جەڭگەيدىڭ وكپەسى: قازاقتا عابيت مۇسىرەپوۆ بىرەۋ عانا ەمەس پە؟!

ەسىگىم ەشبىر ەسكەرتۋسىز تەز اشىلىپ، قاراكۇل پالتولى، قاراكۇل بورىكتى، قارا ەتىكتى ايەل كىرىپ كەلگەن. تاني قويدىم - عابەڭنىڭ (عابيت مۇسىرەپوۆتىڭ) ۇيىندەگى جەڭگەمىز عازيزا. قادىرمەندى اعانىڭ قۇداي قوسقان قوساعىن تورگە شىعارىپ، قولپاشتاپ وتىرعىزىپ، دەنساۋشىلىق، كوڭىل-كۇي سۇراپ، مىندەتىمدى تۇگەل اتقاردىم.

Фото: novoetv.kz

جەڭگەمىزدىڭ قيىق كوزى كۇلىمدەپ، اققۇباعا دا، قوڭىرقايعا دا تەلىگىسىز ءوڭى قۇلپىرۋلى. جالتىلداعان قارا قولسومكەسىنەن ءبىر پاراق قاعاز الىپ:

- مىنانى اعاڭ بەرىپ جىبەرىپ ەدى، قاينىم، كورە سالشى! - دەدى. كوز جۇگىرتتىم. ءوتىنىش ەكەن. عابەڭ كوكشەتاۋداعى «وقجەتپەس» ساناتوريىندە دەم الىپ قايتقان ەكەن، جولداماسىنىڭ قۇنى 130 سومدى وتەپ بەرۋدى ايتىپتى، ءوتىنىشتىڭ سول جاق شەكەسىنە كۆيتانسياسىن ءىلىندىرىپتى.

- جەڭگەي، سىزدەردىڭ بيىل كوكتەمدە «الماتى» ساناتوريىندە دەم العاندارىڭىزداعى عابەڭنىڭ ليۋكس-ءنومىرىنىڭ جولداماسىن وتەپ بەردىك ەمەس پە؟ - دەدىم، ابىرجىعانىمدى جاسىرا الماي، جەڭگەمىزدەن قولداۋ دا كۇتىپ. «ءا، سولاي ەدى-اۋ، ونى ەسكەرمەپپىز عوي!» دەيتىن شىعار دەپ تە ويلادىم.

- وندا تۇرعان نە بار؟ - دەپ جەڭگەمىز دىك ەتتى.

- ءبىر جازۋشىعا ءبىر جىلدا ەكى رەت جاردەم جاساي المايمىز، ءتارتىپ سولاي.

- قازاقتا عابيت مۇسىرەپوۆ بىرەۋ عانا ەمەس پە؟!

- ارينە.

- وندا نەگە بۇلتاقتايسىڭ؟! - دەگەن جەڭگەمىزدىڭ ءوڭى سۋىپ، مۇرىنى قۋسىرىلا قالعانى. تىڭدايتىن، تۇسىنگىسى كەلەتىن سيقى بايقالمايدى.

- جەڭگەي، سابىر ەتىڭىز! بىزدە قارجى مولشەرى شەكتەۋلى. مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى، نەمەسە سوۆەت وداعىنىڭ باتىرى، نەمەسە سوتسياليستىك ەڭبەك ەرى، نەمەسە س س س ر جوعارعى سوۆەتىنىڭ دەپۋتاتى جازۋشىلارعا ءبىر مەزگىل بەرىلەر اقشالاي جاردەمنىڭ ەڭ كوپ مولشەرى 140 سوم. عابەڭ عوي دەپ، «الماتىنىڭ» 240 سوم پۋتيەۆكاسىنىڭ قۇنىن تاۋەكەلمەن تولىق تولەتتىرىپ ەدىم، سول ءۇشىن ماسكەۋدەن كەلىپ تەكسەرگەن رەۆيزوردان سوگىس الدىم، بىزگە قارجىنى بەرەتىن دە، جۇمسالۋىن قاداعالايتىن دا ۇلكەن ادەبي قور، ولار زاڭدى بۇزدىرمايدى، - دەپ بار-جوق ماعلۇماتىمدى جايىپ سالدىم. جەڭگەمىز ۇشىپ تۇرىپ، قولىمداعى ءوتىنىشتى جۇلىپ الىپ، وكشەسى تاق-تۇق، تاق-تۇق ەتىپ شىعا جونەلدى…

ەكى كۇننەن كەيىن ءانۋار ءالىمجانوۆ شاقىرتتى. باردىم.

- كەل، كەل، وتىر! - دەپ ادەتىنشە سىلق-سىلق كۇلگەن باسشىمىز ءبىر قاعازدى ۇسىنىپ: - مىنانى وقىشى! - دەيدى.

