اتاۋلى كۇندەر
حالىقارالىق ءۇش تارماقتى جۇيكە نيەۆرالگياسى كۇنى
ءۇش تارماقتى جۇيكە نيەۆرالگياسى - ادام جانىنا قاتتى باتاتىن اۋرۋلاردىڭ ءبىرى. حالىقارالىق ءۇش تارماقتى جۇيكە نيەۆرالگياسى كۇنى - وسى اۋرۋ تۋرالى كوبىرەك اقپارات تاراتۋدىڭ جاقسى ءتاسىلى. ول تۋرالى اقپارات تاراتۋ ناۋقانى 2013 -جىلى باستالدى، وعان TNnME (ءۇش تارماقتى جۇيكە نيەۆرالگياسى جانە مەن) ۇيىمىنىڭ مۇرىندىق بولدى.
حالىقارالىق بالالاردىڭ سەرەبرال سال اۋرۋى كۇنى
قازان ايىنىڭ ءبىرىنشى سارسىنبىسىندە اتاپ وتىلەدى. اۋستراليانىڭ بالالار سەرەبرال سال اۋرۋى اليانسىنىڭ بالالار سەرەربال سال اۋرۋىنىڭ بىرلەستىگىمەن (ا ق ش) بىرلەسىپ قۇرىلدى. جوباعا 46 ەلدىڭ 270-تەن استام ۇيىمى مەن اۋرۋحاناسى قولداۋ كورسەتكەن. بۇل - ادامداردىڭ وسى اۋرۋعا شالدىققان بالالاردىڭ الەمىن جاقسارتۋعا بولاتىن يدەيالار جونىندە پىكىر الماساتىن ارنايى كۇن.
ەستە قالار وقيعالار
1946 -جىلى الماتىداعى قازاق وپەرا جانە بالەت تەاترىندا «ءبىرجان - سارا» وپەراسىنىڭ پرەمەراسى قويىلدى. وپەرانىڭ اۆتورى - م. تولەبايەۆ، ليبرەتتوسىن ق. جۇماليەۆ جازعان. العاشقى قويىلىمداعى ءبىرجان بەينەسىن ءا. ۇمبەتبايەۆ سومداسا، سارانى ك. بايسەيىتوۆا وينادى.
«ءبىرجان - سارا» - كوپ اكتىلى ليريكالىق- درامالىق وپەرا. ونىڭ نەگىزىنە XIX عاسىردا ءومىر سۇرگەن اقىن، ءانشى- كومپوزيتور ءبىرجان سال مەن سارا اقىننىڭ ايتىسى الىنعان. وپەراعا 1949 -جىلى ك س ر و مەملەكەتتىك سىيلىعى بەرىلگەن.
1993 -جىلى ق ر جوعارعى كەڭەسى پرەزيديۋمى كوكشەتاۋ قالاسى جانە وبلىسىنىڭ ورىس تىلىندەگى «كوكچەتاۆسكايا وبلاست» اتاۋىن «كوكشەتاۋسكايا وبلاست»، ال «كوكچەتاۆ» اتاۋىن «كوكشەتاۋ» دەپ قولدانۋ تۋرالى قاۋلى قابىلدادى. كوكشەتاۋ قالاسى كوكشەتاۋ قىراتىنىڭ تەرىسكەيىندە، قوپا كولىنىڭ جاعاسىندا ورنالاسقان، بۇگىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسى اقمولا وبلىسىنىڭ اكىمشىلىك ورتالىعى.
1993 -جىلى الماتىدا جازۋشى ءىلياس ەسەنبەرليننىڭ مۇراجايى اشىلدى.
1997 -جىلى ق ر ۇكىمەتىنىڭ №1419 قاۋلىسىمەن ارنايى تەلە- راديوحابار تاراتۋ سۋبەكتىسى رەتىندە «قازتەلەراديو» رەسپۋبليكالىق مەملەكەتتىك قازىنالىق مەكەمەسى قۇرىلدى، ونىڭ نەگىزگى مىندەتى رەتىندە «تەلە-راديوباعدارلامالاردى جانە باسقا تەلەراديوحابارلاردى تاراتۋ» بەلگىلەندى.
1998 -جىلى «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسياسىنا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىمەن ق ر كونستيتۋتسياسىنا وزگەرىستەر ەنگىزىلدى. اتاپ ايتقاندا، پرەزيدەنت وكىلەتتىگىنىڭ جاڭا مەرزىمى بەكىتىلدى - 7 جىل. جاس شەكتەۋلەرى دە وزگەرتىلدى: تومەنگى مەجە - قىرىق جاستان كەم ەمەس، جوعارى مەجە - شەكتەلمەگەن.
