الاشتىڭ تۇڭعىش قۇربانى: شاكارىم قاجىنىڭ جۇرتتى جىلاتقان قوشتاسۋ ءسوزى

استانا. قازاقپارات - وسىدان 108 جىل بۇرىن،  6 -ناۋرىز كۇنى - الاش قالاسىندا (سەمەي) ۇلت اسكەرىنىڭ باسشىسى قازى نۇرمۇحامەد ۇلى بولشيەۆيكتەر قولىنان قازا تاپتى. ونى ەل «تۇڭعىش قۇربان» دەپ اتاپ كەتتى. قايعىلى وقيعا بىلاي بولعان ەدى.

алаш
Фото: Есбол Асылбеков

1918 -جىلى 6 -ناۋرىزدا تاڭەرتەڭگى ساعات 9 شاماسىندا الاش قالاسىندا قازى كۇندەگى ادەتىنشە اتتى ميليتسيانىڭ ساربازدارىن جاتتىقتىرىپ جۇرەدى. بۇل جاي عانا دەنەشىنىقتىرۋ ماشىعى بولعاندىقتان، ولار قارۋسىز جۇرگەن. كەنەتتەن 15 سولدات كەلىپ، الاش اسكەرلەرىنىڭ جاتتىعۋ جاساۋىنا قارسىلىق كورسەتەدى. قارۋسىز دەنە ماشىعىمەن اينالىسىپ جۇرگەن الاش جىگىتتەرى قورقىپ قالادى، الدى قاشا باستايدى.

الاش ميليتسيا باستىعى، ۋچيتەلسكي سەميناريا شاكىرتى قازى نۇرمۇحامەد ۇلى جىگىتتەرگە ايعايلاپ: «قايدا باراسىڭدار؟ جازىقسىز ولسەك ولەيىك، ءبارىمىزدى قىرماس» دەپ توقتاۋ ايتىپ، ءوزى ورنىندا تۇردى. جىگىتتەرگە توقتاۋ ايتىپ، جازىقسىز بولا تۇرىپ، قىزىلداردىڭ الدىندا قويان جۇرەكتىك كورسەتپەۋگە شاقىرادى. بۇل جاي عانا توقتاۋ ايتۋ ەمەس، ازاماتتاردى جۇرەك توقتاتۋعا، باتىلدىققا جەتەلەگەندىك، رۋحاني كۇش بەرۋ ەدى. سونى سەزگەن قىزىلدىڭ سولداتتارى مىلتىقتى ءۇستى -ۇستىنە اتىپ، قازىنىڭ وزىنە دە، اتىنا دا وق ءتيدى. وق جۇرەكتەن تيگەن ەكەن. ەسىل جاس سول ارادا جان تاپسىردى» دەپ جازدى «سارى ارقا» گازەتى. (الاش قۇربانى. سارى ارقا. 15- مارت 1918 ج. № 21). بۇل وقيعا الاش تاريحىندا «تۇڭعىش قۇربان» دەگەن اتپەن قالدى. 
ق. نۇرمۇحامەد ۇلى ەشقانداي قىلمىس جاساماعان، ءبىر توپ قارۋسىز قازاق جىگىتتەرىن جاتتىقتىرىپ جاتقاندا بولشيەۆيكتەر كەلىپ، ناقاق جاندى قاراداي اتىپ ولتىرگەن. اسكەر قۇرۋ ەندى عانا قولعا الىنىپ جاتقان كەزدە كىشى كوماندير قازى نۇرمۇحامەد ۇلىنىڭ جاۋ قولىنان قازا تابۋى الاش ءۇشىن پسيحولوگيالىق ۇلكەن سوققى بولدى. بۇل وقيعانى بۇرىن سوعىس تۇرماق اسكەردە دە بولىپ كورمەگەن قازاق جاستارىنىڭ ۇرەيىن ۇشىرىپ، جىگەرىن مۇقالتۋ ءۇشىن «قىزىلدار» تاراپىنان ادەي جاسالىنعان قاستاندىق دەپ قاراستىرۋعا بولادى. قازاقتاردىڭ اسكەر جاساقتاۋعا دەگەن تالپىنىسىن وسىلايشا ءبىر وقپەن توقتاتىپ تاستاماق بولعان پيعىلدارى انىق بايقالادى.
