بالالار سۇيسىنە جەيتىن سنەكتەر نەسىمەن قاۋىپتى
استانا. KAZINFORM - قىتايلىق سنەكتەر بالالار اراسىندا كەڭ تارالىپ كەلەدى. ولاردى تاڭداعاندا نەنى ەسكەرۋ كەرەك جانە ول دەنساۋلىققا قانداي قاۋىپ ءتوندىرۋى مۇمكىن؟ Kazinform ءتىلشىسى مامانداردىڭ پىكىرىن ءبىلدى.
قاپتاماداعى اقپارات نەنى جاسىرۋى مۇمكىن؟
سنەكتەردىڭ كەيبىر ءتۇرى، سونىڭ ىشىندە كەپتىرىلگەن ەتكە نەمەسە شۇجىققا ۇقسايتىن لاتياو 150- 200 تەڭگەدەن ساتىلادى. الايدا قاپتاماداعى اقپارات تەك قىتاي تىلىندە بولسا، تۇتىنۋشى ءونىمنىڭ قۇرامىن، جارامدىلىق مەرزىمىن جانە ءوندىرۋشىسىن انىقتاي المايدى. سايكەسىنشە سانالى تاڭداۋ جاساي الماۋى دا مۇمكىن.
ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداقتىڭ تەحنيكالىق رەگلامەنتىنە سايكەس، تاعام ونىمدەرىنىڭ قاپتاماسىندا اتاۋى، قۇرامى، وندىرىلگەن كۇنى، جارامدىلىق مەرزىمى، ساقتاۋ شارتتارى، ءوندىرۋشىسى جانە تاعام قۇندىلىعى كورسەتىلۋى ءتيىس. يمپورتتىق ونىمدەردەگى اقپارات قازاق جانە ورىس تىلدەرىندە بەرىلۋى قاجەت. ەگەر ءتۇپنۇسقا قاپتاما قىتاي تىلىندە بولسا، وعان وسى مالىمەتتەر جازىلعان قازاقشا جانە ورىسشا جاپسىرما قوسۋعا بولادى. ءونىمنىڭ تۇرىنە قاراي سايكەستىك دەكلاراتسياسى نەمەسە سەرتيفيكاتى دا تالاپ ەتىلەدى.
ساراپشىلار نە دەيدى؟
الايدا تاۋەلسىز ساراپشى اسقار ەسقايىر لاتياو ونىمدەرىنىڭ قۇرامى مەن حالال تالاپتارىنا سايكەستىگىنە كۇمان كەلتىرەدى. ونىڭ ايتۋىنشا، مۇنداي سنەكتەردى وندىرۋدە بوياعىشتار مەن ءدام كۇشەيتكىشتەر قولدانىلۋى مۇمكىن.
- قىتايدا قالدىق مايدى پايدالانۋ تاجىريبەسى بار. لاتياو ارزان ءونىم بولعاندىقتان، ونى وندىرۋدە ساپاسى كۇماندى ماي قولدانىلۋى ىقتيمال. ونىڭ شوشقا مايىنىڭ ءدامى بار تۇرلەرى دە كەزدەسەدى. سوندىقتان ولاردى تولىقتاي حالال دەپ تانۋ قيىن، - دەدى ساراپشى.
ونىمدەردىڭ قۇرامىنا قاتىستى كۇماندى Qazaq Expert Club تاعام قاۋىپسىزدىگى سالاسىنىڭ ساراپشىسى، قاۋىمداستىرىلعان پروفەسسور لاۋرا اۋتەلەيەۆا جۇرگىزگەن زەرتتەۋ كۇشەيتتى. بيىل ول ستۋدەنتتەرمەن بىرگە س. سەيفۋللين اتىنداعى قازاق اگروتەحنيكالىق زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتى بازاسىندا سنەكتەردىڭ بەس ءتۇرىن زەرتتەگەن. ناتيجەسىندە كەيبىر ۇلگىلەردە تاڭبالاۋ بولماعان، سونداي-اق ءدام كۇشەيتكىشتەر مەن سينتەتيكالىق بوياعىشتار بار بولىپ شىققان.
- زەرتتەۋ بارىسىندا е952 تاتتىلەندىرگىشىنە ەرەكشە نازار اۋداردىق. بۇل زاتقا ا ق ش- تا تىيىم سالىنعان، ەۋروپانىڭ ءبىرقاتار ەلىندە قولدانىلۋىنا شەكتەۋ قويىلعان. جانۋارلارعا جۇرگىزىلگەن تاجىريبەلەردە ونىڭ كانسەروگەندىك قاسيەتتەرى انىقتالعان. كەيبىر ۇلگىلەردەن جانۋار مايى دا تابىلدى. ال ونى ۇنەمى تۇتىنۋ اعزاداعى حولەستەرين دەڭگەيىنىڭ جوعارىلاۋىنا اكەلەدى. اسقازان- ىشەك جولدارى اۋىرىپ، اللەرگيا تۋىپ، ميكروفلورا بۇزىلىسى تۋىنداۋى دا مۇمكىن، - دەدى لاۋرا اۋتەلەيەۆا.
