ورتالىق ازياداعى ەڭ ەسكى اۋەجاي تۋرالى نە بىلەمىز
قىزىلوردا. KAZINFORM - ورتالىق ازياداعى ەڭ ەسكى اۋەجاي قىزىلوردا وبلىسى قارماقشى اۋدانىڭ جوسالى كەنتىندە بولعانى تۋرالى مالىمەت اۋداندىق تاريحي- ولكەتانۋ مۋزەيىندە ساقتاۋلى تۇر.
ول وتكەن عاسىردىڭ جيىرماسىنشى جىلدارى سالىنىپ، وتىزىنشى جىلدارى جەزقازعان مەن قارساقپاي كەن ورىندارىنىڭ كەمەلدەنۋىمەن بىرگە نەگىزگى قۇرىلىمدارى دامي باستادى.
- ەكى جىلدان كەيىن ماسكەۋ- تاشكەنت باعىتى ىسكە قوسىلدى، جولاۋشىلاردىڭ ەكى ورتادا بىرنەشە ورىنعا ايالداۋ مۇمكىندىگى بولدى. ونىڭ ىشىندە جوسالى دا بار. بۇل جەردەن ك-5 ۇشاقتارى ۇشقان. كەيىن ونىڭ ورنىن زامان تالابىنا ساي انت-9 باستى. 1934 -جىلى اۋەجاي ماسكەۋ- سامارا- اقتوبە- جوسالى- تاشكەنت اۋە باعىتىندا پوشتا قىزمەتىن اتقاردى. ۇشاقتار ارقىلى قىستان باسقا مەزگىلدەردە حات- حابار تاسىمالدانىپ تۇردى. كەيىن جوسالى- قارساقپاي باعىتى پايدا بولىپ، 1936 -جىلى اۋە رەيستەرى كۇندەلىكتى كەستەگە سايكەس ورىندالدى. 1938 -جىلى جازدا ماسكەۋ- پەنزا- كۋيبىشيەۆ- اقتوبە- جوسالى- تاشكەنت اۋە جەلىسى ىسكە قوسىلدى، - دەدى مۋزەي ەكسكۋرسوۆودى بارشاگۇل ساحيەۆا.
جوسالى اۋەجايى ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس كەزىندە ورتالىق ازيا مەن كەڭەس وداعىنىڭ ەۋروپالىق بولىگىن بايلانىستىرۋدا ماڭىزدى رول اتقاردى. سوعىستان كەيىن اسكەري مىندەتتەن بەيبىت تۇرعىنداردى تاسىمالداۋعا اۋىستى.
- الدىمەن مۇندا لي-2، 1947 -جىلدان باستاپ يل-12 ۇشاقتارى قولدانىلدى. اۋە كولىكتەرى جولاۋشىلاردى شالعاي اۋداندارعا جەتكىزدى. 1955 -جىلى ماسكەۋدىڭ ليۋبەرتسى اۋەجايىنان كۇن سايىن وسى ارالىقتا 3 ۇشاق قاتىناعان. بىرتىندەپ ماسكەۋ- كابۋل حالىقارالىق رەيستەرى ورىندالا باستادى. 1949 -جىلى ماسكەۋدەن جوسالىعا دەيىن بيلەت باعاسى 450 رۋبل شاماسىندا بولعان. بۇل سول كەزدەگى ءبىر ايلىق جالاقى كولەمىندەي. 1950-1960 -جىلدارى اۋە ايلاعى اسكەري ماقساتتا دا پايدالانىلدى. كوكتەم جانە كۇزدە مۇندا ورىنبور جوعارى اسكەري اۆياتسيالىق ۋچيليشەسىنىڭ كۋرسانتتارى يل-28 جانە ميگ-15 اسكەري ۇشاقتارىمەن وقۋ جاتتىعۋ وتكىزگەن، - دەدى مۋزەي قىزمەتكەرى.
وتكەن عاسىردىڭ 50-جىلدارى اۋەجايعا ارناپ 3 قاباتتى عيمارات سالىندى. 1955-56 -جىلدارى «بايقوڭىر» عارىش ايلاعىنىڭ قۇرىلىسى كەزىندە اۋەجاي بازا رەتىندە قولدانىلدى.
- كەيىن مۇندا عىلىمي ەكسپەديتسيا جۇمىس ىستەدى، 90-جىلدارعا دەيىن اۋەجاي قىزمەتكەرلەرى ان-2 ۇشاقتارى ارقىلى جولاۋشى جانە پوشتا تاسىمالىمەن اينالىستى. بەرتىن كەلە اۋەجاي قىزمەتىنە جۇگىنۋ كورسەتكىشى تومەندەپ كەتتى. توقىراۋ جىلدارى يەسىز قالدى. 2014 -جىلى جەرگىلىكتى كاسىپكەردىڭ قولداۋىمەن عيمارات تولىق جوندەۋدەن ءوتىپ، مەيرامحاناعا اينالدى. الايدا قازىرگى كۇنى بوس تۇر، - دەدى بارشاگۇل ساحييەۆا.
بۇعان دەيىن ءبىز قىزىلوردا وبلىسى قازالى اۋدانىنىڭ ايتەكە بي كەنتىندەگى باستاۋىن پاتشالىق رەسەيدەن الاتىن ارحيتەكتۋرالىق ەسكەرتكىش — سۋ قىسپاقتى مۇنارا تۋرالى جازعان ەدىك.