1918 -جىلى 7- ناۋرىزدا الاشتىڭ ۇلت ءۇشىن جانىن قيعان تۇڭعىش قۇربانى قازى نۇرمۇحامەد ۇلى جەرلەنەدى. بۇل قاندى وقيعا الاش اسكەرىنىڭ كەلەشەگى ءۇشىن ۇلكەن قاتەر ەكەندىگىن ەل باسقارعان قازاق ازاماتتارى سەزدى. سوندىقتان، قازىنىڭ قازاسىنا ۇلكەن ساياسي ءمان بەرىلدى.
جەرلەۋ راسىمىنە الاش تۋىن كوتەرگەن ازاماتتاردىڭ بارلىعى جينالادى، جان تەبىرەنتەر سوزدەر سويلەنەدى. ءمىرجاقىپ دۋلاتوۆ قازىعا ارناعان «تۇڭعىش قۇربان» دەگەن ولەڭىن وقيدى، رايىمجان مارسەكوۆ، مۇستاقىم مالدىبايەۆ جانە ت. ب. ازاماتتار ءسوز سويلەيدى. بۇكىل سەمەي جۇرتى قايعىرادى.
جاس جىگىتتىڭ ولىمىنە شاكارىم قۇدايبەردى ۇلى دا قاتىسادى. جانازاسىن شىعارىپ، قابىرگە قويعان سوڭ اقىن قارالى جيىنعا قاراپ بىلاي دەپ ءسوز سويلەپتى:
«الەۋمەت! مىناۋ جاتقان كىم؟ بۇل ۇلتى ءۇشىن شىبىن جانىن قۇربان قىلعان الاش ازاماتىنىڭ تۇڭعىشى. مۇنى ءولدى دەمەڭدەر. بۇل كۇنگى ءھام مۇنان سوڭعى ۇلتىم دەگەن ازاماتتار مىنا مەن سياقتى بولىپ ۇلتىم دەڭدەر، دەپ ءوزىنىڭ ۇلتشىلدىعىن سوزبەن ەمەس، ىسپەن كورسەتتى. مارقۇمنىڭ اتى دا قازى ەدى. قازى بي دەگەن ءسوز. قازى بيلىگىن ەتىپ كەتتى. قاراعىم، قازى، ولىمىڭە وكىنبە. ارمانىڭ جوق. قۇداي الدىندا دا، جۇرت الدىندا دا سەنىڭ ورنىڭ بولەك. وقىعاندار! جاستار! مىناۋ جولداستارىڭدى ۇمىتا كورمەڭدەر. مۇنىڭ ءۇي-ءىشىنىڭ مىندەتى سەندەردىڭ مويىندارىڭدا. ءبىر كىشكەنتاي كوزىنىڭ قاراشىعى قالدى. سونى تاربيەلەپ ادام قىلۋ، ءبارىڭنىڭ، بارلىق الاشتىڭ موينىنا پارىز جانە وزدەرىڭ دە بۇل وقيعاعا قاجىماڭدار. قۇداي-تاعالا الاشقا شىن ۇل بەرگەنىنە بۇگىن عانا كوزىم جەتتى. الپىس جاسقا كەلگەندە مۇنداي ۇلت ءۇشىن قۇربان بولاتىن ازاماتتى كورەمىن دەگەن ءۇمىتىم جوق ەدى. كوردىم ەندى، بۇگىن ولسەم دە ارمانىم جوق!»
شاكارىم جاس ءولىمنىڭ الدىندا ۇزاق سويلەيدى. اقساقالدىڭ سوزىنە جينالعان جۇرت تەگىس جىلاپتى.
