«اق جول» فراكسياسى دەپۋتاتتىق ساۋالداردا دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىندەگى جەكەشەلەندىرۋدى بىرنەشە رەت سىنعا الدى. ءبىز كلينيكالاردى تومەن باعامەن ساتۋعا نەمەسە جاڭا يەلەر وبەكت ءۇشىن مەملەكەتتىڭ وزىنەن كەپىلدەندىرىلگەن تولەمدەر ەسەبىنەن ەسەپتەسىپ، ولاردى كەيىننەن ساتىپ الۋ ارقىلى سەنىمدى باسقارۋعا بەرۋگە قارسى بولدىق. مۇنداي فورمات سىبايلاس جەمقورلىق تاۋەكەلدەرىنىڭ جوعارى دارەجەسىن جانە ءىس جۇزىندە الەۋمەتتىك نىسانداردى «قاجەتتى ادامدارعا» تاراتۋدى كوزدەيدى»، - دەدى د. ەسپايەۆا ق ر پرەمەر- ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى ەرالى توعجانوۆتىڭ اتىنا جولداعان ساۋالىندا.
ونىڭ ايتۋىنشا، 2017 -جىلدان باستاپ 5 دەپۋتاتتىق ساۋال جولدانعان، وندا ناقتى مىسالدار كەلتىرىلدى. اتاپ ايتقاندا، بۇل الماتى وبلىسىنداعى تالعار اۋداندىق اۋرۋحاناسىنا، پاۆلودار وبلىستىق دياگنوستيكالىق ورتالىعىنا قاتىستى بولدى. مىسالى، اۋدانى 7000 شارشى مەتردەن اساتىن جانە بارلىق جابدىقتارى بار اتالعان ورتالىق شارشى مەترىنە 44 مىڭ تەڭگە باعامەن ساتىلدى.
«الماتى قالاسىنداعى بالالار ستوماتولوگيالىق كلينيكاسى قالالىق قوعامدىق دەنساۋلىق باسقارماسى باسشىسىنىڭ اعاسىنا ساتىلدى. كلينيكانىڭ ەسەپ شوتىندا 170 ميلليون تەڭگە بولا تۇرا جانە جىل سايىنعى بيۋدجەتتىك قارجىلاندىرۋ 260 ميلليون تەڭگەنى قۇراسا دا، العاشقى جارنا 92 ميلليون تەڭگەنى قۇرادى. مۇنىڭ ءبارىن جەكەشەلەندىرۋ دەپ اتاۋعا بولمايدى، بۇل تازا «جاۋلاۋ». 2017-2020 -جىلدارى بارلىعى 124 كلينيكانى جەكەشەلەندىرۋ جوسپارلانعان بولاتىن. مەملەكەت نەمەسە قوعام بۇدان قانداي پايدا تاپتى - بۇل ءبىز ءۇشىن دە قۇپيا. جەكەشەلەندىرۋدىڭ 2021-2025 -جىلدارعا ارنالعان كەشەندى جوسپارىنا سايكەس، تاعى 700 مەملەكەتتىك كاسىپورىن جەكەشەلەندىرۋگە جاتادى، ولاردىڭ ىشىندە مەديتسينالىق وبەكتىلەر دە بار»، - دەدى دەپۋتات.
ونىڭ سوزىنە قاراعاندا، 2021 -جىلعى 12 - قازانداعى «دەنى ساۋ ۇلت» ۇلتتىق جوباسى اياسىندا مەملەكەتتىك- جەكەشەلىك ارىپتەستىك (م ج ءا) تەتىگى بويىنشا 20 ءىرى كوپبەيىندى اۋرۋحانا سالۋ كوزدەلگەن.
«كەشە سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس- قيمىل كەڭەسىندە پرەزيدەنت مەملەكەتتىك- جەكەشەلىك سالاسىندا سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى باقىلاۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى. ونى جۇزەگە اسىرۋعا بارلىق نەگىز بار. «قازاقستاندىق م ج ءا ورتالىعى» سايتىنا سايكەس جوسپارلانعان مەديتسينالىق نىسانداردىڭ جالپى قۇنى شامامەن 3 تريلليون تەڭگەنى قۇرايدى. (2 تريلليون 950 ملرد. تەڭگە) . ەگەر مەملەكەتتىك كلينيكالار ەڭ كوپ دەگەندە 300-500 ميلليون تەڭگەگە ساتىلسا جانە سيرەك جاعدايلاردا - 1-1,5 ميلليارد تەڭگەگە ساتىلسا، ال، ادەتتە، سەنىمگەرلىكپەن باسقارۋ تۇرىمەن «سىيعا تارتىلسا»، وندا ولاردىڭ ورنىنا جاڭا كلينيكالارعا بيۋدجەتتەن جۇزدەگەن ميلليارد تەڭگە جۇمسالادى»، - دەدى د. ەسپايەۆا.
ماسەلەن، تۇركىستان قالاسىنداعى كوپبەيىندى اۋرۋحانانىڭ وپەراتسيالىق شىعىندارىن، ينۆەستوردىڭ سىياقىسىن جانە كرەديتتەر بويىنشا پايىزىن ەسكەرە وتىرىپ، 570 ورىننىڭ ينۆەستيتسيالىق شىعىندارى 480 ميلليارد تەڭگەنى قۇرايدى. «استانا مەديتسينا ۋنيۆەرسيتەتى» ك ە ا ق جانىنداعى 800 ورىندىق بىرىككەن ۋنيۆەرسيتەت اۋرۋحاناسىن سالۋعا جانە پايدالانۋعا بەرىلەتىن تولەمدەر 900 ميلليارد تەڭگەگە دەيىن جەتەدى. جوعارىدا ايتىلعاندارعا بايلانىستى «اق جول» دەپۋتاتتىق فراكسياسى كەلەسىلەردى سۇرايدى:
1) جەكەشەلەندىرىلگەننەن نەمەسە سەنىمگەرلىك باسقارۋعا بەرىلگەننەن كەيىن، بۇل مەكەمەلەر مەملەكەتتەن قانشا قاراجات العانىن حابارلاۋ.
2) م ج ءا اياسىندا جاڭا مەديتسينالىق نىساندار بويىنشا قۇرىلىسقا، قىزمەت كورسەتۋگە، باسقارۋعا، وپەراتسيالىق شىعىندارعا جانە پايىزداردى تولەۋگە قانشا مەملەكەتتىك قاراجات جوسپارلانعانىن حابارلاۋ.
3) قوعامعا قازىرگى كلينيكالاردى تومەن باعادا بەرۋدىڭ جانە جاڭا نىسانداردى تريلليونداپ قارجىلاندىرۋدىڭ ءمانىن، وسى سحەمالاردىڭ تۇپكى بەنەفيتسيارى كىم ەكەنىن ءتۇسىندىرۋ.
4) حالىق پەن مەملەكەتتىڭ مۇددەلەرىنە تىكەلەي قىسىم جاسالعان جاعدايدا، قالىپتاسقان كوزقاراستاردى سىني تۇرعىدان قايتا قاراۋ قاجەت.
اۆتور: رۋسلان عابباسوۆ