ەندى ەل تۇرعىندارىنا مامىر ايىنان باستاپ العاشقى حابارلامالار كەلەدى. بۇل تۋرالى قارجى ساراپشىسى ماكسيم بارىشيەۆ Jibek Joly راديوسىنا بەرگەن سۇحباتىندا حابارلادى.
كىمدەرگە حابارلاما كەلۋى مۇمكىن؟
ءساۋىر ايىندا سالىق ورگاندارى قاڭتار، اقپان جانە ناۋرىز ايلارىنا قاتىستى اقپارات العان. وسى مالىمەتتەر نەگىزىندە كەي ازاماتتاردىڭ وپەراتسيالارىنان كاسىپكەرلىك بەلگىلەرى بايقالسا، ولارعا ەسكەرتۋ جىبەرىلۋى مۇمكىن.
ماكسيم بارىشيەۆتىڭ ايتۋىنشا، ەڭ الدىمەن ءۇش اي قاتارىنان اي سايىن 100 ءتۇرلى ادامنان 100 دەن استام اۋدارىم قابىلداعان ازاماتتار نازارعا ىلىگەدى. سونىمەن قاتار، تۇسكەن قارجى كولەمى ءۇش اي ىشىندە 12 ەڭ تومەنگى جالاقىدان اسسا، ياعني شامامەن 1,1 ميلليون تەڭگەدەن كوپ بولسا، بۇل دا تەكسەرىلۋى ىقتيمال.
— مۇندا جاسىرىن كاسىپكەرلىك قىزمەتتىڭ بەلگىلەرى تۋرالى ءسوز بولىپ وتىر. مىسالى، تىركەلمەي ساۋدا جاساۋ نەمەسە قىزمەت كورسەتۋ سەكىلدى جاعدايلار، — دەدى ساراپشى.
سونىمەن بىرگە ول تۋىستار، دوستار اراسىنداعى اۋدارىمدار نەمەسە ءوز شوتتارى اراسىنداعى اقشا اۋدارىمدارى زاڭ بۇزۋشىلىققا جاتپايتىنىن اتاپ ءوتتى. ەگەر ازاماتقا حابارلاما كەلسە، ول قاراجاتتىڭ قايدان تۇسكەنىن ءتۇسىندىرىپ بەرە الادى.
قانداي سومالار ەرەكشە باقىلاۋدا بولادى
ساراپشى جەكە تۇلعالار اراسىنداعى ءبىر رەتتىك 5 ميلليون تەڭگەدەن اساتىن اۋدارىمدار ۇلتتىق بانك پەن م ك ك- نىڭ قوسىمشا باقىلاۋىنا ءتۇسۋى مۇمكىن ەكەنىن جەتكىزدى.
بۇدان بولەك، جىلجىمايتىن مۇلىك پەن كولىكتى نارىقتاعى باعادان الدەقايدا تومەن سوماعا راسىمدەۋ دە سالىق ورگاندارىنىڭ نازارىن اۋدارۋى ىقتيمال.
- ەگەر پاتەردىڭ ناقتى باعاسى 20 ميلليون تەڭگە بولىپ، قۇجاتتا 1 ميلليون تەڭگە دەپ كورسەتىلسە، سالىق ورگاندارى ايىرماشىلىقتى سالىقتان جالتارۋ ارەكەتى رەتىندە باعالاپ، جەكە تابىس سالىعىن ەسەپتەۋى مۇمكىن،-دەپ ءتۇسىندىردى ول.
بارىشيەۆتىڭ سوزىنشە، سالىق ورگاندارى اۋدارىمدار تۋرالى دەرەكتەردى ازاماتتاردىڭ تابىسى، تولەگەن سالىعى جانە مۇلكى جايلى اقپاراتپەن سالىستىرادى. ەگەر ادامنىڭ شىعىنى رەسمي تابىسىنان ايتارلىقتاي كوپ بولسا، وعان قاراجاتتىڭ قايدان شىققانىن ءتۇسىندىرۋ كەرەكتىگى تۋرالى حابارلاما جىبەرىلۋى مۇمكىن.