اسىرەسە، قازىنىڭ سەميناريادا بىرگە وقيتىن جولداسى جۇسىپبەك ايماۋىتوۆتىڭ ءسوزى جان تەبىرەنتەدى:
«جان باۋىرىم جولداسىم! حوش بول! جاساعان الدىڭدى وزىڭە، ارتىن بىزگە قايىرلى قىلسىن! تالاپتاندىڭ، تالپىندىڭ، وقىپ قاتارعا كىردىڭ! بۇل كۇندە مىناداي مەزگىلسىز قازاعا دۋشار بولدىڭ. وكىنبە! ۇلتىڭ ءۇشىن تۋىپ ەدىڭ، ۇلتىڭ ءۇشىن ءولدىڭ! كەۋدەڭدە ءبىر-اق ارمان كەتتى، ەشكىمگە وق اتىپ، قىلىش سۋىرا الماي، جازىقسىز وققا ۇشتىڭ. تىم بولماسا ۇلتىڭنىڭ باقىتىنىڭ شەتىن كورە الماي كەتتىڭ. حوش، باۋىرىم، جولداسىم! - دەپ كوزىنىڭ جاسىن تيا الماي، ءسوزىن ارەڭ توقتاتتى. ءسۇيتىپ، 7 -مارتتا، بەيسەمبى كۇنى الاشتىڭ سوڭعى قۇربانىن سوڭعى باياندى ساپارىنا شىعارىپ، جۇرت تارقاستى» (الاش قۇربانى. سارى ارقا. 15- مارت 1918 ج. № 21).
الاش ازاماتتارى جاۋىنگەر جىگىتتەردىڭ رۋحىن كوتەرۋگە تىرىستى. ولاردىڭ قىزمەتى حالىق ءۇشىن ەكەندىگىن، جاھيد بولعان جاعدايدا ەشقاشان ۇمىتىلمايتىندىعىن ايتىپ، وتباسىلارىنا الاشوردا تاراپىنان كومەك كورسەتىلەتىنىن جاريالادى. سول كەزدەگى «جاس ازامات» گازەتى بىرلىك ۇيىمىنىڭ قازيدىڭ قازاسىنا كوڭىل ايتۋ جەدەلحاتىن جاريالادى. ونىڭ ءماتىنى تومەندەگىدەي:
«ءبىز وت جاندى، ۇلت قاندى، ەسىل قىرشىن جاس قازىنىڭ ارمانى جوق، ۇلت جولىندا تۇڭعىش قۇربان بولدى. بىزدەر قازىنى جانە ونىڭ ۇلگىلى جولىن ۇمىتپاسقا قۇداي الدىندا، ار الدىندا ۋادە بەردىك. سول ۋادەگە ءبىرىنشى نەگىز سالۋ ءۇشىن 20- اپرەلدە قازاقشا ويىن جاساپ، تۇسكەن ساف پايدانىڭ جارتىسىن ارتتا قالعان ءبىر جاسار ۇلىنىڭ تاربيەسىنە بەرمەك بولدىق جانە باسقا ۋاقىتتاردا جاردەم قىلىپ تۇرۋعا قاۋلى ىستەدىك. بىرلىك ۇيىمى اتىنان سماعۇل سادۋاقاس ۇلى، قوشكە كەمەڭگەر ۇلى، عابباس توعجان ۇلى، اسحات سەيدالى ۇلى. اپرەل 1918 -جىل» (جاس ازامات. اپرەل 1918 -جىل).
