يران عالىمدارى قاتەرلى ىسىككە قارسى جاڭا گەل ويلاپ تاپتى —eurasia Today
يراندىق عالىمدار قاتەرلى ىسىككە قارسى ءدارىنى ىسىك جاسۋشالارىنا تىكەلەي جەتكىزىپ، لازەر ساۋلەسىنىڭ اسەرىمەن بەلسەنەتىن جاڭا گەل جاساپ شىعاردى. زەرتتەۋشىلەردىڭ ايتۋىنشا، بۇل تەحنولوگيا ونكولوگيالىق اۋرۋلاردى ەمدەۋ تيىمدىلىگىن ارتتىرىپ، ساۋ تىندەردىڭ زاقىمدانۋىن ازايتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
بۇل تۋرالى وسى اپتادا قىرعىزستاندا شىعاتىن Eurasia Today اقپارات اگەنتتىگى حابارلادى.
كەلتىرىلگەن دەرەكتەرگە سۇيەنسەك، گەلدىڭ نەگىزىن حيتوزان بيوپوليمەرى قۇرايدى. ول مەتوترەكسات حيميوپرەپاراتىن جانە لازەر اسەرىنەن بەلسەنەتىن پەريلەندييميدتى تاسىمالداپ، ولاردىڭ ىسىك ورنالاسقان ايماقتا باقىلاناتىن تۇردە بوساتىلۋىن قامتاماسىز ەتەدى. لازەر ساۋلەسى پەريلەنديميدتى بەلسەندىرىپ، قاتەرلى جاسۋشالاردى جوياتىن وتتەگىنىڭ ەرەكشە ءتۇرىن تۇزەدى، ال مەتوترەكسات ولاردىڭ كوبەيۋىن تەجەيدى.
Eurasia Today اقپارات اگەنتتىگىنڭ مالىمەتىنشە، زەرتحانالىق سىناقتاردا مەتوترەكساتتىڭ تومەن دوزاسىن لازەرلىك ساۋلەلەنۋمەن بىرگە قولدانۋ ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىگى جاسۋشالارىنىڭ 80 پايىزدان استامىن جويعان. سونىمەن قاتار ساۋ جاسۋشالارعا ايتارلىقتاي زيان كەلمەگەن. جوبانى يراندا پوستدوكتورانتۋرالىق تاعىلىمدامادان ءوتىپ جۇرگەن زەرتتەۋشى فارناز ازاديحاھ ۇسىندى.
سونداي-اق وسى اپتادا Eurasia Today باسىلىمىندا «قازاقستاننان قىرعىزستانعا مۇناي ترانزيتى باستالدى» دەگەن تاقىرىپتاعى اقپارات جاريالاندى.
اتالعان ب ا ق- تىڭ كەلتىرگەن دەرەكتەرىنە سۇيەنسەك، «قازترانسويل» ا ق العاش رەت قىرعىزستانعا مۇنايدىڭ ترانزيتتىك جەتكىزىلىمىن جۇزەگە اسىردى. كومپانيانىڭ باسپا ءسوز قىزمەتىنىڭ مالىمەتىنشە، العاشقى مۇناي پارتياسى 15-تامىزدا جونەلتىلگەن. 2026 -جىلعى تامىزدا قازاقستان اۋماعى ارقىلى قىرعىزستانعا جالپى 35 مىڭ توننا مۇناي جەتكىزىلدى.
