زەرتتەۋگە 25 پەن 85 جاس ارالىعىنداعى 286 ادام قاتىسقان. ولاردىڭ ەشقايسىسىندا دەمەنتسيا نەمەسە ايقىن كوگنيتيۆتىك بۇزىلىس بەلگىلەرى بولماعان. الدىمەن قاتىسۋشىلار ەستە ساقتاۋ، اقپاراتتى وڭدەۋ جىلدامدىعى، زەيىندى اۋىستىرۋ، سوزدىك قور مەن ءماتىندى ءتۇسىنۋ قابىلەتىن باعالايتىن تاپسىرمالار ورىنداعان.
عالىمدار ادامنىڭ ويلاۋ قابىلەتىن شارتتى تۇردە ەكىگە بولگەن. ءبىرىنشىسى - جاڭا اقپاراتتى جىلدام وڭدەۋ قابىلەتى. وعان جەدەل ويلاۋ، جۇمىس جادى، زەيىندى تەز اۋىستىرۋ جاتادى. بۇل قابىلەت ادەتتە جاس ۇلعايعان سايىن بىرتىندەپ تومەندەيدى.
ەكىنشىسى - ءومىر بويى جيناقتالعان ءبىلىم مەن تاجىريبە. وعان سوزدىك قور، وقۋ ارقىلى الىنعان ءبىلىم جانە ءتۇرلى جاعدايدى بۇرىنعى تاجىريبەگە سۇيەنىپ ءتۇسىنۋ قابىلەتى كىرەدى. مۇنداي ءبىلىم جاس ۇلعايعان سايىن مىندەتتى تۇردە تومەندەمەيدى، كەرىسىنشە ۇزاق ۋاقىت بويى تولىعا بەرۋى مۇمكىن.
ودان كەيىن قاتىسۋشىلارعا جيىركەنىش، مۇڭ، كوڭىلدىلىك جانە جايلىلىق سەزىمىن تۋدىراتىن قىسقا بەينەروليكتەر كورسەتىلگەن. العاشقى كەزەڭدە ولاردان ەموتسياسىن وزگەرتپەي، تابيعي رەاكتسيا تانىتۋ سۇرالدى. كەيىن جاعىمسىز بەينەلەردى كورگەندە مۇڭ مەن جيىركەنىشتى ازايتۋعا، ال جاعىمدى ۆيدەولار كەزىندە جاقسى كوڭىل كۇيدى كۇشەيتۋگە تاپسىرما بەرىلدى.
ءار ۆيدەودان كەيىن قاتىسۋشىلار ءوز سەزىمىنىڭ قانشالىقتى كۇشتى بولعانىن باعالاعان. سونىمەن قاتار ولاردىڭ بەت الپەتى كامەراعا ءتۇسىرىلىپ، ارنايى اۆتوماتتاندىرىلعان باعدارلاما ەموتسيالىق وزگەرىستەردى تالداعان. وسىلايشا عالىمدار ادامنىڭ ءوز باعاسىن دا، سىرتقى رەاكتسياسىن دا سالىستىرعان.
ناتيجەسىندە ءبىلىمى مەن ومىرلىك تاجىريبەسى كوبىرەك ادامدار ەموتسيالارىن جالپى جاقسىراق باسقاراتىنى انىقتالعان. بۇل جاعىمسىز سەزىمدى ازايتۋعا دا، جاعىمدى ەموتسيانى كۇشەيتۋگە دە قاتىستى بولدى.
زەرتتەۋشىلەر مۇنى ومىرلىك تاجىريبەسى مول ادامنىڭ ەموتسيامەن كۇرەسۋدىڭ ءتۇرلى ءتاسىلىن جاقسىراق بىلۋىمەن تۇسىندىرەدى. مىسالى، ول جاعدايعا باسقا قىرىنان قاراۋدى، نازارىن باسقا نارسەگە اۋدارۋدى نەمەسە سەزىمىن ناقتى اتاپ، ونىڭ سەبەبىن ءتۇسىنۋدى جەڭىلىرەك قولدانۋى مۇمكىن.
