تۋۋ جانە ءولىم- ءجىتىم كورسەتكىشتەرىوتكەن جىلدىڭ دەڭگەيىندە ساقتالسا 30 جىلدان كەيىن قازاقستان حالقى 24 ميلليونادامنان اسادى. ولاردىڭ 9 ميلليونى ەلىمىزدىڭ ەڭ ءىرى ءۇش قالاسىندا تۇراتىنبولادى.
مۇنداي تۇجىرىمدارعا ەڭبەك رەسۋرستارىندامىتۋ ورتالىعىنىڭ (بۇدان ءارى ەردو) ساراپشىلارى ق ر ۇلتتىق ەكونوميكامينيسترلىگى ستاتيستيكا كوميتەتىنىڭ اقپاراتىن تالداۋ ناتيجەسىندە قول جەتكىزدى.رەسمي مالىمەتتەرگە سايكەس، قازاقستان حالقى بيىل 1 - شىلدەدەگى جاعداي بويىنشاجىل باسىنان بەرى 112 مىڭ ادامعا كوبەيىپ، 18,5 ميلليوننان اسقان.
سونىمەن بىرگە، قالالانۋ (ۋربانيزاتسيا)پروتسەسى بەلسەندى تۇردە جالعاسۋدا. ءبىرىنشى جارتىجىلدىقتا 112 مىڭ تۇرعىننىڭىشىندە قالالاردىڭ ۇلەسى %74,3 قۇرادى (2019 -جىلدىڭ باسىندا % 58,2 بولعان).اۋىلدىق جەرلەردەگى حالىقتىڭ سانى بار- جوعى 29 مىڭ ادامعا ءوستى، بۇل تومەنكورسەتكىش تۇرعىنداردىڭ اۋىلداردان كەتۋىمەن بايلانىستى. جىل باسىنان بەرى اۋىلدىقاۋماقتاردان كوشى- قوننىڭ تەرىس سالدوسى 23 مىڭ، ال تابيعي ءوسىم 52 مىڭ ادامدىقۇرادى.
الماتى، نۇر- سۇلتان جانە شىمكەنتقالالارىندا قازىرگى ۋاقىتتا حالىقتىڭ % 22 تۇرادى. ەگەر ولارعا ىرگەلەس جاتقانوبلىستاردى (الماتى، اقمولا جانە تۇركىستان) قوسساق، وندا بۇل كورسەتكىش % 47,5دەيىن ارتادى.
ەردو ساراپشىلارىنىڭ مالىمەتى بويىنشا،تۋۋ جانە ءولىم- ءجىتىم كورسەتكىشتەرى وتكەن جىلدىڭ دەڭگەيىندە، ال كوشى- قوناعىندارى سوڭعى بەس جىلدىڭ ورتاشا مانىندە ساقتالسا قازاقستان حالقىنىڭ ورتاشاجىلدىق سانى 2027 -جىلعا قاراي 20 ميلليون ادامنان اسادى، ال 2050 -جىلعا قاراي ول24,5 ميلليون ادامعا جەتەدى.
«وسى جاعدايلاردا 2050 -جىلعا قاراي نۇر- سۇلتان قالاسىتۇرعىندارىنىڭ سانى 3,1 ميليوننان اسادى، بۇل 2018 -جىلمەن سالىستىرعاندا % 194وسىمگە سايكەس كەلەدى جانە ەڭ ءىرى مەگاپوليس - الماتىعا جاقىنداي تۇسەدى. وتىزجىلدان سوڭ وسى شاھار تۇرعىندارىنىڭ سانى 3,3 ميلليونعا جەتىپ، ءوسىم % 82قۇرايدى. ۇشكىنشى مەگاپوليس - شىمكەنتتەگى حالىق سانى 2050 - جىلعا تامان 2,6 ميلليونادامعا نەمەسە % 167 دەيىن وسەدى»، دەدى ە ر د و ەڭبەك رەسۋرستارىن بولجاۋ دەپارتامەنتىنىڭديرەكتورى دميتري شۋمەكوۆ.