مۇناي تاسىمالى «قازترانسويلدىڭ» ماگيسترالدىق قۇبىر جۇيەسى ارقىلى «شاعىر» مۇناي قۇيۋ پۋنكتىنە دەيىن جۇزەگە اسىرىلادى. وندا مۇناي تەمىرجول سيستەرنالارىنا تيەلەدى. جاڭا ترانزيتتىك باعىت قازاقستاننىڭ كولىك- لوگيستيكالىق الەۋەتىن ارتتىرىپ، حالىقارالىق مۇناي تاسىمالى قىزمەتتەرىن كەڭەيتۋگە جانە ورتالىق ازياداعى ەنەرگەتيكالىق ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
قازاقستان مەن وزبەكستان قالامگەرلەرى تاشكەنت دەكلاراتسياسىنا قول قويدى-و ز ا
2- 3-قىركۇيەك كۇندەرى تاشكەنتتە وزبەكستان مەن قازاقستان جازۋشىلارىنىڭ «تۇركى الەمىنىڭ رۋحاني مۇراسى: ادەبيەت - داۋىرلەر مەن ۇرپاقتار ديالوگى» اتتى حالىقارالىق فورۋمى ءوتتى. وزبەكستان تاۋەلسىزدىگىنىڭ 35 جىلدىعىنا، باكۋدەگى ءبىرىنشى تۇركولوگيا كونگرەسىنىڭ 100 جىلدىعىنا جانە الىشەر ناۋايدىڭ 585 جىلدىعىنا ارنالعان جيىننىڭ باستى قورىتىندىسى - تاشكەنت دەكلاراتسياسىنىڭ قابىلدانۋى بولدى. بۇل تۋرالى « ءو ز ا» اقپارات اگەنتتىگى مالىمدەدى.
حابارلامادا ايتىلۋىنشا، قۇجاتقا وزبەكستان جانە قازاقستان جازۋشىلار وداقتارىنىڭ باسشىلارى مەن تۇركى مادەنيەتى جانە مۇراسى قورىنىڭ پرەزيدەنتى قول قويدى. دەكلاراتسيادا ەكى ەل قالامگەرلەرى، عالىمدارى، اۋدارماشىلارى جانە مادەني مەكەمەلەرى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى كۇشەيتۋ، ادەبي شىعارمالاردى ءوزارا اۋدارۋ، بىرلەسكەن باسپا جوبالارىن جۇزەگە اسىرۋ، جاس تالانتتاردى قولداۋ جانە ادەبي مۇرانى سيفرلاندىرۋ مىندەتتەرى بەلگىلەندى.
سوڭعى جىلدارى قازاق-وزبەك ادەبي بايلانىسى جاڭا دەڭگەيگە كوتەرىلدى. كەمەل توقايەۆ شىعارمالارى وزبەك تىلىنە اۋدارىلىپ، 2023 -جىل «Taٌ- Sholpan» جۋرنالىندا «وزبەك ادەبيەتى جىلى» رەتىندە جاريالاندى. ال 2026 -جىلى قاسىمحان بەگمانوۆتىڭ «ۇلى دالا ساباعى» مەن مەرەكە قۇلكەنوۆتىڭ «شاتتىق» كىتاپتارى وزبەك وقىرمانىنا ۇسىنىلدى. فورۋم اياسىندا قابىلدانعان تاشكەنت دەكلاراتسياسى ەكى باۋىرلاس حالىقتىڭ ادەبي- مادەني ىنتىماقتاستىعىن ودان ءارى دامىتۋعا نەگىز بولماق.
قىتاي- قىرعىزستان- وزبەكستان تەمىرجولىنىڭ قۇرىلىسى ءجۇرىپ جاتىر -«حالىق گازەتى»
قىتاي- قىرعىزستان- وزبەكستان تەمىرجولى - ءۇش ەل مەملەكەت باسشىلارىنىڭ تىكەلەي قولداۋىمەن جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان «ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جول» باستاماسىنداعى ماڭىزدى جوبالاردىڭ ءبىرى. ول قىتاي مەن ورتالىق ازيا ەلدەرى اراسىنداعى كولىك بايلانىسىن نىعايتۋعا باعىتتالعان ستراتەگيالىق جوبا سانالادى، دەپ حابارلايدى «حالىق گازەتى» باسىلىمى.
قىتايلىق ب ا ق-تىڭ مالىمەتىنشە، قازىر تەمىرجول قۇرىلىسىنا قاتىسقان ماماندار كۇردەلى تاۋلى ايماقتا جۇمىستار جۇرگىزىپ جاتىر. جوبا اياسىندا شەكارالاس اۋماقتا تەمىرجول جەلىسى سالىنىپ، تاۋ سىلەمدەرىن كەسىپ وتەتىن توننەلدەر مەن وزەندەر ارقىلى وتەتىن كوپىرلەر بوي كوتەرۋدە.
