قازاقستان ج ي يندۋسترياسى NVIDIA- مەن ارىپتەستىكتەن نە ۇتادى

NVIDIA- مەن ارىپتەستىك

23 قازاندا قاسىم- جومارت توقايەۆ NVIDIA كومپانياسىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى ءارى پرەزيدەنتى دجەنسەن حۋانگتى قابىلدادى. كەزدەسۋدە قازاقستاننىڭ جاساندى ينتەللەكت سالاسىن دامىتۋ جوسپارى مەن ەكىجاقتى ارىپتەستىك تالقىلاندى.

- NVIDIA كومپانياسىمەن ىقپالداستىققا سونى سەرپىن بەرۋ تۇرعىسىنان ساپارىڭىزدىڭ ءمانى زور. سەرىكتەستىگىمىزدى نىعايتۋ جولىنداعى جانە قازاقستاننىڭ يگىلىگى ءۇشىن اتقارىپ جاتقان ەڭبەگىڭىزگە العىس ايتقىم كەلەدى، - دەدى مەملەكەت باسشىسى وسى كەزدەسۋدە.

NVIDIA- نىڭ الەمدىك نارىقتاعى ورنىن ونىڭ قارجىلىق كورسەتكىشتەرى دە اڭعارتادى. 2025 -جىلى كومپانيانىڭ كىرىسى 215,9 ميلليارد دوللارعا جەتتى. ونىڭ 193,7 ميلليارد دوللارى دەرەكتەر ورتالىقتارىنا ارنالعان ونىمدەردەن ءتۇستى. مىسالى، OpenAI كەمىندە 10 گۆت بولاتىن NVIDIA جۇيەلەرىنە نەگىزدەلگەن ەسەپتەۋ قۋاتىن ورناتۋ تۋرالى جوسپارىن جاريالادى. Google Cloud NVIDIA H100 پروتسەسسورىمەن جۇمىس ىستەيتىن DGX Cloud قىزمەتىن ۇسىنىپ وتىر. Microsoft تا Azure پلاتفورماسىندا NVIDIA- نىڭ پروتسەسسورىن قولدانادى. Amazon مەن Meta دا NVIDIA جابدىقتارىن پايدالاناتىن ءىرى كومپانيالاردىڭ قاتارىندا.

قازاقستاندا دا وسى كومپانيانىڭ تەحنولوگيالارىنا نەگىزدەلگەن جوبالار ىسكە اسىپ جاتىر. Alem.Cloud سۋپەركومپيۋتەرى NVIDIA H200 پروتسەسسورلارىمەن جابدىقتالعان. «قازاقتەلەكوم» ۇلتتىق كومپانياسى استانا مەن الماتىدا 400 H200 جانە 480 B300 گرافيكالىق پروتسەسسورىن ىسكە قوستى. ال ەكىباستۇزدا ەسەپتەۋ قۋاتىن بۇدان دا اۋقىمدى كولەمدە ارتتىرۋ جوسپارلانىپ وتىر.

ەكىباستۇزداعى 10 ميلليارد دوللارلىق جوبا

ماۋسىم ايىندا ۇكىمەت امەريكالىق Firebird كومپانياسىمەن بىرگە جاساندى ينتەللەكت ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋعا ارنالعان 10 ميلليارد دوللارلىق كەلىسىمشارت پاكەتىن جاريالادى. سونىڭ نەگىزگىسى - ەكىباستۇزداعى Data Center Valley كەشەنى.

جوبا اياسىندا 100 مىڭعا دەيىن گرافيكالىق پروتسەسسور ورناتۋ كوزدەلگەن. ۇكىمەت كەشەن تولىق ىسكە قوسىلعاندا ەكسپورتتان عانا جىلىنا كەمىندە 3 ميلليارد دوللار كىرىس تۇسەدى دەپ كۇتەدى.

