ءبىراق مامانداردىڭ ايتۋىنشا، ۇيقىنىڭ ۇزاقتىعىنان بولەك، ونىڭ تۇراقتىلىعى دا دەنساۋلىققا تىكەلەي اسەر ەتەدى، دەپ حابارلايدى El.kz ينتەرنەت پورتالى.
ۇلى بريتانيا عالىمدارى ۇسىنعان 7:1 ۇيقى ەرەجەسى وسىعان نەگىزدەلگەن. زەرتتەۋ اۆتورلارى بۇل قاراپايىم ادەت جۇرەك ساۋلىعىن جاقسارتىپ قانا قويماي، ادامنىڭ ءومىر ءسۇرۋ ۇزاقتىعىن 4 جىلعا دەيىن ارتتىرۋى مۇمكىن ەكەنىن ايتادى.
7:1 ۇيقى ەرەجەسى دەگەنىمىز نە؟
ەرەجەنىڭ ءمانى وتە قاراپايىم:
كۇنىنە كەمىندە 7 ساعات ۇيىقتاۋ؛
اپتاسىنا كەمىندە بەس كۇن ءبىر ساعاتتىق بىردەي ۋاقىت ارالىعىندا ۇيىقتاۋعا جاتۋ.
ياعني باستى ماقسات - دەمالىس كۇندەرى دە ۇيقى رەجيمىن بارىنشا تۇراقتى ساقتاۋ.
ۇيقى كەزىندە اعزا ءوزىن قالپىنا كەلتىرەدى. بۇلشىقەتتەر مەن تىندەر جاڭارادى، جۇرەككە تۇسەتىن جۇكتەمە ازايادى، قان قىسىمى تومەندەيدى، ال مي كۇندىز قابىلدانعان اقپاراتتى وڭدەپ، ەستە ساقتايدى.
ال ۇيقىنىڭ تۇراقتى تۇردە بۇزىلۋى بۇل پروتسەستەرگە كەدەرگى كەلتىرەدى. سونىڭ سالدارىنان جۇرەك-قان تامىرلارى اۋرۋلارى، ينسۋلت پەن دەمەنتسيا قاۋپى ارتادى.
زەرتتەۋ بارىسىندا عالىمدار 47 ميلليوننان استام تۇنگى ۇيقى تۋرالى مالىمەتتى تالداعان. ناتيجەسىندە 7:1 قاعيداسىن ۇستانعان ادامداردا جالپى ءولىم قاۋپى 24 پايىزعا تومەندەگەن جانە اۋرۋحاناعا جاتقىزىلۋ كورسەتكىشى 7 پايىزعا ازايعان.
ال تاۋلىگىنە التى ساعاتتان از ۇيىقتايتىن ادامداردىڭ مەزگىلسىز قايتىس بولۋ قاۋپى 7-8 ساعات ۇيىقتايتىندارمەن سالىستىرعاندا 20 پايىزعا جوعارى ەكەنى انىقتالعان.
زەرتتەۋشىلەردىڭ ايتۋىنشا، اپتانىڭ جەتى كۇنىندە ءمىنسىز رەجيم ۇستانۋدى تالاپ ەتۋ كوپتەگەن ادامعا قيىن. سوندىقتان ولار اپتاسىنا بەس كۇن تۇراقتى ۇيىقتاۋدى ماقسات ەتكەن.
بۇل ءتاسىل ادامنىڭ جاڭا ادەتتى جەڭىل قالىپتاستىرۋىنا كومەكتەسەدى ءارى رەجيمنەن اندا-ساندا اۋىتقۋ جالپى ناتيجەگە ايتارلىقتاي كەرى اسەر ەتپەيدى.
ۇيقى رەجيمىن قالاي جاقسارتۋعا بولادى؟
ماماندار بىرنەشە قاراپايىم كەڭەس بەرەدى:
كۇن سايىن ءبىر ۋاقىتتا جاتىپ، ءبىر ۋاقىتتا تۇرۋ؛
ۇيىقتاردان كەمىندە ءبىر ساعات بۇرىن تەلەفون، پلانشەت جانە باسقا ەكرانداردى قولدانباۋ؛
كەشكى ۋاقىتتا كوفەين مەن الكوگولدەن باس تارتۋ؛
جاتىن بولمەنى قاراڭعى، سالقىن ءارى تىنىش ۇستاۋ.
ەكراننان شىعاتىن كوك جارىق ۇيقى گورمونى - مەلاتونيننىڭ ءبولىنۋىن تەجەيدى. ال الكوگول مەن كوفەين ۇيقىنىڭ تەرەڭ فازالارىن بۇزىپ، اعزانىڭ تولىق تىنىعۋىنا كەدەرگى كەلتىرەدى. شۋ مەن جارىق بولسا سترەسس گورمونى - كورتيزولدىڭ دەڭگەيىن كوتەرىپ، جۇرەك سوعىسى مەن قان قىسىمىن ارتتىرادى.
عالىمدار تاعى نەنى انىقتادى؟
زەرتتەۋشىلەردىڭ ەسەبىنشە، ۇيقى رەجيمىن ساقتاۋ اۋرۋحاناعا جاتقىزىلۋ جاعدايلارىن ازايتىپ، دەنساۋلىق ساقتاۋ شىعىندارىن دا تومەندەتۋى مۇمكىن.
بۇعان دەيىن جۇرگىزىلگەن زەرتتەۋلەر دە وسى تۇجىرىمدى قولدايدى. 2021-جىلعى عىلىمي شولۋ تۇراقتى ۇيقى رەجيمى قان تامىرلارىنىڭ جاقسى بوساڭسۋىنا ىقپال ەتەتىنىن كورسەتكەن. ال 2025-جىلعى زەرتتەۋ ۇيقىسى جيى بۇزىلاتىن ادامداردا ارتىق سالماق پەن «جاقسى» حولەستەرين دەڭگەيىنىڭ تومەن بولۋى جيىرەك كەزدەسەتىنىن انىقتاعان.
ەندەشە ۇيقىنىڭ ساپاسىن جاقسارتۋ ءۇشىن قىمبات ءدارى نەمەسە كۇردەلى ەم قاجەت ەمەس. كەيدە ەڭ ءتيىمدى شەشىم - كۇن سايىن ءبىر ۋاقىتتا جاتىپ، اعزاعا جەتكىلىكتى دەمالىس بەرۋ. عالىمداردىڭ پىكىرىنشە، ءدال وسى قاراپايىم ادەت ۇزاق ءارى ساپالى ءومىر سۇرۋگە كومەكتەسەتىن ماڭىزدى فاكتورلاردىڭ ءبىرى بولۋى مۇمكىن.