قىتاي-قىرعىزستان- وزبەكستان تەمىرجولى ءۇش ەل اراسىنداعى كولىك-لوگيستيكالىق بايلانىستاردى كەڭەيتىپ، ورتالىق ازيانىڭ ترانزيتتىك الەۋەتىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. حالىقارالىق جوبا ايماقتاعى ەكونوميكالىق جانە ساۋدا بايلانىستارىن دامىتۋعا دا سەرپىن بەرمەك. سونداي-اق وسى اپتادا حالىق گازەتىندە «الاشانكوۋ پورتى ارقىلى 6000 نان استام جۇك پويىزى ءوتتى» دەگەن تاقىرىپتاعى اقپارات جاريالاندى.
اتالعان باسىلىمنىڭ دەرەگىنە سۇيەنسەك، بيىل شىڭجاڭداعى الاشانكوۋ پورتى ارقىلى 6000 نان استام قىتاي- ەۋروپا (ورتالىق ازيا) جۇك پويىزى ءوتتى. بۇل مەجەگە وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 41 كۇن بۇرىن قول جەتكىزىلدى. 1-قىركۇيەكتە ەلەكترومەحانيكالىق جابدىقتار، جاڭا ەنەرگەتيكالىق كولىكتەر مەن كۇندەلىكتى تۇتىنۋ تاۋارلارى تيەلگەن كەزەكتى پويىز پولشاداعى مالاشيەۆيچە قالاسىنا جول تارتتى.
الاشانكوۋ پورتى شىڭجاڭنىڭ بۇراتالا موڭعول اۆتونوميالىق وبلىسىندا ورنالاسقان. بۇگىنگە دەيىن پورت ارقىلى 129 باعىت بويىنشا 58 مىڭنان استام جۇك پويىزى ءوتىپ، گەرمانيا مەن پولشا باستاعان 21 ەل مەن ايماققا 200 دەن استام ءتۇرلى جۇك جەتكىزىلدى. پورت قىتاي مەن ەۋروپا جانە ورتالىق ازيا اراسىنداعى ماڭىزدى تەمىرجول-لوگيستيكالىق توراپتاردىڭ بىرىنە اينالىپ وتىر.
يراندىق باسىلىمدار ماسكەۋ كىتاپ جارمەڭكەسىندە ۇسىنىلدى- ParsToday
يران كىتاپ جانە ادەبيەت ءۇيى 2-6 قىركۇيەك ارالىعىندا ءوتىپ جاتقان 39-ماسكەۋ حالىقارالىق كىتاپ جارمەڭكەسىنە قاتىسىپ، كورەرمەندەرگە 500 دەن استام كىتاپ اتاۋىن ۇسىندى، دەپ حابارلايدى ParsToday.
اتالعان اقپارات اگەنتتىكتىڭ مالىمەتى بويىنشا، يراننىڭ مادەنيەت جانە يسلامدىق باعدار مينيسترلىگىنىڭ اتىنان ۇيىمداستىرىلعان ستەندتە ادەبيەت، مادەنيەت جانە ونەر، بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر، ءدىني تاقىرىپتار، سونداي-اق يراننىڭ ۇلتتىق جانە مادەني ەرەكشەلىگىنە ارنالعان باسىلىمدار قويىلعان.
سونداي-اق جارمەڭكە اياسىندا يراننىڭ مادەني الەۋەتىن تانىستىرۋ، ەلدىڭ گرانتتىق باعدارلاماسىن ىلگەرىلەتۋ جانە رەسەيلىك باسپاگەرلەرمەن ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋعا باعىتتالعان ءبىرقاتار ءىس-شارا وتۋدە. سونىمەن قاتار ستەندتە يراندىق يلليۋستراتورلاردىڭ جۇمىستارى تانىستىرىلىپ، اسىرەسە بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر ادەبيەتىندەگى ەلدىڭ كوركەمدىك جانە شىعارماشىلىق مۇمكىندىكتەرى كورسەتىلدى.
