زەينەتاقى جيناعىن پايدالانۋ قيىندادى: بۇل شەشىم كىمگە ءتيىمدى؟

فوتو: Фото: Kazinform

استانا. قازاقپارات – سوڭعى ۋاقىتتا زەينەتاقى جيناعىنداعى قاراجاتتى مەديتسينالىق ماقساتتا پايدالانۋ مۇمكىندىگىنىڭ شەكتەلۋى قوعامدا قىزۋ تالقىلانۋدا.

بۇعان دەيىن قازاقستاندىقتار ءبىرىڭعاي جيناقتاۋشى زەينەتاقى قورىنداعى (ب ج ز ق) ارتىق قارجىسىن ءتىس، كوز جانە كەيبىر وزگە دە ەم-دومعا جۇمساي الاتىن. الايدا ەندى بۇل ءتىزىم ايتارلىقتاي قىسقاردى. بۇل شەشىمنىڭ ارتىندا قانداي سەبەپتەر جاتىر؟ ساراپشىلاردان سۇرادىق.

زەينەتاقى جيناعىنان قاراجات الۋ ءۇشىن قانداي تالاپ بار؟

ب ج ز ق- دان ارتىق قاراجات الۋ ءۇشىن ازاماتتىڭ جيناعى ەڭ تومەنگى جەتكىلىكتى شەكتەن (ت ج ش) اسۋى قاجەت. بۇل تالاپ ازاماتتىڭ بولاشاقتاعى زەينەتاقىسىنىڭ ەڭ تومەنگى دەڭگەيدەن تومەن بولماۋىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان.

ەڭ تومەنگى جەتكىلىكتى شەك (تجش) دەگەن نە؟

ت ج ش - زەينەتكەردىڭ اي سايىنعى زەينەتاقىسى ەڭ تومەنگى زەينەتاقى مولشەرىنەن كەم بولماۋى ءۇشىن ەسەپتەلەتىن ەڭ از جيناق كولەمى.

قىسقاشا ايتقاندا، ت ج ش - ادامنىڭ قارتايعان شاقتاعى قارجىلىق قاۋىپسىزدىگىن ساقتاۋ ءۇشىن شوتىندا قالۋى ءتيىس ەڭ تومەنگى سوما.

تجش قالاي ەسەپتەلەدى؟

ت ج ش بىرنەشە نەگىزگى كورسەتكىشكە سۇيەنە وتىرىپ انىقتالادى:

ەڭ تومەنگى جالاقى مولشەرىنە؛

الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جاعدايعا؛

ينۆەستيتسيالىق كىرىستەرگە؛

ءومىر ءسۇرۋ قۇنىنا بايلانىستى.

2026-جىلعى الەۋمەتتىك كورسەتكىشتەر

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2026-2028-جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋجەت تۋرالى زاڭىنا سايكەس:

ەڭ تومەنگى جالاقى - 85000 تەڭگە

ەڭ تومەنگى زەينەتاقى مولشەرى - 69049 تەڭگە

ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيى - 50851 تەڭگە

2026-جىلى ت ج ش شامامەن  عا وسەدى. جاس ساناتتارى بويىنشا بەلگىلەنگەن شەكتەر:

20 جاس - 3720000 تەڭگە

30 جاس - 5120000 تەڭگە

40 جاس - 6720000 تەڭگە

50 جاس - 8570000 تەڭگە

60-62 جاس - 10700000 تەڭگەدەن جوعارى

ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە، بۇل ءوسىم زەينەتاقى جيناعىنان قاراجات الۋ مۇمكىندىگىن ازايتىپ، اسىرەسە جاستار ءۇشىن شەكتى مەجەگە جەتۋدى قيىنداتۋى مۇمكىن.

تجش ءوسۋى تۇرعىن ءۇي نارىعىنا قالاي اسەر ەتەدى؟

سوڭعى جىلدارى زەينەتاقى جيناعىنان اقشا الۋ جىلجىمايتىن مۇلىك نارىعىنداعى سۇرانىستى ارتتىرىپ، تۇرعىن ءۇي باعاسىنىڭ وسۋىنە ىقپال ەتكەن. سوندىقتان ت ج ش- ءتىڭ كوتەرىلۋى يپوتەكا نارىعىنا جانە تۇرعىن ۇيگە دەگەن سۇرانىسقا بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە اسەر ەتۋى مۇمكىن.

2021-جىلدان بەرى ازاماتتارعا زەينەتاقى جيناعىن:

تۇرعىن ءۇي جاعدايىن جاقسارتۋعا،

مەديتسينالىق ەم الۋعا

پايدالانۋعا رۇقسات بەرىلگەن ەدى.

مەديتسيناعا جۇمساۋ نەگە شەكتەلدى؟

سوڭعى ايلاردا ستوماتولوگيا جانە وفتالمولوگيا قىزمەتتەرىنە زەينەتاقى قاراجاتىن پايدالانۋ شەكتەلدى. رەسمي دەرەكتەرگە سايكەس، 200 ميلليارد تەڭگەدەن استام قارجى جالعان مەديتسينالىق قۇجاتتار ارقىلى ماقساتسىز جۇمسالعان. وسىعان بايلانىستى مەملەكەت الاياقتىقتىڭ الدىن الۋ جانە قارجىنىڭ اشىقتىعىن ارتتىرۋ ءۇشىن شەكتەۋ ەنگىزۋگە ءماجبۇر بولدى.

