الەمدەگى ەڭ ءىرى ايسبەرگ تولىقتاي ەرىپ كەتتى
استانا. قازاقپارات - 2025 -جىلعا دەيىن الەمدەگى ەڭ ءىرى ايسبەرگ سانالعان A23A وڭتۇستىك مۇحيتتا درەيف كەزىندە تولىقتاي ىدىراپ كەتتى. بۇل تۋرالى اركتيكا جانە انتاركتيكا عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ باسپاءسوز قىزمەتىنە سىلتەمە جاساپ بەلتا جازدى.
عالىمداردىڭ مالىمەتىنشە، سوڭعى 40 جىل بويى باقىلاۋدا بولعان الىپ مۇز كەسەگى ءوز «عۇمىرىن» اياقتاعان. ايسبەرگ ۇساق بولىكتەرگە ءبولىنىپ، ءومىر ءسۇرۋ كەزەڭىندە جالپى اۋماعىنىڭ %99 ىن جوعالتقان.
A23A ايسبەرگى 1986 -جىلى فيلحنەر شەلفتىك مۇزدىعىنان ءبولىنىپ شىققان. سول كەزدە ونىڭ اۋدانى شامامەن 4170 شارشى شاقىرىم بولعان. 30-جىلدان استام ۋاقىت بويى ول ۋەددەلل تەڭىزىنىڭ ورتالىق بولىگىندە قايراڭعا تىرەلىپ تۇرعان، كەيىن انتاركتيدا جاعالاۋى بويىمەن قوزعالا باستادى. 2023-جىلدىڭ قاراشا ايىنىڭ ورتاسىنا قاراي اشىق سۋعا شىققان.
2025-جىلدىڭ باسىندا ايسبەرگ وڭتۇستىك گەورگيا ارالىنا جاقىنداپ، ودان 80 شاقىرىم جەردە قايتادان قايراڭعا وتىرعان. ول جەردە 2025-جىلدىڭ قاڭتارىنان مامىرىنا دەيىن تۇرىپ، كەيىن شىعىس جاعىنان اينالىپ ءوتىپ، قوزعالىسىن جالعاستىردى. سول جىلدىڭ تامىز ايىنىڭ سوڭىندا ايسبەرگتەن اۋدانى 60 تان 300 شارشى شاقىرىمعا دەيىنگى ءۇش ءىرى بولىك ءبولىنىپ كەتتى. وسىدان كەيىن ول ەڭ ءىرى ايسبەرگ مارتەبەسىنەن ايىرىلدى.
مامانداردىڭ ايتۋىنشا، 2025 -جىلدىڭ قاڭتارىندا ونىڭ اۋدانى شامامەن 1300 شارشى شاقىرىم بولسا، قازىرگى تاڭدا 50 شارشى شاقىرىمنان دا از قالعان. سوڭعى ءۇش ايدا ايسبەرگ شامامەن 1000 شاقىرىم جول ءجۇرىپ، وڭتۇستىك جانە اتلانت مۇحيتتارىنىڭ شەكاراسىنان ءوتىپ، °49 وڭتۇستىك ەندىك ماڭىندا ورنالاسقان. قازىر ول اشىق سۋدا درەيف جاساپ، بىرتىندەپ تولىق ەرىپ جاتىر.
ايتا كەتيەىك، بىلتىر الەمدەگى مۇزدىقتاردا 408 گيگاتوننا مۇز ەرىدى.
