الەۋمەتتىك جەلىدە كىم كورىنگەن اقىل ايتا المايدى: جاڭا تالاپ قانداي؟
استانا. قازاقپارات - قازاقستاندا ونلاين پلاتفورمالار مەن بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ قىزمەتىن رەتتەيتىن زاڭناماعا ءبىرقاتار وزگەرىس ەنگىزۋ ۇسىنىلدى. جاڭا نورمالار اياسىندا 5 مىڭنان استام جازىلۋشىسى بار انونيمدى اككاۋنتتاردى باقىلاۋ، ونلاين پلاتفورمالارعا قۇقىققا قايشى كونتەنت ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەۋ جانە الەۋمەتتىك جەلىدە ءبىلىم بەرۋ كۋرستارىن ۇسىناتىن اۆتورلاردان ديپلومى مەن كاسىبي بىلىكتىلىگى تۋرالى مالىمەت تالاپ ەتۋ كوزدەلىپ وتىر.
بۇل تۋرالى قۇرىلتاي دەپۋتاتى جاناربەك ءاشىمجانوۆ 24KZ تەلەارناسىنا بەرگەن سۇحباتىندا ايتتى. دەپۋتاتتىڭ سوزىنشە، زاڭ جوباسى ەڭ الدىمەن ازاماتتاردىڭ، اسىرەسە بالالاردىڭ اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان. سونداي-اق شەتەلدىك ءىرى ونلاين پلاتفورمالاردىڭ قازاقستاندا رەسمي وكىلدىكتەرىن اشۋ مىندەتى قاراستىرىلىپ وتىر. ولاردىڭ قاتارىندا Facebook, Instagram جانە Meta پلاتفورمالارى بار.
بۇل جۋرناليستەرگە شەكتەۋ قويۋ نەمەسە اقپارات الۋىنا توسقاۋىل جاساۋ ەمەس. كەرىسىنشە، اۋديوۆيزۋالدى اقپارات تاراتاتىن نەگىزگى ونلاين پلاتفورمالاردىڭ جۇمىسىن جۇيەلەۋ كوزدەلىپ وتىر. قوعام وزگەرگەن سايىن زاڭ دا زامان تالابىنا ساي جاڭارىپ وتىرۋى كەرەك. ەڭ باستىسى - مەملەكەتتىك جانە اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىكتى، ازاماتتاردىڭ قۇقىعىن قورعاۋ، - دەدى جاناربەك ءاشىمجانوۆ.
زاڭ جوباسىنداعى تاعى ءبىر ماڭىزدى نورما الەۋمەتتىك جەلىلەردەگى انونيمدى اككاۋنتتارعا قاتىستى. دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا، 5 مىڭنان استام جازىلۋشىسى بار جانە بۇركەنشىك اتپەن جۇمىس ىستەيتىن پاراقشالاردى باقىلاۋ قۇزىرەتى اقپارات جانە مادەنيەت مينيسترلىگىنە بەرىلمەك. بۇل تالاپ اتى-جونىمەن جۇمىس ىستەيتىن بلوگەرلەردىڭ قىزمەتىنە كەدەرگى كەلتىرمەيدى. جاڭا تەتىك انونيمدى پاراقشالاردىڭ ارتىندا كىم تۇرعانىن انىقتاۋعا باعىتتالعان.
سونىمەن قاتار الەۋمەتتىك جەلىلەردە ءبىلىم بەرۋ كۋرستارىن، دارىستەر مەن ءتۇرلى وقىتۋ باعدارلامالارىن ۇسىناتىن اۆتورلارعا دا تالاپ كۇشەيتىلمەك. ەندى ولار وزدەرىنىڭ كاسىبي ءبىلىمى مەن ديپلومى تۋرالى اقپاراتتى كورسەتۋگە ءتيىس. بۇل تالاپ قارجى، ءدىن جانە باسقا دا باعىتتاردا اۋديتورياعا كەڭەس بەرەتىن ادامدارعا قاتىستى بولماق. الەۋمەتتىك جەلىدە كىم كورىنگەن شىعىپ، ەلگە اقىل ايتا بەرمەۋى كەرەك. ەگەر ادام بەلگىلى ءبىر سالادا ءدارىس وقىپ، مىڭداعان اۋديتوريامەن جۇمىس ىستەسە، ونىڭ ءتيىستى ءبىلىمى مەن كاسىبي بىلىكتىلىگى بولۋى قاجەت. سوندىقتان مۇنداي قىزمەتتى قۇقىقتىق تۇرعىدان رەتتەۋ ورىندى، - دەدى دەپۋتات.
بۇدان بولەك، ونلاين پلاتفورمالاردا قۇقىققا قايشى كونتەنت تاراتقانى ءۇشىن اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىك ەنگىزۋ ۇسىنىلعان. مۇنداي كونتەنتكە دەسترۋكتيۆتى ءدىني اعىمداردى ناسيحاتتاۋ، جالعان اقپارات تاراتۋ، بالالارعا قاتىستى بۋللينگ جانە ازاماتتاردىڭ قاۋىپسىزدىگىنە قاتەر توندىرەتىن ماتەريالدار جاتۋى مۇمكىن. بۇل باعىتتاعى نورمالاردى ىسكە اسىرۋ سيفرلىق دامۋ مينيسترلىگىنىڭ قۇزىرەتىنە بەرىلمەك. ال مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ جۋرناليستەر ساۋالىنا تولىق ءارى ساپالى جاۋاپ بەرۋ ماسەلەسى دە تالقىلانۋى مۇمكىن.
دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا، قازىر قولدانىستاعى زاڭ بويىنشا مەملەكەتتىك ورگاندار اقپاراتتى بەس جۇمىس كۇنى ىشىندە ۇسىنۋى كەرەك. الايدا كەي جاعدايدا جاۋاپ تولىق بولمايدى. زاڭ جوباسىن تالقىلاۋ بارىسىندا مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ دا اقپارات ۇسىنۋداعى جاۋاپكەرشىلىگىن ناقتىلاۋ جونىندە ۇسىنىستار قاراستىرىلۋى ىقتيمال. ايتا كەتەيىك، زاڭ جوباسى قۇرىلتايدىڭ پلەنارلىق وتىرىسىندا ءبىرىنشى وقىلىمدا قابىلداندى. قۇجات ءالى دە تالقىلانىپ، ەكىنشى جانە ءۇشىنشى وقىلىمنان ءوتۋى ءتيىس.