الاش ازاماتتارى قازىنىڭ ولىمىنە كىنالىلەردى جازاعا تارتۋ تۋرالى ماسەلە كوتەرىپ، بولشيەۆيكتەردىڭ شتابىنا بارادى. «سارى ارقا» گازەتى: 
«سول كۇنى ءبىزدىڭ باسشى ازاماتتار قازىنىڭ جولسىز ولگەنى تۋرالى بولشيەۆيكتەر باستىقتارىمەن سويلەستى. ولار: «ءبىز مۇنداي جۇمىستى ىستە دەپ ەشكىمگە بۇيىرعانىمىز جوق. ءوز بەتىمەن ىستەپ جۇرگەن بۇزاقىلاردىڭ جۇمىسى» دەپ وق اتقان سولداتتاردى ايىپتاتتى. سونان كەيىن اتۋشى سولداتتار ۆوەننو - ريەۆوليۋتسيوننىي سوتقا بەرىلدى» دەگەنىمەن، بۇل ەسەرسوقتارعا ەشقانداي جازا بەرىلمەگەن سياقتى. ويتكەنى، ماۋسىم ايىندا بولشيەۆيكتەر سەمەيدەن قاشقان كەزدە قازىنى اتقان سولدات امان-ەسەن سولارمەن بىرگە كەتكەن. ولاردى قۋعان الاش اسكەرى تۇتقىنداردىڭ ىشىندەگى الگى سولداتتى تانىعان. 
توپىراعى سۋىماي جاتىپ ەكى-ءۇش ايدان كەيىن-اق قازىنىڭ كەگى قايتارىلعانى جاڭا قۇرىلعان الاش اتتى اسكەرىنىڭ رۋحىن كوتەردى. قازيدى جازىقسىز اتىپ تاستاعان بولشيەۆيكتىڭ رۋبتسوۆسك مايدانىندا الاش اسكەرىنىڭ قولىنا تۇسكەنى تۋرالى «سارى ارقا» گازەتىندە جازىلدى: «الاش اسكەرىنىڭ ورالۋى. بولشيەۆيكتەر جاعىنان ءۇش ادام ءولىپ، ەكەۋى جارالاندى، ون ءبىر ادام قولعا ءتۇستى. سەگىز جىلقى، ءجۇز سومنىڭ مولشەرىندە اقشا جانە كوپ قارۋ-جاراق ولجالاندى. تۇتقىنداردىڭ اراسىندا قازىنى ولتىرگەن بولشيەۆيك تە بار. تاعى ءبىر بولشيەۆيكتىڭ قىلىشپەن باسى شابىلدى. الاش اسكەرىنىڭ شىعىنى - ءبىر ادام. جورىقتان اسكەردىڭ رۋحى كوتەرىلىپ قايتتى». 
الاشتىڭ العاشقى قۇربانى بولعان قازى نۇرمۇحامەد ۇلى قىسقا عۇمىرىندا وسىلايشا ارتىندا وشپەستەي ءىز قالدىردى.
PS. الاشوردانىڭ سەمەيدەگى العاشقى قۇرىلعان اتتى ميليتسياسىنىڭ كومانديرى قازى نۇرمۇحامەد ۇلى 1893 -جىلى سىبان-ەڭىرەكەي بولىسىنىڭ № 9 اۋلىندا دۇنيەگە كەلگەن. ونىڭ اكەسى نۇرمۇحامەد اتاعارين (سۇيەگى تورە بولۋى كەرەك) وسى بولىسقا تانىمال بيلەردىڭ ءبىرى بولعان. مۇراعات دەرەكتەرىندە ەڭىرەكەي بولىسىنىڭ لاۋازىمدى قىزمەتتەگى ادامدارىنىڭ تىزىمىندە يسمايىل جانقابايەۆ - بولىس باسقارۋشىسى، كانديداتى - راحمەتجان ۋبين، نۇرمۇحامەت اتاعارين - № 9 اۋلدىڭ سۋدياسى دەپ كورسەتىلگەن. قازى بەس اعايىندى بولىپتى (قۇدايبەردى، ءىسىلام، تاۋەلقازى، قازى جانە كەنجەعازى).
قازي سەمەيدەگى ورىس-قازاق مەكتەبىن ءبىتىرىپ، 1914 -جىلى مۇعالىمدەر سەمينارياسىنا تۇسەدى. 1918 -جىلى 6- ناۋرىزدا جاتتىعۋ كەزىندە قىزىلداردىڭ اتقان وعىنان 25 جاسىندا قازا تابادى.