ەگەر سالىق ورگاندارىنان حابارلاما كەلسە نەىستەۋ كەرەك؟
حابارلاما العان ازاماتقا جاۋاپ بەرۋ ءۇشىن 30 جۇمىس كۇنى بەرىلەدى. تۇسىنىكتەمەنى سالىق تولەۋشىنىڭ كابينەتى، eGov نەمەسە بانك سەرۆيستەرى ارقىلى جولداۋعا بولادى.
- ەگەر اقشانىڭ قايدان كەلگەنىن بىلسەڭىز، سالىق ورگاندارىنا ونى ءتۇسىندىرىپ بەرۋ جەتكىلىكتى. مىسالى، سىيلىق، تۋىستاردىڭ كومەگى، ءوز شوتتارىڭىز اراسىنداعى اۋدارىم نەمەسە باسقا دا زاڭدى وپەراتسيالار ەكەنىن كورسەتۋ كەرەك، - دەدى ساراپشى.
ەگەر ازامات حابارلامانى ەلەمەسە نەمەسە بەرىلگەن تۇسىنىكتەمە سالىق ورگاندارىن قاناعاتتاندىرماسا، قوسىمشا تەكسەرىس تاعايىندالۋى مۇمكىن.
ەگەر ازاماتتىڭ تىركەلمەي كاسىپكەرلىكپەن اينالىسقانى انىقتالسا، 15 ا ە ك كولەمىندە اكىمشىلىك ايىپپۇل سالىنادى.
قازاقستانداعى كولەڭكەلى قىزمەت نارىعى
ساراپشى مەملەكەتتىڭ كولەڭكەلى ەكونوميكانى باقىلاۋدى كۇشەيتىپ جاتقانىن ايتتى. ونىڭ پىكىرىنشە، قازاقستاندا كورسەتىلەتىن كوپتەگەن قىزمەت ءالى دە رەسمي ەسەپكە كىرمەيدى.
- ستاتيستيكاعا سۇيەنسەك، قازاقستاندا شامامەن 1,7 ميلليون ادام رەسمي تۇردە ەش جەردە جۇمىس ىستەمەيدى. ولار باسقا جەكە تۇلعالارعا قىزمەت كورسەتىپ تابىس تابادى. كولەڭكەلى ەكونوميكانىڭ ەداۋىر بولىگى وسى سەكتورعا تيەسىلى، -دەدى ول.
بارىشيەۆ رەسمي تابىسى بولماسا دا قىمبات مۇلىك ساتىپ الاتىن ازاماتتار سالىق ورگاندارىنىڭ ەرەكشە باقىلاۋىنا ىلىگۋى مۇمكىن دەيدى. مىسالى، پاتەر، كولىك نەمەسە باسقا دا باعالى مۇلىك الۋ جاعدايلارى نازارعا الىنادى.
سالىق قارىزى نەسيە تاريحىنا اسەر ەتۋى مۇمكىن
ساراپشى سالىق ورگاندارىنىڭ حابارلامالارىن ەلەمەۋ مەن سالىق بەرەشەگىن وتەمەۋ ازاماتتىڭ قارجىلىق بەدەلىنە اسەر ەتۋى مۇمكىن ەكەنىن دە ەسكەرتتى.
- ەگەر ادام سالىق ورگاندارىنىڭ حابارلامالارىنا جاۋاپ بەرمەسە، ينكاسسولىق وكىم شىعارىلىپ، قارىزدى ءوندىرىپ الۋ پروتسەسى باستالۋى مۇمكىن. كەيىن بۇل ازاماتتىڭ نەسيە تاريحىنا دا كەرى اسەر ەتەدى، - دەدى بارىشيەۆ.
قازىر مەملەكەتتىك ورگاندار اقپاراتتىق جۇيەلەردى بىرىكتىرۋدى جالعاستىرىپ جاتىر. سونىڭ ارقاسىندا ازاماتتاردىڭ تابىسى، مۇلكى مەن سالىق مىندەتتەمەلەرى جان- جاقتى باقىلانباق.
ەسكە سالا كەتەيىك، بيىل دا شاعىن بيزنەسكە سالىقتىق جەڭىلدىك بەرىلەدى.