تاۋەلسىز ساراپشى رۇستەم توقتاروۆ قر زاڭناماسىنا ەنگىزىلگەن وزگەرىستەرگە قاتىستى پىكىر ءبىلدىردى. ونىڭ ايتۋىنشا، قازىرگى تاڭدا قازاقستان ازاماتتارىنا ءبىرىڭعاي جيناقتاۋشى زەينەتاقى قورىندا (ب ج ز ق) جينالعان قاراجاتتىڭ ءبىر بولىگىن تۇرعىن ءۇي جاعدايىن جاقسارتۋعا جانە مەديتسينالىق قىزمەتتەرگە جۇمساۋعا مۇمكىندىك بەرىلگەن بولاتىن. بۇل - مەملەكەتتىڭ الەۋمەتتىك الەۋەتتى ارتتىرۋعا باعىتتالعان وڭ باستامالارىنىڭ ءبىرى ەدى.

الايدا ساراپشىنىڭ ايتۋىنشا، بۇل مۇمكىندىكتى ازاماتتاردىڭ ءبىر بولىگى تەرىس پايدالانعان. قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى زاڭسىز ارەكەتتەردى انىقتاپ، قوعامدا ۇلكەن رەزونانس تۋدىرعان جاعدايلار تىركەلگەن. سونىڭ سالدارىنان مەملەكەتتىك ورگاندار اتالعان باعىتتاعى قولداۋ تەتىكتەرىن قايتا قاراۋعا ءماجبۇر بولدى.

ناتيجەسىندە قازىرگى زاڭناماعا ءتيىستى وزگەرىستەر ەنگىزىلىپ جاتىر. تۇپكى ماقسات - ازاماتتاردىڭ ب ج ز ق قاراجاتىن پايدالانۋ اياسىن شەكتەۋ، ونىڭ ىشىندە مەديتسينالىق قىزمەتتەردىڭ كەيبىر رۇقسات ەتىلگەن تۇرلەرىن قىسقارتۋ، - دەيدى رۇستەم توقتاروۆ.

ساراپشى بۇل شارالاردى مەملەكەتتىك قولداۋ تەتىكتەرىن تەرىس پايدالانعان جاعدايلارمەن بايلانىستىرادى. ونىڭ ايتۋىنشا، اتالعان فاكتىلەر بويىنشا قىلمىستىق ىستەر قوزعالىپ، تەرگەۋ امالدارى جۇرگىزىلىپ جاتىر جانە باسقا دا زاڭبۇزۋشىلىقتار انىقتالۋدا.

وسى ىستەر اياقتالعاننان كەيىن مەملەكەتتىك ورگاندار ۆەدومستۆوارالىق تالداۋ جۇرگىزىپ، ازاماتتاردىڭ بۇل تەتىكتەردى الداعى ۋاقىتتا ادال ءارى زاڭدى تۇردە پايدالانۋىنا مۇمكىندىك بەرەتىن جاڭا جۇيە ازىرلەنىپ جاتىر. مەنىڭ ويىمشا، بۇل ارەكەتتەر دۇرىس، - دەيدى ساراپشى.

رۇستەم توقتاروۆتىڭ پىكىرىنشە، بولاشاقتا ب ج ز ق قاراجاتىن پايدالانۋدى باقىلاۋدىڭ ءتيىمدى جولدارىنىڭ ءبىرى - سيفرلىق تەڭگە تەتىگىن ەنگىزۋ.

قازىرگى تاڭدا سيفرلىق تەڭگە پيلوتتىق رەجيمدە تەستىلەنىپ جاتىر. بۇل قاراجاتتىڭ ماقساتتى ءارى اشىق جۇمسالۋىن قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. ەگەر ب ج ز ق قاراجاتىن سيفرلىق تەڭگە ارقىلى رەتتەيتىن بولساق، قاراجاتتىڭ ناقتى قانداي ماقساتقا جۇمسالعانىن انىق ءارى اشىق باقىلاۋعا بولادى، - دەپ اتاپ ءوتتى ول.

قارجىگەر اراي مۇرات قىزى زەينەتاقى جيناعىنداعى ەڭ تومەنگى جەتكىلىكتى شەكتەن اساتىن قاراجاتتى كەز كەلگەن قازاقستان ازاماتى تۇرعىن ءۇي ماقساتتارىنا پايدالانا الاتىنىن ايتتى.

ونىڭ سوزىنشە، ب ج ز ق- داعى جيناقتى بىرنەشە باعىتتا قولدانۋعا مۇمكىندىك بار.

ەگەر ازامات تۇرعىن ءۇيدى قولما-قول اقشامەن ساتىپ الاتىن بولسا، بجزق قاراجاتىن پايدالانۋعا بولادى. سونىمەن قاتار بۇل قاراجاتتى يپوتەكاعا باستاپقى جارنا رەتىندە قولدانۋعا، دەپوزيتكە اۋدارىپ، التى جىلعا دەيىن باسپانا راسىمدەۋگە مۇمكىندىك بار. جالپى العاندا، زەينەتاقى جيناعىن ءتورت نەگىزگى ماقساتتا پايدالانۋعا بولادى. ونىڭ ءتورتىنشىسى ەگەر يپوتەكا راسىمدەلگەن بولسا، اي سايىنعى تولەمدى نەگىزگى قارىزعا باعىتتاپ، پايىزدىق جۇكتەمەنى ازايتۋ، - دەدى ساراپشى.

el.kz