ادال ادامدار كوپ تۇراتىن قالا قايسى؟

استانا. قازاقپارات - Reader's Digest جۋرنالى اقشا سالىنعان ءامياندى 16 قالانىڭ كوشەسىنە تاستاپ، تۇرعىندار ارەكەتىن باقىلاعان. حالىقارالىق «ريدەرز دايدجەست» جۋرنالى ساياباقتار مەن جاياۋ جۇرگىنشىلەر جولىنا، ساۋدا ورتالىقتارىنا جاقىن كوشەلەرگە 12 ءاميان تاستاپ، تاجىريبە جاسادى.

кража кошелек ұрлық әмиян
Фото: Kazinform

ءار ءامياننىڭ ىشىندە جەرگىلىكتى ۆاليۋتامەن 50 ا ق ش دوللارى شاماسىندا اقشا، زات يەسىنىڭ سۋرەتتەرى، تەلەفون ءنومىرى جازىلعان قاعاز سالىنعان. جۋرنال قىزمەتكەرلەرى ءامياندى تاۋىپ العان ادامداردىڭ ارەكەتىن الىستان باقىلاعان.

ادال ادامدار كوپ مەكەندەيتىن قالا - حەلسينكي بولىپ شىقتى. فينليانديا استاناسىندا «جەرگە ءتۇسىپ قالعان» 12 ءامياننىڭ 11 ى «يەسىنە» قايتارىلدى.

ءامياندى اكەپ بەرگەن 27 جاستاعى كاسىپكەر لاسسە لۋوماكوسكي:

- فيندەر - تۋمىسىنان ادال ادامدار. ءبىز - شاعىن، تىنىش، ۇيىمشىل قوعام وكىلدەرىمىز. بىزدە جەمقورلىق از، باعدارشامنىڭ قىزىل تۇسى جانعاندا جولدان وتپەيمىز، - دەيدى.

پورتۋگاليا استاناسى ليسسابوندا 12 ءامياننىڭ بىرەۋى عانا قايتارىلعان. ونىڭ ءوزى قىدىرىپ كەلگەن نيدەرلاندتىق ەرلى-زايىپتىلار بولىپ شىقتى.

جالپى العاندا، كوشەگە تاستالعان ءاميانداردىڭ جارتىسىنا جۋىعى - 47 پايىزى قايتارىلعان. ال 53 پايىزىن ادامدار ءىلىپ العان كۇيى الىپ كەتكەن.

كەترين حوۋنەي:

- قازىرگى ەكونوميكالىق جاعدايدى ەسكەرسەك، 47 پايىزدىڭ ءوزى جامان ەمەس. ادامداردىڭ ەتيكالىق قۇندىلىقتارىنىڭ قالىپتاسۋىنا نە اسەر ەتەتىنىن انىقتاۋ قىزىق. وسىنشا كوپ ادامنىڭ ءامياندى قايتارعانىن جاقسىلىققا بالايمىن، - دەيدى.

ادالدىق جاسقا قارامايدى

12 ءامياننىڭ جەتەۋىن قايتارعان ماسكەۋ 16 ەلدىڭ ىشىندە 6- ورىندى يەلەندى. ادال ازاماتتاردىڭ ءبىرى - ت ج م (توتەنشە جاعدايلار مينيسترلىگى) وفيسەرى ەدۋارد انيتپين. ول اتا-اناسىنىڭ ءوزىن «ادال ءارى ءتارتىپتى ادام ەتىپ تاربيەلەگەنىن» ايتقان.

ءاميانداعى تەلەفون نومىرىنە حابارلاسقان تاعى ءبىر ماسكەۋلىك: «ادامدار ءبىر-بىرىنە كومەكتەسۋگە ءتيىس. ەگەر بىرەۋدى ءسال باقىتتى ەتۋگە مۇمكىندىك تۋسا، ونداي ءساتتى قۇر جىبەرمەيمىن» دەيدى.

ۆارشاۆادان 5 ءاميان قايتقان. «ولجا» تاۋىپ العانداردىڭ ءبىرى - 28 جاستاعى بيوتەحنولوگ مارلەنا كامينسكا. ول زات «يەسىنە» بىرنەشە ساعات حابارلاسپاعان. مارلەنانىڭ ايتۋىنشا، جۇمىستاعى ارىپتەستەرىنىڭ ءبىرازى «يەسىن ىزدەپ اۋرە بولما» دەگەن كەڭەس بەرىپتى، ءبىراق ايەلدىڭ ۇياتى جىبەرمەگەن.

لوندون بەس ءاميان قايتارعان.

رەداكتور حوۋنەي بىلاي دەيدى:

- پولشادان كەلگەن ءبىر ايەل ءامياندى تاپقان سوڭ نە ىستەرىن بىلمەگەن. ول باستىعىمەن اقىلداسقان (ول دا پولشالىق ازامات). باستىعى «سىز دەرەۋ يەسىنە حابارلاسىپ، ءامياندى قايتارۋىڭىز كەرەك. ونىڭ كىمدىكى ەكەنىن، وعان قاتىستى نە جاعداي بولعانىن بىلمەيسىز. ءاميان سىزدىكى ەمەس، سوندىقتان زاڭدى يەسىنە قايتارىڭىز» دەپ كەڭەس بەرگەن.