وقىدىم. بىلاي دەلىنىپتى: «قازاق س س ر جوعارعى سوۆەتىنىڭ دەپۋتاتى، قازاقستان جازۋشىلار وداعى باسقارماسىنىڭ ءبىرىنشى سەكرەتارى ءا. ت. ءالىمجانوۆ جولداسقا سوتسياليستىك ەڭبەك ەرى، اكادەميك ع. م. مۇسىرەپوۆتەن ارىز: «ءسىزدىڭ قۇزىرىڭىزداعى ليتفوندتىڭ ديرەكتورى قابىشيەۆ دەگەن مەنىڭ «وقجەتپەس» ساناتورياسىنا العان پۋتيەۆكامنىڭ قۇنىن تولەۋدەن باس تارتتى. سوعان شارا قولدانىپ، اقشامدى قايتارتىپ بەرۋىڭىزدى سۇرايمىن». ءانۋارعا قارادىم. ول ءۇنسىز كۇلىپ وتىر.

- ءيا، نە دەيسىڭ؟ - دەيدى.

- نە دەيىن! - دەدىم دە، ارىزدىڭ ەتەك تۇسىنا: «ع. م. مۇسىرەپوۆ جولداستىڭ بيىل ءساۋىر ايىندا «الماتى» ساناتوريىنە العان جولداماسىنىڭ قۇنىن تولىق كۇيىندە، 240 سوم، وتەپ بەردىك. س س س ر ادەبي قورى تاراپىنان سول ءۇشىن سوگىس ەستىدىم. ارداگەرلەرگە ءبىر جولعى جاردەماقى مولشەرىمىز - 140 سوم. ءبىر جىلدا ءبىر جازۋشىعا ەكى رەت كومەك كورسەتۋگە پراۆومىز جانە جوق. سوندىقتان ع. م. مۇسىرەپوۆ جولداستىڭ ەكىنشى ءوتىنىشىن قابىل الماعانىمىز زاڭدى ەكەنىن مالىمدەيمىن»، - دەپ جازىپ، رەسميلەپ قول قويدىم دا، ءانۋارعا قايتاردىم. ول وقىپ، تاعى دا سىلق-سىلق كۇلىپ:

- قىزىق بولدى عوي. عابەڭ زاڭدارىڭدى بىلمەگەن شىعار، ايتپەسە…

- انەكە، كەشىرىڭىز، ءوتىنىشىن جەڭگەمىز الىپ كەلگەن، ول كىسىگە مىناۋ جازعانىمدى بۇدان گورى تاپتىشتەپ ايتىپ، ءتۇسىندىرىپ بەرگەنمىن.

- ءتۇسىندى مە؟

- جوق. ەتىگىنىڭ وكشەسى تاق-تۇق، تاق-تۇق ەتىپ، ماعان: «توقتاي تۇر! توقتاي تۇر!» دەگەندەي بوپ كەتكەن.

- باسە! - دەپ ءانۋار كۇلدى.

- شاقىرتقانداعى شارۋاڭىز وسى ما ەدى؟

- وسى. ءما، ارىزىن وزىنە بەرەرسىڭ، - دەپ ۇسىندى.

- انەكە، ءسىز دە قىزىق ەكەنسىز! ارىزدى سىزگە جازعان ەكەن، ءسىز ءوزىڭىز بەرىڭىز! - دەدىم، المادىم.

- ءتۇۋ! ءبارىن ءتۇسىندىرۋ كەرەك بولدى. شالدىڭ اشۋلانۋى دا مۇمكىن.

- اشۋلانسا، ايتىڭىز: ەگەر اقشاسى تاۋسىلىپ، قينالىپ وتىرسا، ءبىر ايلىق جالاقىمدى بەرەيىن، - دەپ ەدىم، انەكەڭ ەكى قولىن بىردەي سەرمەپ، سىلق-سىلق كۇلىپ قالدى.

شاماسى ءبىر اپتا وتكەندە جازۋشىلار وداعى عيماراتى الدىندا عابەڭە قارسى ۇشىراسىپ قالدىم. ءبىر كىسى قولتىقتاپ كەلەدى ەكەن.

- عابە، اسسالاۋماعالەيكۇم! - دەدىم، جول بەرە ىعىسىڭقىراپ. اعامىز جەلدەگەن بۇعىشا مۇرىنىن كوتەرە قيىق كوزىن ءبىر تاستادى دا، ۇندەمەي كەتە باردى. ىشىمنەن: «ە، عابە، ءسىز كەرەك ەتپەسىڭىز دە، مەنىڭ سالەمىم 130 سومنان قىمباتىراق» دەدىم. سودان كەيىن ول اعاەكەمىزدى ماڭايلاۋدى قويدىم.

ەستەلىك يەسى جازۋشى عابباس قابىش ۇلى