قازاقستاندىقتاردىڭ زەينەتاقى جيناقتارى ءبىرىڭعاي جيناقتاۋشى زەينەتاقى قورىندا (ب ج ز ق) ساقتالىپ، تابىس تابۋ ماقساتىندا ينۆەستيتسيالانادى. ادەتتە بۇل قاراجاتتى ۇلتتىق بانك باسقارادى. سونىمەن بىرگە زەينەتاقى اكتيۆتەرىن جەكەمەنشىك كومپانيالار - ينۆەستيتسيالىق پورتفەلدى باسقارۋشىلار (ي پ ب) دا باسقارا الادى. قازىر سالىمشىلار زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ 50 پايىزىنا دەيىن وسىنداي كومپانيالارعا بەرە الادى. ال 7-قىركۇيەكتەن باستاپ جيناقتىڭ 100 پايىزىن بەرۋگە مۇمكىندىك پايدا بولادى.
جاڭا ءتارتىپ مىندەتتى زەينەتاقى جارنالارى (م ز ج) جانە مىندەتتى كاسىپتىك زەينەتاقى جارنالارى (م ك ز ج) ەسەبىنەن قالىپتاسقان جيناقتارعا قولدانىلادى.
نارىقتا نەشە ويىنشى بار؟
سالىمشى 7-قىركۇيەكتەن باستاپ زەينەتاقى جيناعىن تۇگەل جەكەمەنشىك باسقارۋشى كومپانياعا بەرۋدى شەشسە، ول تەك قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىنىڭ ارنايى تىزىلىمىنە ەنگىزىلگەن كومپانيانى تاڭداي الادى.
قازىرگى تاڭدا زەينەتاقى اكتيۆتەرىن باسقارۋعا التى كومپانياعا رۇقسات بەرىلگەن:
Alatau City Invest؛
BCC Invest؛
Halyk Global Markets؛
Halyk Finance؛
سەنتراس سەكيۋريتيز؛
Tansar Capital.
ءبىراق ب ج ز ق Halyk Global Markets كومپانياسى 2027 -جىلعى 1-قاڭتاردان باستاپ زەينەتاقى اكتيۆتەرىن باسقارۋدى توقتاتاتىنىن حابارلاعانىن ايتۋ كەرەك. ول جيناقتار قايتادان ۇلتتىق بانكتىڭ باسقارۋىنا وتەدى.
جەكەمەنشىك باسقارۋشى كومپانيالار قانداي كەپىلدىك بەرە الادى؟
زەينەتاقى اكتيۆتەرىن باسقارۋعا كەز كەلگەن كومپانيا جىبەرىلمەيدى. ينۆەستيتسيالىق پورتفەلدى باسقارۋشىنىڭ ءتيىستى ليتسەنزياسى بولۋى جانە قارجى رەتتەۋشىسى بەلگىلەگەن تالاپتارعا ساي كەلۋى قاجەت. اتاپ ايتقاندا، قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگى:
• كليەنتتەردىڭ اكتيۆتەرىن باسقارۋ تاجىريبەسىن؛
• قارجى-شارۋاشىلىق قىزمەتىنىڭ ناتيجەلەرىن؛
• زەينەتاقى اكتيۆتەرىن ينۆەستيتسيالاۋ كەزىندە تۋىنداۋى مۇمكىن شىعىنداردىڭ ورنىن تولتىرۋعا جەتكىلىكتى مەنشىكتى كاپيتالىنىڭ بولۋىن ەسكەرەدى.
ەگەر باسقارۋ ناتيجەسىندە تەرىس ايىرما پايدا بولسا، ينۆەستيتسيالىق پورتفەلدى باسقارۋشى ونى ءوزىنىڭ مەنشىكتى كاپيتالى ەسەبىنەن وتەۋگە مىندەتتى. سوندىقتان ونىڭ مەنشىكتى كاپيتالىنىڭ كولەمىنە دە تالاپ قويىلادى. ول كەمىندە 440 مىڭ ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش، ياعني شامامەن 1,9 ميلليارد تەڭگە بولۋ كەرەك.
