مۇنداي وقيعالاردان كەيىن كوپشىلىك «تۋريستەر ءۇشىن ەڭ قاۋىپتى ەل قايسى؟» دەگەن سۇراق قويادى. الايدا حالىقارالىق ۇيىمدار بۇل ماسەلەگە باسقاشا قارايدى: ءتۋريستىڭ قاي ەلدە قازا تاپقانى عانا ەمەس، ءولىمنىڭ ناقتى سەبەبى ماڭىزدى.
ا ق ش- تىڭ اۋرۋلاردى باقىلاۋ جانە الدىن الۋ ورتالىعىنىڭ مالىمەتىنشە، شەتەلدە تۋريستەردىڭ تابيعي ەمەس سەبەپتەردەن كوز جۇمۋىنىڭ باسىم بولىگى جول-كولىك اپاتتارىمەن بايلانىستى. ودان كەيىن كىسى ءولتىرۋ، سۋعا كەتۋ، وزىنە قول جۇمساۋ جانە باسقا دا جازاتايىم وقيعالار تىركەلەدى. سوندىقتان قاۋىپتىڭ باستى كوزى كوبىنە قىلمىس ەمەس، جولداعى جانە دەمالىس كەزىندەگى تاۋەكەلدەر بولىپ سانالادى.
جول اپاتى - باستى قاۋىپ
دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ دەرەگىنە سايكەس، جىل سايىن الەمدە شامامەن 1,16 ميلليون ادام جول-كولىك وقيعالارىنان قازا تابادى. مۇنداي ءولىمنىڭ 92 پايىزى تابىسى تومەن جانە ورتاشا دەڭگەيدەگى ەلدەردە تىركەلەدى. تۋريستەر ءۇشىن دە ەڭ ۇلكەن قاۋىپتىڭ ءبىرى - بەيتانىس ەلدە كولىك جۇرگىزۋ نەمەسە موتوتسيكل جالداۋ.
ا ق ش-تىڭ اۋرۋلاردى باقىلاۋ جانە الدىن الۋ ورتالىعى ساياحاتشىلارعا اسىرەسە موتوسيكلدى تاجىريبەسىز جۇرگىزمەۋگە، قاۋىپسىزدىك بەلدىگى مەن دۋلىعانى مىندەتتى تۇردە تاعۋعا، سونداي-اق جەرگىلىكتى جول قوزعالىسى ەرەجەلەرىمەن الدىن الا تانىسۋعا كەڭەس بەرەدى.
تۋريستەر قاي ەلدەردە ءجيى قازا تابادى؟
«ەڭ قاۋىپتى ەلدەر» دەگەن ءبىرىڭعاي حالىقارالىق رەيتينگ جوق. سەبەبى ءار مەملەكەتكە كەلەتىن تۋريستەر سانى ءارتۇرلى جانە ءولىم سەبەپتەرى دە وزگەشە.
ماسەلەن، اۆستراليانىڭ سىرتقى ىستەر جانە ساۋدا دەپارتامەنتىنىڭ دەرەكتەرىنە سۇيەنگەن اقپاراتقا سايكەس، سوڭعى جىلدارى اۆستراليالىقتار ەڭ كوپ قازا تاپقان شەتەلدىك باعىت - تايلاند. بۇعان ەلدىڭ قاۋىپتىلىگى ەمەس، تۋريستەر اعىنىنىڭ كوپ بولۋى، جول اپاتتارى، سۋعا كەتۋ، الكوگولدىڭ اسەرىنەن بولاتىن وقيعالار جانە دەنساۋلىققا بايلانىستى جاعدايلار سەبەپ بولىپ وتىر. ساراپشىلار تۋريستەردىڭ كوپشىلىگى دەمالىستا ءوز ەلىندە جاسامايتىن قاۋىپتى ارەكەتتەرگە باراتىنىن اتاپ وتەدى.
قاۋىپتى تەك قىلمىسپەن ولشەۋگە بولمايدى
د د ۇ مالىمەتىنشە، جاراقات پەن زورلىق-زومبىلىق سالدارىنان جىل سايىن الەمدە 4,4 ميلليون ادام قايتىس بولادى. ونىڭ ىشىندە جول اپاتى، سۋعا كەتۋ، قۇلاۋ، كۇيىك جانە باسقا دا جازاتايىم جاعدايلار نەگىزگى سەبەپتەردىڭ قاتارىندا. 5-29 جاس ارالىعىنداعى ادامدار اراسىندا جول اپاتى ەڭ ءجيى كەزدەسەتىن ءولىم سەبەپتەرىنىڭ ءبىرى بولىپ سانالادى.