قازى نۇرمۇحامەد ۇلى تۋرالى دا كوپ نارسە ءالى كومەسكى. وسى ءبىر جيىرمانىڭ ىشىندەگى ۋىزداي جاس جىگىتتىڭ ومىرىنەن بىلەتىنىمىز: ونىڭ سەمەي ۋەزىنىڭ ەڭىرەكەي بولىسىندا تۋعاندىعى، رۋى سىبان ەكەندىگى، قىزىلدار اتىپ كەتكەندە سەمەيدەگى مۇعالىمدەر سەمينارياسىندا وقىپ جۇرگەندىگى، پراپورشيك اسكەري شەنىنىڭ، ايەلىنىڭ جانە ءبىر جارىم جاستاعى ۇل بالاسىنىڭ بولعاندىعى.
ءوزىنىڭ قىسقا عۇمىرىندا ارتىنا وشپەستەي ءىز قالدىرۋى ونىڭ الاش اسكەرىندە قىزمەت ەتىپ جۇرگەن كەزدە جازىقسىز قازا بولۋىمەن بايلانىستى. وسى ءبىر ناقاق ءولىم قازاق قوعامىن، ونىڭ ىشىندە الاش قايراتكەرلەرىن سىلكىندىرىپ وتكەنى انىق. قازى تۋرالى بارلىق دەرەكتەر ونىڭ قازاسىنا قاتىستى عانا بولىپ كەلەدى. دەگەنمەن ەرەكشە قابىلەتتەرى بولماسا جاڭادان قۇرىلىپ جاتقان اسكەرگە جاي عانا سەميناريستىڭ كوماندير بولا قويۋى ەكىتالاي. باتىل، جەتەكشىلىك قابىلەتى بار، ءوز قۇربىلارىنىڭ ورتاسىندا شوقتىعى بيىك بولعاندىعىن «سارى ارقا» گازەتىندەگى ماقالادان كورۋگە بولادى: 
«سەمەيدە ەكى كلاستى شكولدى بىتىرگەننەن كەيىن بىرەر جىل بالا وقىتىپ، پۇل جيناپ الىپ، 1915 -جىلى سەمينارياعا ءتۇستى. ونى ەندىگى جىلى بىتىرەمىن دەپ جۇرگەندە ۇلت تىلەگىن زور كورىپ، بىرگە وقىپ جۇرگەن جولداستارىمەن ميليتسياعا جازىلدى. قىس ورتاسىنان بەرى اتتى ميليتسيانى باسقارىپ تۇرۋشى ەدى. مارقۇم اق كوڭىل، تالاپكەر، جىگەرلى، ۇلتشىل جاس ەدى، ۇلتشىلدىعىن كورسەتتى». 
ءمىرجاقىپ دۋلات ۇلى الاش ۇلىن جوقتاعان «تۇڭعىش قۇربان» ولەڭىن وقيدى.
تۇڭعىش قۇربان
مىناۋ كىم جاتقان، الەۋمەت،
جاس قابىردى جامىلىپ؟
مۇنشا ارداقتى كىم ەدى؟
تۇرسىڭدار ءبارىڭ جابىعىپ؟
جالعىزى ما ەدى بۇل ەلدىڭ،
قۇرمەتتەيتىن جابىلىپ؟
بەك پەن ءبيدىڭ ءبىرى مە ەدى،
جىلارداي جۇرتى ساعىنىپ؟
حانزادا ياكي سەيىت پە؟
قاراشى شۋلار قامىعىپ؟
جوق، الەۋمەت،
بۇل جاتقان:
جالعىز دا ەمەس،
باي دا ەمەس،
بي دە ەمەس،
بەك تە ەمەس،
سەيىت تە ەمەس،
حان دە ەمەس.
بۋسانىپ جاتقان جاس قابىر...