ەكىباستۇز القابىندا جاساندى ينتەللەكت مودەلدەرىن ۇيرەتىپ، ۇلكەن كولەمدەگى اقپاراتتى وڭدەۋگە بولادى. ەسەپتەۋ قۋاتىن شەتەلدىك كومپانيالارعا دا ۇسىنۋعا مۇمكىندىك بار. قازاقستاننىڭ بۇل باعىتتاعى جوسپارى ەنەرگەتيكالىق رەسۋرستاردى پايدالانىپ، حالىقارالىق نارىققا سيفرلىق قىزمەت ساتۋعا سايادى.

دجەنسەن حۋانگتىڭ ءوزى دە قازاقستاننىڭ مۇمكىندىگىن وسى تۇرعىدان باعالادى.

- جاساندى ينتەللەكتىنى دامىتۋ ءۇشىن، ەڭ الدىمەن، مول قۋات كوزى، سونداي-اق عىلىم، ماتەماتيكا مەن تەحنولوگيا سالالارىندا ءبىلىم-بىلىگى جوعارى ماماندار كەرەك. وسى باعىتتاردىڭ ءارقايسىسىن دامىتۋعا قازاقستاننىڭ الەۋەتى جەتكىلىكتى، - دەدى NVIDIA باسشىسى.

ەلەكتر قۋاتى مەن ينتەرنەت ترافيك

دەرەكتەر ورتالىقتارىن دامىتۋ ءۇشىن ەلەكتر ەنەرگياسى ۇزدىكسىز بەرىلۋ كەرەك. ۇكىمەت 2027 -جىلى ەنەرگيا تاپشىلىعىن تۇگەل جويىپ، 2029 -جىلعا قاراي ەلەكتر قۋاتىنىڭ تۇراقتى پروفيتسيتىنە شىعۋدى جوسپارلاپ وتىر.

قازاقستان مەن ازەربايجان كاسپيي تابانى ارقىلى تالشىقتى- وپتيكالىق بايلانىس جەلىسىن تارتتى. ۇزىندىعى 380 شاقىرىم بولاتىن بۇل جەلى اقتاۋ مەن ازەربايجاننىڭ سۋمعايىت قالاسىن جالعايدى. جەلى ارقىلى سەكۋندىنا 400 تەرابيتكە دەيىن ترافيك جەتكىزۋگە بولادى.

بۇل جەلى قازاقستاننىڭ ەۋروپامەن الماساتىن ينتەرنەت ترافيگىنە سەنىمدى ارنا بولماق. ەكىباستۇزداعى ەسەپتەۋ ورتالىقتارى شەتەلدىك كليەنتتەرگە قىزمەت كورسەتسە، مۇنداي بايلانىس ارنالارى سول قىزمەتتەردى پايدالانۋعا قاجەت ينفراقۇرىلىمنىڭ ءبىر بولىگىنە اينالادى.

IT قىزمەت ەكسپورتى

قازاقستاننىڭ سيفرلىق قىزمەتتەردى شەتەلگە ساتۋ تاجىريبەسى ءقازىر دە بار. جاساندى ينتەللەكت جانە سيفرلىق دامۋ مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە، 2025 -جىلى IT قىزمەتتەر ەكسپورتى 1,142 ميلليارد دوللار بولعان. 2020 -جىلى بۇل كورسەتكىش 33,5 ميلليون دوللار ەدى.

2025 -جىلى Astana Hub قاتىسۋشىلارىنىڭ ەكسپورتى 633 ميلليون دوللارعا جەتتى. شەتەلگە قىزمەت كورسەتەتىن كومپانيالار سانى - 537. قازاقستاندىق IT ونىمدەر مەن قىزمەتتەردى 110 نان استام ەل تۇتىنىپ وتىر.

بۇل كورسەتكىشتەر ەلدىڭ سيفرلىق قىزمەتتەر نارىعىندا قالىپتاسقان تاجىريبەسى بار ەكەنىن اڭعارتادى. ەكىباستۇزداعى كەشەن ارقىلى دەرەكتەر ورتالىقتارىن دامىتۋ وسى نارىققا جاڭا قىزمەت ءتۇرىن قوسۋى مۇمكىن.

ستارتاپ جانە Higgsfield مىسالى

قازاقستان جاساندى ينتەللەكت سالاسىنداعى ستارتاپتاردى قولداۋ ءۇشىن Alem Capital Management ارقىلى 115 ميلليون دوللار قور قالىپتاستىردى. بۇل كاپيتالدى 1 ميلليارد دوللارعا جەتكىزۋ مەجەسى قويىلعان.