زەرتتەۋشىلەر ونىمدەردىڭ ىقتيمال ۋىتتىلىعىن باعالاۋ ءۇشىن گۋپپي بالىقتارىنا بيوتەستىلەۋ جۇرگىزگەن. بۇل ءادىس زەرتتەلەتىن زاتتاردىڭ ءتىرى ورگانيزمدەرگە اسەرىن باعالاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
- تاجىريبە بارىسىندا 24- 48 ساعات ىشىندە بالىقتاردىڭ 40 پايىزىنا دەيىن ءولدى. مۇنداي ناتيجە زەرتتەلگەن ۇلگىلەردىڭ ورتاشا دەڭگەيدەگى ۋىتتىلىعىن كورسەتەدى، - دەدى ساراپشى.
سونىمەن بىرگە لاۋرا اۋتەلەيەۆا زەرتتەۋ ناتيجەلەرى الدىن الا سيپاتقا يە ەكەنىن اتاپ ءوتتى. تالداۋ نەبارى بەس ۇلگىنى قامتىعاندىقتان، ونى بارلىق قىتايلىق سنەكتەرگە قاتىستى ورتاق قورىتىندى رەتىندە قاراستىرۋعا بولمايدى. ونىمدەردىڭ قاۋىپسىزدىگىنە تۇپكىلىكتى باعا بەرۋ ءۇشىن قوسىمشا زەرتتەۋلەر قاجەت.
تەكسەرۋ ناتيجەسى
ماڭىزدى ماسەلە باسقا ەلدەردە دە كوتەرىلىپ وتىر. ماسەلەن، بەلارۋستىڭ مەملەكەتتىك ستاندارت جونىندەگى كوميتەتىنىڭ مالىمەتىنشە، 2026 -جىلدىڭ باسىنان بەرى 600-دەن استام يمپورتتىق سنەك تەكسەرىلىپ، 60-تان استام ءونىم اتاۋىن ەلگە اكەلۋگە جانە ساتۋعا تىيىم سالىنعان. تەكسەرۋ كەزىندە كەيبىر ونىمدەردىڭ تاڭبالاۋىندا تاعامدىق قوسپالار، قانت پەن تاتتىلەندىرگىشتەر تۋرالى اقپاراتتىڭ جوقتىعى جانە سايكەستىك قۇجاتتارىنىڭ بولماۋى انىقتالعان. سونداي- اق جەكەلەگەن ونىمدەردەن قولدانۋعا رۇقسات ەتىلمەگەن E951, E952, E954, E955, E959, E961 جانە E316 قوسپالارى تابىلعان.
ەلىمىزدە دە تاعام ونىمدەرىنىڭ قاۋىپسىزدىگىنە باقىلاۋ كۇشەيتىلگەن. بىلتىر اقتوبە وبلىسىنداعى مەكتەپتەردىڭ بىرىندە وقۋشىلار جاپپاي ۋلانعاننان كەيىن سانيتاريالىق- ەپيدەميولوگيالىق باقىلاۋ كوميتەتى مىڭنان استام ساۋدا نۇكتەسىن تەكسەردى. زەرتحانالىق تالداۋ ناتيجەسىندە كەيبىر ءونىم ۇلگىلەرىنەن ناتريي گلۋتاماتى (E621) ، ناتريي گۋانيلاتى (E627) جانە ناتري ينوزيناتى (E631) انىقتالعان. كوميتەت مالىمەتىنشە، بۇل قوسپالاردى قولدانۋ تەحنيكالىق رەگلامەنت تالاپتارىنا سايكەس كەلمەيدى.
- انىقتالعان ونىمدەرگە قاتىستى جەدەل شارالار قابىلدانىپ، ولار ساتىلىمنان الىندى. ونىمدەردى ساتاتىن ساۋدا ورىندارىنا تەحنيكالىق رەگلامەنت تالاپتارىنا ساي تاڭبالانعان تاۋارلار مەن سايكەستىك دەكلاراتسيالارىنىڭ بولۋىن قامتاماسىز ەتۋ جونىندە حابارلامالار جىبەرىلدى، - دەلىنگەن كوميتەت اقپاراتىندا.
وسىعان بايلانىستى ماماندار تۇتىنۋشىلارعا ازىق-تۇلىكتى تەكسەرىلگەن ساۋدا ورىندارىنان ساتىپ الىپ، قاپتامانى مۇقيات تەكسەرۋگە كەڭەس بەرەدى. اسىرەسە شىعۋ تەگى كۇماندى يمپورتتىق ونىمدەرگە جانە ماركەتپلەيستەر ارقىلى تاپسىرىس بەرۋگە ساقتىقپەن قاراعان ءجون.
ال ەگەر ءونىمنىڭ قاۋىپسىزدىگىنە نەمەسە ساتىلۋ زاڭدىلىعىنا كۇمان تۋىنداسا، سانيتاريالىق- ەپيدەميولوگيالىق باقىلاۋ كوميتەتىنە eOtinish جۇيەسى ارقىلى شاعىمدانۋعا بولادى.
اۆتورلار
ءمولدىر سنادين