سونىمەن قاتار ينۆەستيتسيالىق پورتفەلدى باسقارۋشىلارعا قازاقستاندىقتاردىڭ زەينەتاقى جيناقتارىن تاۋەكەلى جوعارى سيفرلىق جانە كريپتواكتيۆتەرگە سالۋعا تىيىم سالىنعان.
باسقارۋشى كومپانيالار زەينەتاقى قاراجاتىن ينۆەستيتسيالاي الاتىن اكتيۆتەردىڭ ناقتى ءتىزىمى بار. ولاردىڭ قاتارىندا:
• قازاقستاننىڭ جانە شەت مەملەكەتتەردىڭ مەملەكەتتىك باعالى قاعازدارى؛
• قازاقستاندىق جانە شەتەلدىك كومپانيالاردىڭ اكسيالارى مەن بورىشتىق باعالى قاعازدارى؛
• كرەديتتىك رەيتينگى «BBB» - دەن تومەن ەمەس بانكتەردەگى سالىمدار بار.
باسقارۋشى كومپانيانى قالاي تاڭداعان دۇرىس؟
ب ج ز ق باسقارۋشى كومپانيانى تاڭداعاندا ونىڭ اتاۋىنا نەمەسە قىسقا مەرزىمدەگى تابىستىلىعىنا عانا قاراپ شەشىم قابىلداماۋعا كەڭەس بەرەدى. قاراجاتىڭىزدى بەرمەس بۇرىن مىنانداي كورسەتكىشتەردى سالىستىرعان ءجون:
• ءار باسقارۋشى كومپانيانىڭ تابىستىلىعىن؛
• ينۆەستيتسيالىق پورتفەلدەرىنىڭ قۇرىلىمىن، ياعني زەينەتاقى قاراجاتىنىڭ ناقتى قايدا سالىناتىنىن؛
• كومپانيالاردىڭ قارجىلىق كورسەتكىشتەرىن؛
• ينۆەستيتسيالىق دەكلاراتسيالارى مەن تاڭداعان ستراتەگيالارىن؛
• قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگى تاراپىنان اكىمشىلىك شارالار، سانكسيالار نەمەسە وزگە دە ىقپال ەتۋ شارالارى قولدانىلعان- قولدانىلماعانىن.
باسقارۋشى كومپانيالاردىڭ نەگىزگى كورسەتكىشتەرىن ب ج ز ق- نىڭ ارنايى سايتىنان سالىستىرۋعا بولادى.
بۇل رەتتە ينۆەستيتسيالىق تابىستىلىقتىڭ وزگەرىپ وتىراتىنىن ەسكەرۋ ماڭىزدى. باسقارۋشى كومپانيانىڭ وتكەن كەزەڭدەگى جوعارى كورسەتكىشى ونىڭ الداعى ۋاقىتتا دا ءدال سونداي تابىس اكەلەتىنىنە كەپىلدىك بەرمەيدى.
زەينەتاقى جيناعىن باسقارۋشى كومپانياعا قالاي بەرۋگە بولادى؟
الدىمەن سالىمشى ب ج ز ق سايتىنداعى ينۆەستيتسيالىق پورتفەلدى باسقارۋشىلار تىزىمىنەن كومپانيانى تاڭداۋى كەرەك. ودان كەيىن ءوتىنىشتى ەكى جولدىڭ بىرىمەن بەرۋگە بولادى:
• ب ج ز ق سايتىنداعى جەكە كابينەت ارقىلى ەلەكتروندىق سيفرلىق قولتاڭبانى پايدالانىپ ونلاين تۇردە؛
• جەكە باسىن كۋالاندىراتىن قۇجاتپەن ب ج ز ق بولىمشەسىنە بارىپ، تىكەلەي تاپسىرۋعا بولادى.
ودان ءارى ءوتىنىشتىڭ مارتەبەسىن ب ج ز ق سايتىنداعى جەكە كابينەتتەن نەمەسە قوردىڭ موبيلدى قوسىمشاسىنان باقىلاۋعا بولادى. سول جەردەن باسقارۋشى كومپانياعا بەرۋگە بولاتىن قاراجاتتىڭ مولشەرىن دە الدىن الا تەكسەرۋگە مۇمكىندىك بار.