قازاقستانمەن بايلانىسى بار تەحنولوگيالىق كومپانيالاردىڭ ءبىرى - Higgsfield. باس كەڭسەسى سان- فرانتسيسكودا ورنالاسقانمەن، نەگىزىن قالاۋشىلاردىڭ اراسىندا قازاقستاندىق ماماندار بار. نەگىزگى جۇمىس كۇشى دە قازاقستاندىقتار. كومپانيا جاساندى ينتەللەكت ارقىلى بەينە مەن سۋرەت جاساۋعا ارنالعان ونىمدەر شىعارادى.

وسى قازان ايىندا Higgsfield-تىڭ ينۆەستيتسيالىق راۋندىنا NVIDIA مەن TCV كومپانيالارى قاتىسقانىن حابارلاندى. رەسمي مالىمەتكە سۇيەنسەك، Higgsfield قىزمەتىن 238 ەلدىڭ 40 ميلليوننان استام تۇرعىنى پايدالانادى.

كۇز باسنىدا استانادا اشىلعان Qazaq AI Research University دە 528 ادام ءبىلىم الىپ جاتىر. ونىڭ 294 ستۋدەنتى مەملەكەتتىك گرانتقا يە بولعان.

ۋنيۆەرسيتەت جاساندى ينتەللەكت، ماشينالىق وقىتۋ جانە Physical AI باعىتتارى بويىنشا مامان دايارلايدى.

ەندىگى ماسەلە - جاريالانعان جوبالاردىڭ ىسكە اسۋى، دەرەكتەر ورتالىقتارىنىڭ قۋاتى، شەتەلدىك تاپسىرىستار مەن سيفرلىق قىزمەتتەردەن تۇسەتىن كىرىس. وسى كورسەتكىشتەر قازاقستاننىڭ جاساندى ينتەللەكت سالاسىنداعى جوسپارلارىنىڭ ناقتى ەكونوميكالىق ناتيجەسىن ايقىندايدى.

قازاقستاننىڭ NVIDIA- مەن ارىپتەستىگى سۋپەركومپيۋتەر مەن دەرەكتەر ورتالىقتارىن سالۋمەن عانا شەكتەلمەيدى. ەلدىڭ تاۋ-كەن، مەتاللۋرگيا جانە ەنەرگەتيكا سالالارىندا روبوتتار مەن اۆتونومدى جۇيەلەردى قولدانۋعا، ال وتاندىق ماماندارعا حالىقارالىق نارىققا ارنالعان تەحنولوگيالىق ونىمدەر ازىرلەۋگە مۇمكىندىك اشىلادى. قازاقستاندا 600 دەن استام قىزمەتكەرى جۇمىس ىستەيتىن Higgsfield AI وسى باعىتتاعى جارقىن مىسال. NVIDIA- نىڭ كومپانياعا ينۆەستيتسيا سالاتىنى دا جاريالاندى.

سونداي-اق، QAIRU بازاسىندا NVIDIA Deep Learning Institute وڭىرلىك ورتالىعىن قۇرۋ مۇمكىندىگى قاراستىرىلىپ، پيلوتتىق باعدارلاماعا 12 تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتتىڭ وكىلدەرى قاتىستى. KazLLM مەن AlemLLM ۇلتتىق ءتىل مودەلدەرى دە قازاقشا جۇمىس ىستەيتىن ج ي تەحنولوگيالاردى دامىتۋعا ارنالعان.

قازاقستاندا ەسەپتەۋ قۋاتىن پايدالانىپ، ونەركاسىپكە ارنالعان شەشىمدەر مەن حالىقارالىق نارىققا شىعاتىن تەحنولوگيالىق ونىمدەر ازىرلەۋدى ماقسات ەتىپ وتىر.

NVIDIA باسشىسى قازاقستاندى Physical AI الەمدىك حابىنا اينالدىرۋدى ۇسىندى.

اۆتور

ەسىمجان ناقتىباي