تاجىريبە ادامنىڭ ادالدىعىنا جاسى مەن جىنىسى اسەر ەتپەيتىنىن كورسەتتى. پولشاداعى يەسىنە قايتارىلماعان 7 ءامياندى ايەل ادامدار يەلەنىپ كەتكەن. ال نيۋ-يورك جاستارى ءاميان ىشىندەگى وتباسىلىق سۋرەتتەردى كورىپ، قايتارىپ بەرگەن.

پراگالىق جاستارعا ول سۋرەتتەر اسەر ەتپەپتى. ءتورت ءاميان «وتكىزگەن» برازيليانىڭ ريو-دە-جانەيرو قالاسىنىڭ تۇرعىنى، 73 جاستاعى ايەل «زات وزىنە تيەسىلى بولماعاندىقتان، ءتيىستى نومىرگە حابارلاسقانىن» ايتقان. ال ۆارشاۆالىق 60 جاستاعى ايەل ءامياننىڭ ءىشىن اشىپ قاراعان سوڭ، ونى الىپ كەتكەن.

ادامداردىڭ ادالدىعىنا ەلدەگى ەكونوميكا دەڭگەيى ىقپال ەتۋى مۇمكىن. «ادال ادامدار مەكەنى» سانالعان فينليانديا ەكونوميكاسىندا اسا كۇردەلى پروبلەمالار جوق، مۇنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 7 پايىز. ال بىرەۋدىڭ زاتىن يەمدەنۋگە بەيىم پورتۋگاليا ەكونوميكاسىن داعدارىس مەڭدەپ تۇر. مۇنداعى جۇمىسسىزدىق كورسەتكىشى 17 پايىزدان اسادى.

تاجىريبە جاساۋشىلار ءامياندى قايتارعان ادامداردان سەبەبىن سۇراعان، ال ءامياندى الىپ كەتكەندەردەن جاۋاپ الۋ مۇمكىن بولمادى. مىسالى، سلوۆەنيانىڭ استاناسى ليۋبليانادا 50 جاستاعى ەر ادام تەلەفونىن الىپ، بىرەۋگە حابارلاسۋعا وقتالعان. ءبىراق ارتىنان ءامياندى الىپ، قىمبات كولىگىنە وتىرىپ كەتىپ قالعان. ونىڭ ارەكەتىن قالاي تۇسىنۋگە بولادى؟

سولتۇستىك كارولينانىڭ ديۋك ۋنيۆەرسيتەتىندە پسيحولوگيا مەن ەكونوميكالىق مىنەز-قۇلىقتى زەرتتەيتىن دانيەل اريەلي وسى ماسەلەنىڭ سەبەبىن بىلۋگە ەرەكشە قۇمارتاتىنىن ايتادى.

- ادامدار الدىمەن جان-جاعىنا قارايدى، ءامياندى العانىن ەشكىم كورمەسە عانا ونى قالتاسىنا سالادى. ءبىراق «كەيبىر ادامدار جاقسى، كەيبىرى جامان» دەي سالۋ وڭاي. شىن مانىندە جاماندىقتان تايسالمايتىن جاقسى ادامدار دا تولىپ جاتىر. وعان اسەر ەتكەن ناقتى جاعدايدى انىقتاۋ كەرەك، - دەيدى ول.

اريەلي ادامداردىڭ ادالدىعىن تەكسەرۋ ءۇشىن جاسالعان تاعى ءبىر تاجىريبە تۋرالى ايتتى. ارنايى ورناتىلعان ساۋدا اۆتوماتى اقشا سالعان ادامدارعا كامپيتتى دە، اقشانى دا قايتارىپ وتىرعان. ول كەيبىر ادامداردىڭ كامپيتتى الماي، ءتيىستى اقشانى قايتا-قايتا سالعانىن بايقاعان. ال كەيبىر كىسىلەر تەگىن كامپيت الۋعا دوستارىن دا شاقىرعان. بۇل زەرتتەۋ ادال ادامداردىڭ دا اياق استى تۋىنداعان جاعدايعا بايلانىستى ۇياتتان اتتاپ كەتەتىنىن كورسەتتى.

ماسەلەن بۋحارەستە ءامياندى تاۋىپ العان جاس ايەل ادال بولۋعا تىرىسقان، ءبىراق ءىستى سوڭىنا جەتكىزبەگەن. ول ەكى جولاۋشىدان «ءاميان سىزدىكى ەمەس پە؟» دەپ سۇراعان دا، ونى قالتاسىنا سالىپ كەتىپ قالعان.

اريەليدىڭ ايتۋىنشا، ساۋدا اۆتوماتىنىڭ تەگىن كامپيت بەرەتىنىن كورىپ، دوستارىن شاقىرعاندار كوپ ادامعا جاقسىلىق جاسادىق دەپ ويلاعان.

«ازاتتىق» راديوسى

سوڭعى جاڭالىقتار