ساپار الدىندا نەنى ەسكەرگەن ءجون؟
ماماندار شەتەلگە شىعار الدىندا مىندەتتى تۇردە تۋريستىك ساقتاندىرۋ راسىمدەۋگە، باراتىن ەلدىڭ رەسمي قاۋىپسىزدىك ەسكەرتۋلەرىمەن تانىسۋعا، قۇجاتتاردىڭ ەلەكتروندى كوشىرمەسىن ساقتاۋعا جانە جاقىندارىنا ساپار باعىتىن حابارلاۋعا كەڭەس بەرەدى. سونداي-اق موتوسيكلدى تاجىريبەسىز جۇرگىزۋدەن، الكوگولدەن كەيىن سۋعا تۇسۋدەن جانە قاۋىپتى ايماقتارعا جالعىز بارۋدان باس تارتقان دۇرىس.
شەتەلدە قىلمىستىڭ قۇربانى بولساڭىز نە ىستەۋ كەرەك؟
شەتەلگە ساياحات كەزىندە ۇرلىق، الاياقتىق، شابۋىل نەمەسە باسقا دا قىلمىستىق جاعدايعا تاپ بولامىن دەپ ەشكىم ويلامايدى. الايدا مۇنداي جاعدايدا ابىرجىماي، دۇرىس ارەكەت ەتۋ ءوز قاۋىپسىزدىگىڭىزدى قامتاماسىز ەتىپ، قۇقىقتارىڭىزدى قورعاۋعا كومەكتەسەدى.
ەڭ الدىمەن قاۋىپسىز جەرگە بارىپ، جەرگىلىكتى پوليتسياعا حابار بەرۋ قاجەت. كوپتەگەن ەلدە تۋريستەرگە ارنالعان ارنايى تۋريستىك پوليتسيا جۇمىس ىستەيدى. قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنا وقيعانىڭ ۋاقىتى، ورنى، كۇدىكتىنىڭ بەلگىلەرى جانە جوعالعان زاتتار تۋرالى مۇمكىندىگىنشە ناقتى اقپارات بەرگەن ءجون.
پوليتسيادان مىندەتتى تۇردە رەسمي حاتتاما نەمەسە وقيعا تىركەلگەنىن راستايتىن قۇجاتتىڭ كوشىرمەسىن الىڭىز. بۇل ساقتاندىرۋ وتەماقىسىن الۋ نەمەسە قۇجاتتاردى قالپىنا كەلتىرۋ كەزىندە قاجەت بولۋى مۇمكىن.
ەگەر قۇجاتتارىڭىز جوعالسا، شابۋىلعا ۇشىراساڭىز نەمەسە باسقا دا كۇردەلى جاعداي ورىن السا، قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەلشىلىگىنە نەمەسە كونسۋلدىعىنا حابارلاسقان دۇرىس.
ديپلوماتيالىق وكىلدىك:
ۋاقىتشا جول ءجۇرۋ قۇجاتىن راسىمدەۋگە؛
تۋىستارىڭىزبەن بايلانىسۋعا؛
جەرگىلىكتى زاڭگەرلەر مەن اۋدارماشىلار تۋرالى اقپارات بەرۋگە؛
قاجەت بولعان جاعدايدا مەديتسينالىق نەمەسە قۇقىقتىق كومەككە جۇگىنۋ ءتارتىبىن تۇسىندىرۋگە كومەكتەسە الادى.
الايدا ەلشىلىك پوليتسيانىڭ ورنىنا تەرگەۋ جۇرگىزبەيدى جانە سوت شەشىمىنە ىقپال ەتە المايدى.
ءاميان نەمەسە سومكە ۇرلانعان جاعدايدا بانككە بىردەن حابارلاسىپ، تولەم كارتالارىن بۇعاتتاۋ قاجەت. ەگەر ينتەرنەت-بانكينگكە قولجەتىمدىلىك بولسا، مۇنى موبيلدى قوسىمشا ارقىلى دا جاساۋعا بولادى.
ەگەر تۋريستىك ساقتاندىرۋ راسىمدەلگەن بولسا، ساقتاندىرۋ كومپانياسىنىڭ تاۋلىك بويى جۇمىس ىستەيتىن بايلانىس ورتالىعىنا حابارلاسقان ءجون. كومپانيا قانداي قۇجاتتار قاجەت ەكەنىن جانە شىعىندى وتەۋ ءتارتىبىن تۇسىندىرەدى.
كوپ جاعدايدا مىنا قۇجاتتار سۇرالادى:
پوليتسيا حاتتاماسى؛
مەديتسينالىق انىقتامالار (ەگەر جاراقات الىنسا)؛
جوعالعان نەمەسە بۇلىنگەن زاتتاردى راستايتىن قۇجاتتار؛
تۇبىرتەكتەر مەن تولەم قۇجاتتارى.
el.kz