1999 -جىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ قاۋلىسىمەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق مۇراعات قورى تۋرالى ەرەجە بەكىتىلدى.
1999 -جىلى بەرلين كوشەلەرىنىڭ بىرىنە قازاقتىڭ ۇلى اقىنى اباي ەسىمى بەرىلدى.
2005 -جىلى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە ءىرى تۇركىتانۋشى عالىم، ەتنوگراف ليەۆ گۋميليەۆتىڭ مۇراجاي- كابينەتى اشىلدى. مۇندا ل. گۋميليەۆتىڭ بۇكىل شىعارمالارى توپتاستىرىلعان. ولاردىڭ ىشىندە «قازاق ەتنوسىنىڭ شىعۋ تاريحى» قولجازباسى مەن «ەتنوگەنەز بەن جەر بيوسفەراسى» اتتى دوكتورلىق ديسسەرتاتسياسىنىڭ ءتۇپنۇسقاسى دا بار. سونداي- اق ەلباسى نۇرسۇلتان نازاربايەۆتىڭ ەۋرازياشىلدىق يدەياسىن قولدايتىن ءبىرقاتار ەڭبەكتەرى قويىلعان. كابينەتتىڭ اشىلۋ راسىمىندە عالىمنىڭ زايىبى ن. گۋميليەۆانىڭ جيەنى م. نوۆگورودوۆا ەۋرازياشىل جاننىڭ ءوز تۋىندىلارىن باسقان جازۋ ماشينكاسىن مۇراجايعا تاپسىردى.
2009 -جىلى استانادا شۆەيتساريا كونفەدەراتسياسىنىڭ قازاقستانداعى ەلشىلىگى اشىلدى.
2011 -جىلى موناكو كنيازدىگىندە حانزادا البەر- 2، پرەمەر- مينيستر ميشەل روجە، سونىمەن قاتار سىرتقى ساياسات ۆەدومستۆوسىنىڭ باسشىسى جوزە باديا مەن وزگە دە مينيسترلەردىڭ قاتىسۋىمەن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قۇرمەتتى كونسۋلدىعى اشىلدى.
2013 -جىلى كيشينيەۆتە وتكەن تاۋەلسىز مەملەكەتتەر دوستاستىعى مەملەكەتتىك اقپارات اگەنتتىكتەرى باسشىلارى كەڭەسىنىڭ XVII وتىرىسىندا «قازاقپارات» ح ا ا «ت م د- عا 20 جىل» مەرەيتويلىق مەدالىمەن ماراپاتتالدى. ناگرادا تمد- عا قاتىسۋشى مەملەكەتتەردىڭ ىقپالداستىعىن دامىتۋعا قوسقان ۇلەسى ءۇشىن بەرىلدى.
2015 -جىلى ءال- فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە حالىقارالىق «بولاشاق» ستيپەندياسىنىڭ العاشقى ءتىل مەكتەبى قۇرىلدى. وسى مەكتەپتىڭ نەگىزگى سەرىكتەسى بريتاندىق كەڭەس بولىپ تابىلادى. مەكتەپ جۇمىسى اعىلشىن ءتىلىن وقىتۋدىڭ «6 6» جاڭا فورماتىن ۇسىنادى، وندا العاشقى 6 ايدا «بولاشاقتىڭ» كۆوتالىق ستيپەندياتتارى اعىلشىن ءتىلىن قازاقستاندا، قالعان 6 ايدا شەتەلدە وقيدى.
2019 -جىلى سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا ءونىمى ەكسپورتقا باعىتتالعان كاسىپورىنداردى بىرىكتىرەتىن «قىزىلجار» اتتى ارنايى ەكونوميكالىق ايماق قۇرىلدى. بۇل - قازاقستان مەن رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ شەكارالاس وڭىرلەرىندە اشىلىپ وتىرعان العاشقى جانە جالعىز ارنايى ەكونوميكالىق ايماق. ناتيجەسىندە، ازىق- تۇلىك ونىمدەرى، قۇرىلىس ماتەريالدارى، جيھاز، ەلەكترونيكا مەن ماشينا جاساۋ ءوندىرىسى ءبىر جەردە بولادى.
اۆتور: زارينا تۋعانبايەۆا