يەسىن مۇنىڭ ايتايىن:
ماقساتى ۇلتتىڭ جولىنا
تۋىن ۇستاپ قولىنا،
جاس عۇمىرىن پيدا ەتكەن،
جار-جولداسىن كۇيزەلتكەن،
الاشتىڭ ادال بالاسى،
ارمانسىز ولگەن داناسى،
جۇرەكتەن جالعىز وق تيگەن.
جازا باسپاي ءدوپ تيگەن،
الاشتىڭ بۇل قۇربانى -
اياۋلى جولداس قازي جاس،
قوش، باۋىرىم، جولداسىم!
ارمانسىز سەنىڭ ءوز باسىڭ.
قابىل بولىپ قۇربانىڭ -
الاشتى قۇداي وڭداسىن...
سونىمەن قاتار، ءسابيت دونەنتاي ۇلى «الاشتىڭ العاشقى قۇربانىنا» دەگەن ولەڭىن ارناعان.
الاش ۇكىمەتى مارقۇمنىڭ باسىنا بەلگى تاس قويادى، اقشا جيناپ وتباسىنا كومەكتەسەدى. ءىنىسىن وقىتۋ ءۇشىن ستيپەنديا بولەدى. الاش باسشىلارى قازى ولىمىنە بايلانىستى بولشيەۆيكتەرگە نارازىلىق بىلدىرەدى. بۇل وقيعا الاش تاريحىندا «تۇڭعىش قۇربان» دەگەن اتپەن قالادى.
تاريحي زەرتتەۋلەر
1918 -جىلى 15 -مارتتا شىققان «سارى ارقا» گازەتىنىڭ 21-سانىندا ايتىلعانداي قازىنىڭ سۇيەگى ەسكىشە قاراكەرەي، سىبان. بۇلاردىڭ انالارى توبىقتى كەڭگىرباي ءبيدىڭ شوبەرەسى ەكەن. اتاعارادان بىلامىق پەن نۇرمۇحامەد تۋىپتى. قازىنىڭ ايەلى ورىس قىزى بولىپتى. تۋىستارى قازىنىڭ قايىن اتاسى گەنەرال بولعانىن ايتادى. كەيىننەن قازىنىڭ جەسىرى رەسەيگە قونىس اۋدارىپتى. ءبىراق، 30- جىلدارى سەمەيگە كەلىپ، سەمەي ەت-كونسەرۆى كومبيناتىنىڭ ديرەكتورى بولىپ تۇرعان قازىنىڭ اعاسى تاۋەلقازى بىلامىقوۆقا (1937 -جىلى «حالىق جاۋى» دەپ ۇستالىپ، اتىلعان) ءىنىسىنىڭ، 1918 -جىلى الاش قالاسىندا قىزىلدار اتىپ كەتكەن كەزدەگى ۇستىندەگى جەيدەسىن اكەلىپ بەرگەن كورىنەدى. ايەلى قازىنىڭ تۇياعى - بالاسىنىڭ دا 9 جاسقا كەلىپ، شەتىنەپ كەتكەنىن ايتىپتى.
جالپى، قازى سياقتى الاشتىڭ العاشقى اسكەري مامانىنىڭ تۋىسى بولۋ بۇل اۋلەتكە وتە اۋىر تيگەن. قاراورمانداي وسى اۋلەتتەن بۇگىندەرى قالعانى كەنجەعازىنىڭ قىزدارىنىڭ ۇرپاقتارى عانا كورىنەدى.
