ارال تەڭىزىنىڭ تابانىنداعى توپىراقتى قۇنارلاندىرۋعا فوسفوگيپس قولدانىلىپ جاتىر
استانا. قازاقپارات - ارال تەڭىزىنىڭ قۇرعاعان تابانىنداعى توپىراقتى قۇنارلاندىرۋ ءۇشىن فوسفوگيپس قولدانىلىپ جاتىر. عالىمدار ەكولوگيالىق جوبانى ءۇش جىل بۇرىن قولعا الدى. بيىل سول جۇمىس ناتيجەسىن بەردى. بۇل تۋرالى تارازداعى حالىقارالىق عىلىمي كونفەرەنسيادا ايتىلدى.
ماماندار «قازفوسفات» كاسىپورنىنان الىنعان فوسفوگيپستى ارال وڭىرىنە جەتكىزىپ، ءار گەكتارىنا 40 توننا سەپتى. ناتيجەسىندە ونىڭ قۇرامىنداعى كالتسي توپىراقتاعى زياندى ناتري مولشەرىن ازايتىپ، سورتاڭدانۋ دەڭگەيىن تومەندەتۋگە ىقپال ەتكەن. تاجىريبە جۇزىندە ەگىلگەن الما، سەكسەۋىل جانە قاراباراق تۇقىمدارىنىڭ 70 پايىزى ءوسىپ شىققان. ەندى عالىمدار جامبىل جەرىندەگى فوسفوگيپستى ارال وڭىرىنە كوپ مولشەردە جەتكىزۋ ءۇشىن ۇكىمەتتەن قولداۋ سۇرايدى. ارالدىڭ قۇرعاعان تابانىنىڭ جالپى اۋماعى 6 ميلليون گەكتاردان اسادى. ونىڭ 2,8 ميلليون گەكتارى قازاقستان اۋماعىندا ورنالاسقان.
سەرىكالى مۇقاتايەۆ، حالىقارالىق ارالدى قۇتقارۋ قورى ق ر اتقارۋشى ديرەكسياسىنىڭ ديرەكتورى:
- فوسفوگيپس وسى كۇنگە دەيىن سۋارمالى جەرلەردە قولدانىلىپ كەلەدى. ءبىراق ارال تەڭىزىنە ءبىرىنشى رەت قولدانىپ جاتىرمىز. سۋارمالى جەرلەردە سۋمەن بىرگە فوسفوگيپس ارالاسىپ تەز ناتيجە بەرەدى. ارال تەڭىزىندە، بىلەسىزدەر، ول سۋارىلمايتىن جەرلەر. تەك قانا قىستا قار جاۋعانىمەن، سول عانا اسەر ەتەدى. سوندىقتان مىناۋ جاقسى ناتيجە كورسەتىپ جاتىر. ول تۇزدىلىعى ازايىپ، فوسفوگيپس قولدانعان جەرىمىزدە سەكسەۋىل ءوسۋى كوبەيدى. الما باقتاردىڭ شىعىمدىلىعى 70 پايىزعا كوبەيدى.
24.kz