ال اقپاراتتى جىلدام وڭدەۋ مەن جەدەل ويلاۋ قابىلەتى نەگىزىنەن جاعىمسىز ەموتسيالاردى ازايتۋ كەزىندە ماڭىزدى بولعان. بۇل كورسەتكىشى جوعارى ادامدار قايعى مەن جيىركەنىش سەزىمىن جاقسىراق تەجەي العان. ءبىراق ولاردىڭ كوڭىلدىلىك نەمەسە جايلىلىق سياقتى جاعىمدى ەموتسيالاردى كۇشەيتۋىندە ايتارلىقتاي ارتىقشىلىق بايقالماعان.
عالىمداردىڭ بولجامىنشا، جاعىمسىز سەزىمدى باسەڭدەتۋ ميعا كوبىرەك كۇش ءتۇسىرۋى مۇمكىن. ادامعا جاعىمسىز اقپاراتتان نازارىن تەز بۇرۋ نەمەسە بولىپ جاتقان جاعدايدى سانادا باسقاشا ءتۇسىندىرۋ قاجەت. مۇنداي ارەكەتتەر جەدەل ويلاۋ مەن جۇمىس جادىن كوبىرەك تالاپ ەتەدى.
زەرتتەۋدە ەگدە جاستاعى ادامدار مۇڭ مەن جيىركەنىش سياقتى جاعىمسىز سەزىمدەردى ازايتۋدا جاستارعا قاراعاندا كوبىرەك قينالعان. جاس ۇلعايعان سايىن بۇل ەموتسيالاردى باسەڭدەتۋ قابىلەتى تومەندەگەن.
ءبىراق جاقسى جاڭالىق تا بار. ەگدە جاستاعى قاتىسۋشىلار جاعىمدى ەموتسيالاردى كۇشەيتۋ نەمەسە ساقتاپ قالۋ جاعىنان جاستاردان كەم تۇسپەگەن. ياعني جاس ۇلعايعان سايىن ادامنىڭ بارلىق ەموتسيالىق قابىلەتى بىردەي ناشارلامايدى.
زەرتتەۋشىلەردىڭ پىكىرىنشە، ەگدە جاستاعى ادامدار جاقسى ساتتەن ءلاززات الۋعا، جاعىمدى ويدى جالعاستىرۋعا جانە ەموتسيونالدىق جايلىلىققا كوبىرەك ءمان بەرۋى مۇمكىن. ال جاعىمسىز ەموتسيانى جىلدام قايتا باعالاۋ كۇردەلىرەك كوگنيتيۆتىك رەسۋرستاردى قاجەت ەتەدى.
دەگەنمەن زەرتتەۋ «جاسى ۇلكەن ادامدار ەموتسياسىن باسقارا المايدى» دەگەندى بىلدىرمەيدى. جەكە ايىرماشىلىقتار ۇلكەن بولعان، ال ءومىر بويى جيناعان ءبىلىم مەن تاجىريبە كەز كەلگەن جاستا ەموتسيانى ءتيىمدى رەتتەۋمەن بايلانىستى بولعان.
زەرتتەۋدىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى شەكتەۋى بار. عالىمدار ءبىر ادامداردى ونداعان جىل بويى باقىلاماعان، ءار جاستاعى قاتىسۋشىلاردى ءبىر كەزەڭدە سالىستىرعان. سوندىقتان ادامنىڭ ەموتسيانى باسقارۋ قابىلەتى جاس ۇلعايعان سايىن ناقتى قالاي وزگەرەتىنىن بۇل جۇمىس تولىق دالەلدەي المايدى. سونىمەن قاتار تاجىريبە زەرتحانادا بەينەروليك كورۋ ارقىلى جۇرگىزىلگەن. كۇندەلىكتى ومىردەگى جانجال، جوعالتۋ نەمەسە قۋانىشتى وقيعا كەزىندەگى ەموتسيالار الدەقايدا كۇردەلى بولۋى مۇمكىن.
زەرتتەۋدىڭ نەگىزگى تۇجىرىمى مىنادا: ەموتسيانى باسقارۋ تەك مىنەزگە بايلانىستى ەمەس. وعان ادامنىڭ جەدەل ويلاۋ قابىلەتى دە، ءومىر بويى جيناعان ءبىلىمى مەن تاجىريبەسى دە ىقپال ەتەدى. جىلدام ويلاۋ جاعىمسىز سەزىمدەردى تەجەۋگە كومەكتەسسە، ومىرلىك تاجىريبە ەموتسيانىڭ بىرنەشە ءتۇرىن باسقارۋدا پايدالى بولۋى مۇمكىن.