تۇركيالىق جۇردەك پويىز 250 ك م/ساع جىلدامدىقپەن رەكورد جاڭارتتى— TRT
تۇركيانىڭ العاشقى وتاندىق ەلەكترلى جۇردەك پويىزى سىناق كەزىندە ساعاتىنا 250 شاقىرىم جىلدامدىققا جەتتى. بۇل تۋرالى تۇركيا كولىك جانە ينفراقۇرىلىم ءمينيسترى ابدۋلكادير ۋرالوگلۋ مالىمدەدى. TـRASAŞ كومپانياسى وندىرگەن پويىزدىڭ ديناميكالىق سىناقتارى گەبزە- ەسكيشەحير باعىتىنان كەيىن ەسكيشەحير-پولاتلى ۋچاسكەسىندە دە ساتتى جالعاسىپ جاتىر، دەپ جازدى تۇركيا راديو تەليەۆيزيا اقپارات اگەنتتىگى.
«TRT» - نىڭ دەرەگىنە سۇيەنسەك، ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا، پويىزدىڭ پايدالانۋ جىلدامدىعى ساعاتىنا 225 شاقىرىمعا ەسەپتەلگەن. سوڭعى سىناق بارىسىندا ول 250 ك م/ساع جىلدامدىققا جەتىپ، بۇعان دەيىنگى 240 ك م/ساع كورسەتكىشىن جاڭارتتى. قازىر پويىز قاۋىپسىزدىك، ءارتۇرلى جىلدامدىق جانە پايدالانۋ جاعدايلارىنداعى سىناقتاردان ءوتىپ جاتىر.
577 جولاۋشىعا ارنالعان 8 ۆاگوندى پويىز اليۋمينيي كورپۋستان جاسالعان جانە اۆتوماتتى توقتاتۋ، كليمات-باقىلاۋ، ءورت تۋرالى ەسكەرتۋ، بەينەباقىلاۋ جۇيەلەرىمەن جابدىقتالعان. پويىزدى باسقارۋ جانە تارتۋ جۇيەلەرى ASELSAN كومپانياسىمەن بىرلەسىپ وتاندىق تەحنولوگيا نەگىزىندە ازىرلەنگەن. قۇرامدا مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جولاۋشىلارعا ارنالعان ورىندار مەن ارنايى كوتەرگىشتەر دە قاراستىرىلعان.
سونداي-اق تۇركيا راديو تەليەۆيزيا اقپارات اگەنتتىگىندە «Turkcell» روبوتتاندىرىلعان حيرۋرگيالىق وتا سىناعىن وتكىزدى» دەگەن تاقىرىپتاعى اقپارات جارىق كوردى.
تۇركيالىق باسىلىمنىڭ دەرەگىنشە، «Turkcell» «TEKNOFEST كوگىلدىر وتان» اياسىندا روبوتتاندىرىلعان حيرۋرگيالىق وتا سىناعىن وتكىزدى.
«Turkcell» كومپانياسىنىڭ باس ديرەكتورى الي تاحا كوچ قاشىقتان روبوتتاندىرىلعان حيرۋرگيا سىناعىنا قاتىستى «X» الەۋمەتتىك جەلىسىندەگى پاراقشاسىندا جازبا جاريالاعان.
كوچ جازباسىندا: «TEKNOFEST Mavi Vatan اياسىندا العاش رەت Turkcell ءدىڭ 5G ينفراقۇرىلىمىن پايدالانىپ، قاشىقتان روبوتتاندىرىلعان حيرۋرگيالىق وتا جاساۋ سىناعىن وتكىزدىك. Turkcell رەتىندە 5G جانە باسقا دا بارلىق تەحنولوگيالىق مۇمكىندىكتەرىمىز ارقىلى ۇلتتىق تەحنولوگيالىق سەرپىلىس باستاماسىنا ۇلەس قوسۋدى جالعاستىرامىز»، - دەپ جازعان.
بەيسەن سۇلتان