ول سونىمەن قاتار، رەسپۋبليكانىڭ وڭىرلەرىاراسىندا مۇناي وندىرەتىن ايماقتاردا حالىقتىڭ قارقىندى ءوسۋى كۇتىلەتىنىن اتاپءوتتى. ساراپشىلاردىڭ بولجاۋىنشا 2050 -جىلعا قاراي ماڭعىستاۋ وبلىسىندا شامامەن 1ميلليون 360 مىڭ ادام (2018 -جىلى - 669,3 مىڭ ادام)، اتىراۋدا - 1,1 ميلليون ادام(2018 -جىلى - 627,2 مىڭ ادام) تۇراتىن بولادى.
«الايدا حالىقتىڭ ءوسۋى بىركەلكى ەمەس. 2050 -جىلعا قاراي بەسوبلىستىڭ (اقمولا، قاراعاندى، پاۆلودار، سولتۇستىك جانە شىعىس قازاقستانوبلىستارى) حالقى بۇتىندەي ەسەپتەگەندە 1,3 ميلليون ادامعا نەمەسە 2018 -جىلمەنسالىستىرعاندا % 24 قىسقارۋى مۇمكىن. تەك ءبىرىنشى جارتىجىلدىقتا اتالعانوڭىرلەردىڭ حالقى 8,3 مىڭ ادامعا ازايعان، ال كەتكەن ادامداردىڭ سانى كەلگەندەردەن21,4 مىڭعا ارتىق. ەگەر كوشى- قون قۇرىلىمىندا 20-30 جاس ارالىعىنداعى ادامدارباسىم بولاتىندىعىن ەسكەرسەك، تابيعي ءوسۋ دەڭگەيىنىڭ تومەندەۋىنە بايلانىستى ادامسانىنىڭ ازايۋى بۇدان دا جىلدامداي ءتۇسۋى ىقتيمال»، - دەپ تولىقتىردى دميتري شۋمەكوۆ.
سونىمەن بىرگە، 1990 -جىلداردىڭ اياعى مەن2000- جىلداردىڭ باسىنداعى بالا تۋۋ دەڭگەيىنىڭ تومەندەۋىنە بايلانىستى 20-29 جاسارالىعىنداعى ايەلدەر سانى ايتارلىقتاي ازاياتىنىن ايتتى. ەگەر 2018 -جىلى ولاردىڭسانى 1,4 ميلليون ادامدى قۇراسا، 2025 -جىلعا قاراي ءدال وسى كورسەتكىش 1,1ميلليون ادامعا دەيىن ازايادى دەپ بولجانۋدا. ناتيجەسىندە بالا تۋۋ ەسەبىنەن حالىقسانىنىڭ ءوسۋى باياۋلايدى، ءبىراق بۇل ءۇردىس توقتامايدى.
ايتا كەتۋ كەرەك، بۇل بولجامرەتروسپەكتيۆاعا نەگىزدەلگەن جانە ءبىرقاتار فاكتورلارعا بايلانىستى ورىندالماۋىمۇمكىن.
ەستەرىڭىزگە سالا كەتەيىك، 1999 -جىلدىڭماۋسىم ايىندا ق ر ۇكىمەتىنىڭ قاۋلىسى نەگىزىندە «ق ر ەڭبەك جانە حالىقتىالەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنىڭ جۇمىسپەن قامتۋ ماسەلەلەرى جونىندەگىاقپاراتتىق- تالداۋ ورتالىعى» ر م ق ك قۇرىلعان بولاتىن. 2011 -جىلدىڭ قازانايىندا ر م ق ك «جۇمىسپەن قامتۋ ماسەلەلەرى جونىندەگى اقپاراتتىق- تالداۋورتالىعى» ا ق بولىپ قايتا قۇرىلدى. ق ر ۇكىمەتىنىڭ 2016 -جىلعى 1 - شىلدەدەگىقاۋلىسىمەن «جۇمىسپەن قامتۋ پروبلەمالارى جونىندەگى اقپاراتتىق- تالداۋ ورتالىعى»ا ق «ەڭبەك رەسۋرستارىن دامىتۋ ورتالىعى» ا ق بولىپ وزگەرتىلدى.
ورتالىق قىزمەتىنىڭ نەگىزگى سالاسى -ەڭبەك نارىعىن رەتتەۋ مەن جۇمىسپەن قامتۋعا جاردەمدەسۋدىڭ بەلسەندى شارالارىن ىسكەاسىرۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك ساياساتتى اقپاراتتىق جانە تالدامالىق قولداۋ،حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ ماسەلەلەرى بويىنشا جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردى جانەحالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىقتارىن ادىستەمەلىك قولداۋدى قامتاماسىز.