1920-جىلداردان-اق بۇلاردى جەرگىلىكتى بەەلسەندىلەر قازىنىڭ تۋىسى دەپ، قىرلارىنا الا باستاعان. ۇلكەن اعالارىنىڭ ءبىرى - تاۋەلقازىنىڭ ءوزى نۇرمۇحامەدوۆ دەگەن اتتان قاشىپ، نۇرمۇحامەدتىڭ اعاسى بىلامىقتىڭ اتىن وزىنە فاميليا ەتىپ العان كورىنەدى. وسى بەس ازاماتتىڭ ۇلكەندەرى قۇدايبەردى مەن ءىسلامنىڭ قايدا كەتكەنىن تۋىستارى ءالى كۇنگە دەيىن بىلمەيدى. سول ءبىر قيىن قىستاۋلاردا باس ساۋعالاپ، رەسەيدىڭ ىشكى ولكەلەرىنە نەمەسە قىتايعا قونىس اۋداردى ما دەپ تە ويلايتىن كورىنەدى.
كەنجەعازى دا ۇنەمى قۋدالانىپتى. ول ەلدەن جىراقتاعى تارباعاتاي اۋدانى جەرىنە قونىس اۋدارعان كورىنەدى. سوندا مۇعالىم بولىپتى. ول كىسىنىڭ جۇبايى حۇسني كوكپەكتىنىڭ قىزى، ۇلتى تاتار ەكەن. سوۆەتتىك قىسىمنان شوشىعاندارى سونداي، اقسۋ اۋدانىنىڭ ورتالىعى جانسۇگىروۆتە تۇرعان، ءومىر بويى ۇستازدىق جاساعان، بۇگىندەرى مارقۇم بولعان گۇلفاتيما كەنجەعازى قىزى بالالارىنا اتا-باباسىنىڭ تاريحىن اقىرىن عانا ايتىپ وتىراتىن كورىنەدى. سونىڭ وزىندە دە ول كىسى سىرتقى ەلگە بۇل سىرىمىزدى ايتا بەرمەڭدەر دەيدى ەكەن. بالاسى سەرىكجاننىڭ ايتۋىنشا ول كىسى ماڭايىنداعى سۇيەگىن سۇراعان ەلگە «مەن ارعىنمىن» دەيدى ەكەن. زيراتىنىڭ باسىنداعى قۇلپىتاسىنا دا وسىلاي جازىلىپتى. 
...
قازى نۇرمۇحامەد ۇلىنا بايلانىستى «سارى ارقا» گازەتىندە باسىلعان «الاش قۇربانى» ماقالاسى - ءسوز جوق، وسى كۇنگە دەيىنگى بىردەن- ءبىر دەرەك. رەسمي قابىلدانعان پىكىر بويىنشا ماقالانى جازعان ادام بەلگىلى جازۋشى بەيىمبەت مايلين دەلىنەدى. ءبىراق، بۇل پىكىرگە قارسىلار دا بار ەكەندىگىن بىلەمىز. ولار ماقالانىڭ اۆتورى بەيىمبەت مايلين ەمەس، سەمەيلىك، كەيىننەن بەلگىلى جازۋشى بولعان ءسابيت دونەنتايەۆ ەكەنىن ايتادى جانە ونىڭ بۇركەنشىك اتى «بايىمبەتەدى» دەيدى. بايىمبەت سابەڭنىڭ ۇلكەن اكەلەرىنىڭ ءبىرى كورىنەدى. بايىمبەت سابەڭنىڭ ۇلكەن اكەلەرىنىڭ ءبىرى كورىنەدى. بەيىمبەت مايليندى جاقسى بىلگەن، ول كىسىنىڭ جەرلەسى، حالقىمىزدىڭ تاعى دا ءبىر ەرەكشە پەرزەنتى سەركە قوجامقۇلوۆتىڭ ايتقانىنا كوڭىل اۋداردىق. ول ءوزىنىڭ «شەبەرلىك مەكتەبى» دەگەن ەستەلىك كىتابىندا بەيىمبەتتىڭ سول وسى وقيعا بولعان كەزەڭدە ءوز ەلىندە بولعانىن «بەكەڭ بۇل كەزدە اۋىلدا، ايەت بولىسىندا مۇعالىم ەدى» دەپ كورسەتكەن.

ەسبول اسىلبەكوۆتىڭ facebook پاراقشاسىنان الىندى

سوڭعى جاڭالىقتار