قۇجاتتاعى مالىمەتكە سۇيەنسەك، ماماندار ەلگە سىرتتان كىرەتىن 31 ترانسشەكارالىق وزەننىڭ بويىنا ورناتىلعان 39 گيدروحيميالىق تۇستامادان الىنعان سىنامالارعا مونيتورينگ جۇرگىزگەن.
سونىڭ قورىتىندىسى بويىنشا، رەسەي فەدەراتسياسىنان ەلگە اعىپ كىرەتىن 6 وزەندە ۋىتتى زاتتارمەن لاستانۋدىڭ 5-كلاسى تىركەلگەن. ياعني، بۇل وزەندەردىڭ سۋى تەك گيدروەنەرگەتيكا، پايدالى قازبالاردى ءوندىرۋ، گيدروكولىك سياقتى ونەركاسىپتىڭ كەيبىر تۇرلەرىنە عانا جارامدى دەگەن ءسوز. ولار: ەسىل (قالقىما زاتتار)، ءۇي (نيكەل)، جايىق (فوسفاتتار)، شاعان (فوسفاتتار)، قاراوزەن (فوسفاتتار)، سارىوزەن (فوسفاتتار)، ەلەك - شىلىك ا. (فوسفاتتار).
ال لاستانۋدىڭ «5 » كلاسى رەسەيدەن كەلەتىن 4 وزەندە بايقالعان. ياعني، بۇل وزەندەر سۋ پايدالانۋدىڭ بارلىق تۇرىنە جارامسىز دەگەن ءسوز. ولار: توبىل - اققارعا ا. (كالتسي، ماگني، مينەراليزاتسيا، حلوريدتەر، مارگانەتس، نيكەل، سۋلفاتتار)، توبىل - ميليۋتينكا ست. (مارگانەتس)، ايەت (مارگانەتس)، توعىزاق - توعىزاق ست. (مارگانەتس)، وباعان (ماگنيي، مينەراليزاتسيا، مارگانەتس، حلوريدتەر).
سونداي-اق، باستاۋىن قىتاي اۋماعىنان الىپ جاتقان 2 وزەندە لاستانۋدىڭ «5 » كلاسى تىركەلگەن. ولار: قارا ەرتىس (قالقىما زاتتار)، ەمەل (قالقىما زاتتار). وزبەكستاننان اعىپ كىرەتىن كەلەس وزەنى دە لاستانۋدىڭ «5 كلاسىنا» دۋشار بولعان (قالقىما زاتتار). قىرعىز رەسپۋبليكاسىنان كىرەتىن تالاس وزەنىندە لاستانۋدىڭ 5 كلاسى تىركەلگەن (قالقىما زاتتار).
«قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 7 ترانسشەكارالىق وزەنىندە 51 جوعارى لاستانۋ، 2 ەكسترەمالدى جوعارى لاستانۋى جاعدايى تىركەلگەن»، - دەپ جازىلعان قۇجاتتا.
بيۋللەتەندە ىلە وزەنىنىڭ ارناسىنداعى حيميالىق ەلەمەنتتەردىڭ شوگىندىلەرى ازايماي تۇرعانى دا ايتىلعان.
«وتكەن كوكتەمگى ماۋسىمدا كەلەسى وزەندەردىڭ ارنالارى حيميالىق ەلەمەنتتەرمەن كوبىرەك لاستانعان بولىپ شىقتى: ىلە وزەنى - لاستانۋ كوزدەرى بەلگىسىز، بۇل اقپاراتتى الۋ قاجەت. سونداي-اق، قارابالتا وزەنىنىڭ لاستانۋ كوزدەرى رەتىندە اق-ءتۇز كەن ورنىنداعى كەندى قايتا وڭدەۋ قالدىقتارى جانە «قارا- بالتا» تاۋ- كەن كاسىپورنىنىڭ (قىرعىزستان) راديواكتيۆتىك قالدىق ساقتاۋ قويماسى بولۋى ىقتيمال»، - دەپ جازادى بيۋللەتەن اۆتورلارى.
اۆتور
ەسىمجان ناقتىباي