زەينەتاقى جيناعىن بۇرىنعى باسقارۋدا قالدىرۋعا بولا ما؟
جاڭا ءتارتىپ قازاقستاندىقتاردى زەينەتاقى جيناقتارىن جەكەمەنشىك باسقارۋشى كومپانياعا بەرۋگە مىندەتتەمەيدى. سالىمشى قاراجاتىن ۇلتتىق بانكتىڭ قولدانىستاعى باسقارۋىندا قالدىرۋدى دا، ينۆەستيتسيالىق پورتفەلدى باسقارۋشىنى تاڭداۋدى دا ءوزى شەشەدى.
ۇلتتىق بانك ءتوراعاسى تيمۋر سۇلەيمەنوۆ بۇل تۋرالى مىنانداي پىكىر بىلدىرگەن.
- ينۆەستيتسيالاۋدىڭ نەعۇرلىم كونسەرۆاتيۆتى ستراتەگياسىن ۇستاناتىن ادامدار جيناقتارىن ب ج ز ق-دا قالدىرا الادى. ال جاسىراق، زەينەتكە شىعۋىنا ءالى كوپ ۋاقىت بار ادامدار تاۋەكەلگە بارىپ، بەلسەندىرەك، ياعني «اگرەسسيۆتى» پورتفەلى بار، كىرىستىلىگى جوعارى بولۋى مۇمكىن ينۆەستيتسيالىق كومپانيانى تاڭداي الادى. ءبىراق مۇنداي جاعدايدا تاۋەكەل دە جوعارى بولادى، - دەدى ول.
قاراجاتتى قايتادان ۇلتتىق بانكتىڭ باسقارۋىنا بەرۋگە بولا ما؟
ب ج ز ق ماماندارى زەينەتاقى جيناعىن جەكەمەنشىك باسقارۋشى كومپانياعا بەرۋ قايتارىمسىز شەشىم ەمەس ەكەنىن ايتىپ ءجۇر. سالىمشى كەيىن باسقارۋشى كومپانيانى اۋىستىرۋعا نەمەسە زەينەتاقى جيناقتارىن قايتادان ۇلتتىق بانكتىڭ سەنىمگەرلىك باسقارۋىنا قايتارۋعا ءوتىنىش بەرە الادى.
الايدا مۇنى قاراجات باسقارۋشى كومپانياعا بەرىلگەننەن كەيىن كەمىندە ءبىر جىل وتكەن سوڭ عانا جاساۋعا بولادى. ول ءۇشىن ب ج ز ق- نىڭ جەكە كابينەتى ارقىلى ءوتىنىش بەرۋ نەمەسە قوردىڭ بولىمشەسىنە جۇگىنۋ قاجەت.
بۇعان دەيىن ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى جاڭا ءتارتىپ مىندەتتى زەينەتاقى جارنالارى (م ز ج) مەن مىندەتتى كاسىپتىك زەينەتاقى جارنالارىنىڭ (م ك ز ج) ساقتالۋىنا بەرىلەتىن مەملەكەتتىك كەپىلدىكتى جويمايتىنىن تۇسىندىرگەن بولاتىن. ويتكەنى الەۋمەتتىك كودەكس مەملەكەتتى ب ج ز ق- عا ناقتى اۋدارىلعان سومالاردىڭ ساقتالۋىنا بۇرىنعىداي كەپىلدىك بەرۋگە مىندەتتەيدى.
ال جيناقتارىن ۇلتتىق بانكتىڭ باسقارۋىندا قالدىراتىن سالىمشىلار ءۇشىن دە ينۆەستيتسيالاۋ ستراتەگياسى وزگەرەدى. الداعى ۋاقىتتا ۇلتتىق بانك زەينەتاقى اكتيۆتەرىنىڭ كىرىستىلىگىن ينفلياتسيا دەڭگەيىنەن جوعارى، ياعني ينفلياتسيا دەڭگەيىنە قوسىمشا 1 پايىزعا دەيىن جەتكىزۋدى كوزدەپ وتىر.
اۆتورلار
ەسىمجان ناقتىباي