ەلى قالماعان ەكەن. ءبىراق ول پاتشا سونداي اۋىرادى ەكەن. جۇرەگى قوبالجىپ، تىنباي دىرىلدەپ تۇراتىن دەرتكە شالدىعىپتى. سول دەرتىنەن ايىعۋ ءۇشىن كوپتەگەن ەمشىلەردى دە الدىرىپتى. سولاردىڭ بارلىعىدا ول پاتشانىڭ دەرتىن ەمدەي الماي باسىنان ايرىلىپتى. ءبىر كۇنى الگى پاتشاعا ءبىر وتاشى- ەمشى كەلىپ:

 - مەن سەنىڭ دەرتىڭدى ەمدەيمىن، سەن مەنىڭ ايتقانىمدى قىلا الساڭ - دەپتى. پاتشا:

- تالاي- تالاي سەن سياقتى ەمشىلەر ەمدەيمىن دەپ باسىنان ايىرىلدى. سەن نە ايتساڭدا اۋرۋىمنان ايىعۋ ءۇشىن جاسايمىن. ءبىراق سەندە ەمدەي الماساڭ باسىڭنان ايىرىلاسىڭ، ەمدەسەڭ ات باسىنداي التىن بەرەم - دەپتى. سوندا وتاشى- دارىگەر:

- ءبىر سۇلۋ جاپ- جاس 15-16 جاستاعى جىگىتتىڭ قانىن جىلىداي ىشسەڭ دەرتىڭنەن قۇلان تازا ايىعىپ كەتەسىڭ، - دەپتى. پاتشا:

- ول وڭاي عوي، - دەپ قىزمەتكەرلەرىنە سۇلۋ جاس جىگىت تاۋىپ اكەلۋدى بۇيىرىپتى. قىزمەتكەرلەرى ەرتەڭىندە- اق ءبىر كەدەي شال مەن كەمپىردىڭ 16 جاسار بالاسىن الىپ كەلىپتى. شال مەن كەمپىر جالعىز ۇلدارىن بوساتۋىن ءوتىنىپ سوڭىنان ەرە كەلگەن ەكەن. پاتشا شال مەن كەمپىرگە:

- مەن اۋرۋىمنان ايىعۋىم ءۇشىن سەندەردىڭ ۇلدارىڭنىن قانىن ءىشۋىم كەرەك، ەكى قاپ التىن بەرەم، رازىسىڭدار ما؟ - دەپ سۇراپتى. شال مەن كەمپىر پاتشانىن زۇلىمدىعىنان قورقىپ رازىلىقتارىن ءبىلدىرىپتى. كەيىن پاتشا قازىنى شاقىرىپ:

- مەن مىنا جىگىتتىڭ قانىن ىشپەكپىن، مۇنىڭ دىنىمىزدەگى ءپاتۋاسى قالاي - دەپ سۇراپتى. قازى:

- ءامىرشىم، ءسىز ءۇشىن بۇل ادال عوي، مۇندايدىڭ مىڭىنىڭ قانىن ىشسەڭىز دە بولادى دەپ - ءپاتۋاسىن بەرىپتى. ءسويتىپ قاساپشىنى شاقىرىپ جىگىتتى الىپ كەتەيىن دەپ جاتسا جاس جىگىت جوعارى قاراپ سونداي ەگىلىپ جىلاپ تۇر ەكەن. پاتشا:

- ءاي، جىگىت سونشا نەگە ەگىلىپ جىلاپ تۇرسىڭ، - دەپ سۇراپتى. جىگىت:

 - ءاي، حان يەم بۇل جالعاندا ادامنىڭ ادام الدىندا شىبىننىڭ قاناتى قۇرلى قادىرى بولماسا قيىن ەكەن. مەن انا شال مەن كەمپىردىڭ قۇدايدان تىلەپ العان جالعىزى ەدىم. ولار مەنەن كەيىن ەندى پەرزەنت كورمەيدى. ءبىراق ولار مەنى ەكى قاپ التىنعا ساتىپ جىبەردى. ەندى مۇڭىمدى كىمگە ايتامىن. ادام بالاسى جەر بەتىندە مۇڭىن ايتىپ ادىلدىكتى قازىدان كۇتەدى. ءبىراق مىنا قازى سىزدەن قورقىپ مەنىڭ قانىمدى ءىشۋىڭىزدى ادال دەپ ءپاتۋا بەردى. ول قۇدايدان قورقىپ ءپاتۋا بەرگەن جوق ول سىزدەن قورقىپ ءارى مانسابىنان ايىرىلىپ قالماۋ ءۇشىن جالعان ءپاتۋا بەردى. ادام مۇڭىن پاتشاعا ايتادى ءبىراق ءسىز مەنەن گورى ءوز جانىڭىزدى ارتىق كورىپ تۇرسىز. سول سەبەپتى مەن بۇكىل الەمدەرىڭ راببىسىنا مۇڭىمدى ايتىپ جىلاپ تۇرمىن، - دەيدى. سوندا پاتشانىڭ جۇرەگى ءجىبىپ:

- بارا بەر بوسسىڭ، ەكى قاپ التىندى سەندەرگە بەرگەن ساداقام بولسىن - دەپ اينالىپ كەتە بەرگەندە جۇرەگىنىڭ سوعۋى ادەتتەگى سوعۋىنان وزگەرىپ، قوبالجۋى، ءدىرىلى جوعالىپ تىنىشتالىپ قالىپتى. پاتشا دەرەۋ الگى ەمشىنى شاقىرتىپ:

- مەنىڭ جۇرەگىمنىڭ اۋرۋى باسىلدى سونداي تىنىشتالىپ قالدىم، سەن بۇلاي ەمدەۋدى قالاي ءبىلدىڭ دەپ سۇراپتى. سوندا ەمشى:

- پاتشام، سەنىڭ وسى ۋاقىتقا دەيىن وزگەگە مەيرىمىڭ مەن ساداقاڭ جوق ەدى. ساداقا مەن جاقسىلىق جۇرەكتى تىنىشتاندىرادى. مەن سوعان امال جاسادىم، - دەپ، شىعىپ جۇرە بەرىپتى.

 راس، ادام بالاسىنىڭ كوبى جۇرەكتەرىنە تىنىشتىق ىزدەيدى. ونى مۋزىكادان، اننەن، ىشىمدىك ىشۋدەن دە ىزدەيتىندەردى دە كورىپ ءجۇرمىز، ءبىراق ولار جۇرەككە تىنىشتىق بەرمەيدى. جۇرەككە كامىل يمان مەن السىزگە مەيىرىم تانىتۋ، ساداقا بەرۋ تىنىشتىق بەرەدى. كوپ ادام قولىندا بايلىعى بولعان كەزدە بەس تيىن ساداقا قىلا المايدى دا، باستارىنا ءبىر قيىنشىلىق كەلگەن كەزدە «اھ» ۇرادى.

 ول « اھ» ۇرۋلارىمەن باستارىنا كەلگەن قيىنشىلىعىن قايتارا المايدى. پايعامبارمىز س. ا. ۋ ءبىر حاديسىندە: « ساداقا - كەلە جاتقان بالەنى قايتارادى» دەگەن. سونداي قيىنشىلىققا كەز بولعان كەيبىر قالتالىلار دەر كەزىندە ساداقا مەن زەكەتىن بەرگەن بولسا بالكي قيىنشىلىق پەن اۋرۋ سىرقاۋدى كورمەگەن بولار ما ەدى. زەكەت بۇل جەتىم مەن جەسىردىڭ اقىسى. كىمدە كىم جاعدايى بولا تۇر زەكەتىن بەرمەسە جەتىم جەسىردىڭ اقىسىن جەپ ءجۇر.

جاناربەك ماعزام ۇلى

«نامىس»